Sayt test holatida ishlamoqda!
13 Yanvar, 2026   |   24 Rajab, 1447
search icon
Avvalgi sayt
ЎЗ РУ EN AR

Toshkent shahri
Tong
06:24
Quyosh
07:47
Peshin
12:37
Asr
15:35
Shom
17:20
Xufton
18:38
Bismillah
13 Yanvar, 2026, 24 Rajab, 1447
Avvalgi sayt
#search
 YouTube

UCHINCHI ODAM

25.07.2023   5134   9 min.
UCHINCHI ODAM

Mulohaza uchun mavzu

Birinchi voqea. Qishloq bozori. Tong otmasdan turib, sigirining hali sutdan endigina ayrilgan buzog‘ini zarurat uchun mol bozorga olib chiqqan Shojalilni darvozadan kirmasdanoq devday keladigan

Norqobil qarshi oldi. Shojalil xotinining “Yana dallolga arzon-garovga berib qo‘ymang, haqiqiy xaridorga soting”, degan so‘zlarini esladi-da, Norqobilni chetlab o‘tmoqchi bo‘ldi. Ammo Norqobil ham anoyi emas edi. U Shojalilning qo‘lidan mahkam ushladi-da, bor kuchi bilan silkita boshladi. “Barakasini bersin, bor, baraka deng...”.

Xullas, bechora buzoqning taqdiri bozor darvozasidan kirmasdanoq hal bo‘ldi. U bir million so‘mga sotildi. Shojalil pullarni sanab, bemalol hamyoniga joyladi-da, sekin ichkariga kirdi. Ne ko‘z bilan ko‘rsinki, hozirgina sotgan buzog‘ini Norqobil boshqa xaridorga naq 1 million 200 ming so‘mga pullayotgandi...

Ikkinchi voqea. Ishsiz yurgan jiyanimni ishga joylashtirmoqchi bo‘lib, dong‘i ketgan qurilish tashkilotlaridan birining rahbariga iltimos qildim. Chunki kasbim taqozosiga ko‘ra, u bilan matbuot anjumanlarida ko‘p marta uchrashgandim. U kishi har gal qurilishda ish ko‘pligini, ish topolmayotgan yoshlar bemalol murojaat qilishini ta’kidlardi.

Mulozim iltimosimni erinchoqlik bilan eshitarkan, “Jiyaningizni ertalab oldimga yuboring”, dedi. Jiyanim Rossiyada ishlagan professional shofyor edi. Ikki kundan so‘ng jiyan uyga kelib, uni ishga olishmaganini aytdi. Jiyanning aytishicha, hujjatlariga bironta e’tiroz bildirishmabdi, faqat “Yoshingiz bizga to‘g‘ri kelmaydi”, deyishibdi. “Tog‘a, siz aytgan hayot faqat kitobda, kinolarda bo‘ladi. Qo‘ying, ovora bo‘lmang, hammasi borib-borib yana pulga taqaladi”, dedi u. Men yana o‘sha tashkilot rahbari bilan bog‘landim.

U kishi “Bizda ishga kirish uchun maxsus komissiya bor. Jiyaningizni shu komissiyaga yuborgandim. Ular nima degan bo‘lsa, shu-da”, dedi. Oradan bir hafta o‘tib, jiyanim o‘sha tashkilotda ishlayotgan bir tanishining yordamida 500 dollar evaziga ishga joylashganini aytdi.

O‘Z O‘G‘LIDAN YO‘LKIRA OLGAN OTA

Gap nima haqida borayotganini sezgandirsiz. Ha, aynan “uchinchi odam” – dallollar haqida. Sirasini aytganda, tirikchilikning bunday ko‘rinishi ilgari ham bor edi-yu, ammo bugungidagidek keng

“ommalashib” ketmagandi. Ommalashgani ham bir tomon-u, bu “kasb”ni tanlaganlarning aksariyati pul uchun hatto yaqinlarini ham sotib yuborayotgani ikkinchi tomon.

Xo‘sh, nimaga shunday bo‘lyapti? Nahotki, odamlarda mehr, oqibat, diyonat, iymon degan tushunchalar yo‘qolib borayotgan bo‘lsa?

Axir bir paytlar bir burda nonini qo‘shnisi bilan baham ko‘rgan, o‘nlab g‘irt begona yetimlarni bag‘riga olgan shu xalq emasmi? Xo‘sh, endi-chi?

– Eh, nimasini aytasiz, hatto ota-bola orasida ham hisob-kitob bo‘lyapti, - deydi Payariqdagi Ernazarqo‘rg‘on mahallasida yashovchi otaxonlardan biri Salohiddin Nosirov. – Yaqinda bir qarindoshim yuk mashinasida daladan somon olib kelib bergani uchun o‘zining o‘g‘lidan naq 200 ming so‘m pul talab qilibdi. O‘g‘li 100 ming so‘m beraman desa, ko‘nmabdi. Mana, sizga ota-bola o‘rtasidagi mehr-oqibat!

UZOQQA BORMAGAN “ISHBILARMONLIK”

Qishloqda Gulsanam degan fermer ayol bor edi. Davlatning kattagina miqdordagi mablag‘ini talon-toroj qilgani uchun fermerlikdan ketib, har joyda yurardi. Yaqinda o‘sha ayol qishloqdagi ishsiz xotin-qizlarni ish bilan ta’minlayotganini eshitib qoldim. “Xudo insof beribdi-da”, deb qo‘ydim. Ammo keyin surishtirib ko‘rsam, u yirik-yirik fermerlar bilan kelishib, ularning 10-20 gektar yerdagi ekinlarini o‘tash, ularga ishlov berish, mevalarni terish bo‘yicha shartnoma tuzarkan va bu ishga qishloqdagi xotin-xalajni jalb qilarkan. Aytaylik, bitta maydondagi ekinlarni o‘toq qilish uchun bu “brigadir xonim” fermerdan 10

million so‘m olsa, shu pulning 6 millionini ayollarga berar, qolganini esa dallolligi uchun cho‘ntakka urarkan.

Hayot sinovlari oldida ojiz qolgan sodda ayollarning topgan pullari evaziga hamyonini qappaytirayotgan Gulsanamning dang‘illama uchastkasi yaqinda elektr tarmog‘idagi qisqa tutashuv tufayli yonib, kulga aylanibdi. Chunki ochko‘z ayol hatto elektr tarmog‘iga ham noqonuniy ulanib olgan ekan.

“GASTARBAYTER”LIKNING OQIBATI

Qo‘shni qishloqlardan birida yashovchi Eshmirza 50 yoshida insult tufayli olamdan o‘tdi. Uning nimaga insult olgani haqida turli gap-so‘zlar oraladi. Odamlarning aytishicha, Eshmirza Rossiyadagi katta shaharlardan birida qurilishda ishlagan ekan. Aniqrog‘i, u yerga o‘zining aka-ukalaridan tashqari, qo‘shni qishloqlardan ham ishsiz odamlarni olib borib ishlatgan dallol ekan. Qurilish boshlig‘idan olgan pulining yarmini qo‘l ostidagilarga bo‘lib berib, qolganini o‘zining cho‘ntagiga urarkan. Qizig‘i, ertadan qorong‘i kechgacha loy, g‘isht, sement ko‘targanlarning orasida uning o‘z tug‘ishgan akasi ham bo‘lgan.

Eshmirzaning qing‘irligini sezib qolgan yigitlar undan halol ishlagan pullarini talab qilishgan. Eshmirza pullarni uyga jo‘natib yuborganini, qishloqqa qaytganidan so‘ng ularga berishini aytgan. Ammo u va’dasida turmagan. Natijada akasi boshchiligidagi aldangan yoshlar agarda Eshmirza ularning haqini bermasa, uning 2 nafar voyaga yetmagan o‘g‘illarini o‘ldirish bilan qo‘rqitadi. Eshmirza ikki o‘t orasida qoladi. Oqibatda uning qon bosimi ko‘tarilib, insultga yo‘liqadi.

“MEN YOMON ISH QILAYOTGANIM YO‘Q...”

Bundan qariyb 20 yillar ilgari, “Samarqand” telekanalida ishlab yurgan kezlarim viloyat ichki ishlar boshqarmasi xodimlari bilan hamkorlikda tungi reydlardan birida qatnashishga to‘g‘ri keldi. Tezkor guruh boshlig‘ining aytishicha, shahardagi ko‘p qavatli uylardan birida yashirin fohishaxona ochilgan ekan.

Xodimlarning sa’y-harakatlari tufayli tez orada manzilni aniqlab, ikkinchi qavatda joylashgan xonadonga kirib bordik. Xonadon ichidagi 4 ta alohida xonada 17-22 yoshlar orasidagi qizlar mijozlarning

ko‘nglini ovlash bilan band edi. Qizig‘i, bu ayollar qo‘shmachi opalarini himoya qilib gapirishdi.

– Bizga boshqa ish topib beringlar, bo‘lmasa, bola-chaqamizni boqinglar, ko‘raylik-chi, - dedi ulardan biri. – Opa bizlarga ish berdi, boshpana bilan ta’minladi.

Xonadon sohibasi, 50 yoshlar atrofidagi ayol ichki ishlar xodimlariga o‘ta bepisandlik bilan muomala qildi.

– Xo‘sh, nima bo‘pti, shu ish bilan anchadan beri shug‘ullanaman. Marhamat, qonunni buzgan bo‘lsam, sudga beringlar. Men yomon ish qilayotganim yo‘q. Nonini topolmay, ko‘chada qolgan qiz-juvonlarga boshpana, ovqat, ish haqi beryapman. Yo noto‘g‘rimi?

Ayolning do‘q-po‘pisalariga qaramay, tegishli hujjatlarni rasmiylashtirib, 6 nafar juvonni teri-tanosil kasalliklari shifoxonasiga olib ketishdi. Oradan ikki hafta o‘tib, o‘sha qo‘shmachi ayol sudda jarima bilan qutulib qolganini eshitdim.

“TIRIKCHILIK-DA”

Endi shu holatlarni bir tahlil qilib ko‘raylik. Ko‘pincha tirikchilikning qiyinligi, zamonning “aynib ketayotgani”dan nolib qolamiz. Ammo pul topish uchun inson zoti qaysi ko‘chalarga kirib chiqayotgani, qanaqa noma’qul ishlarga qo‘l urayotgani haqida o‘ylab ham o‘tirmaymiz. Yana ko‘pincha shunday holatlarga ko‘z yumib o‘tib ketamiz. O‘zimizni ovutib, “Tirikchilikda”, deb qo‘yamiz.

Nazarimda bunday yumushlarni tirikchilik, degan nom bilan oqlab bo‘lmaydi. Chunki birovning haqiga ko‘z olaytirish, harom yo‘lga yurish shariatda ham qoralab kelingan.

Qolaversa, farzandingizga nafaqat to‘g‘ri tarbiya berish, balki unga halol luqma yedirish ham bolaning kelajak hayotiga ta’sir ko‘rsatishi isbotlangan haqiqat.

Inson tabiati g‘alati. Tarbiya, to‘g‘rilik, halollik, rostgo‘ylik haqida qancha ko‘p va xo‘b eshitib, o‘z ko‘zi bilan ko‘rmasin, baribir boshi devorga urilmaguncha o‘zining bilganidan qolmaydi.

“Menga nima” qabilida yashayveradi. Ehtimol, uning eng katta fojiasi ham mana shundadir. Ammo ne bo‘lganda ham, o‘sha bozorda, ko‘chada, hayot chorrahalarida doim to‘qnash kelayotganimiz  shoir aytganidek, uchinchi odamlarga insof bersin.

Yormamat RUSTAMOV

“Zarafshon” gazetasining 2023 yil 23 iyul sonidan

 

Ibratli hikoyalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Sukut saqlashning 702 ta eng muhim foydasi (3-qism)

13.01.2026   59   9 min.
Sukut saqlashning 702 ta eng muhim foydasi (3-qism)

faqat ASOSIYLARIni taqdim qilamiz. Maqola (5 qismdan iborat)

 

ULUG‘  USTOZ  ULAMOLARIMIZ  bayon  qilib  berganlar:

   SUKUT saqlashning 702 ta eng muhim XISLATI (faqat ASOSIYLARI)

 

  1. Sukut — AQL VA IDROKNING ZIYNATI.
  2. Sukut aqlni mukammal qiladi.
  3. Sukut fikrni ravshanlashtiradi.
  4. Sukut tafakkur eshigini ochadi.
  5. Sukut zehnni orttiradi.
  6. Sukut insonni shoshma-shosharlikdan saqlaydi.
  7. Sukut — aqlning eng go‘zal libosi.
  8. Sukut — aqlning qirrasi.
  9. Sukut — fikrning ravshanligi.
  10. Sukut — ma’noni his qilishdir.
  11. Sukut — nutqdan oldingi hikmat.
  12. Sukut — idrokni o‘tkirlaydi.
  13. Sukut — fikrning qanotidir.
  14. Sukut — donolik urug‘i.
  15. Sukut — tafakkur uchun maydon.
  16. Sukut — xayolga tartib.
  17. Sukut — zohirda tinchlik, botinda nur.
  18. Sukut — fikrning tarozisi.
  19. Sukut — ongni musaffolashtiradi.
  20. Sukut — xulosaning pishig‘i.
  21. Sukut — xato so‘zlardan qalqon.
  22. Sukut — diqqatni jamlaydi.
  23. Sukut — fikriy faqihlik.
  24. Sukut — muhokamaning asosi.
  25. Sukut — diqqatga yo‘l ochadi.
  26. Sukut — mushohadaning kaliti.
  27. Sukut — tafakkurni chuqurlashtiradi.
  28. Sukut — idrokni kuchaytiradi.
  29. Sukut — fikrning quroli.
  30. Sukut — insonni o‘ziga qaytaruvchi darcha.
  31. Sukut — xulosaga yetaklovchi yo‘l.
  32. Sukut — fikrlarni tuzatuvchi qasr.
  33. Sukut — idrokning tinch gavhari.
  34. Sukut — aqlning himoyasi.
  35. Sukut — anglashga qudrat beradi.
  36. Sukut — xilvatdagi nur.
  37. Sukut — qalbni mulohazaga chorlaydi.
  38. Sukut — ruhiy idrokni ochadi.
  39. Sukut — o‘zini anglash yo‘li.
  40. Sukut — fikrni bosiq qiladi.
  41. Sukut — xulosani aniqlaydi.
  42. Sukut — idrok qal’asi.
  43. Sukut — aqlning himoya devori.
  44. Sukut — nutqdan ustun hikmat.
  45. Sukut — fikrni yig‘adi.
  46. Sukut — diqqatni yakka maqsadga buradi.
  47. Sukut — tafakkurni muhrlaydi.
  48. Sukut — qalb ko‘zini yoritadi.
  49. Sukut — muhokama asosini mustahkamlaydi.
  50. Sukut — ilmiy anglashni kuchaytiradi.
  51. Sukut — javobdan yaxshiroq mudirlik.
  52. Sukut — fikrlarga nafas beradi.
  53. Sukut — anglashni tezlashtiradi.
  54. Sukut — xulosaning asl chaylasi.
  55. Sukut — idrokning avvali.
  56. Sukut — fikriy markaz.
  57. Sukut — hayotni chuqurroq ko‘rish.
  58. Sukut — anglashni olib keladi.
  59. Sukut — har bir fikrga o‘rin beradi.
  60. Sukut — nutqni nazorat qiladi.
  61. Sukut — anglashdagi ozuqa.
  62. Sukut — fikrga ozor bermaydi.
  63. Sukut — mulohazani rivojlantiradi.
  64. Sukut — to‘g‘ri xulosaga ko‘prik.
  65. Sukut — aqlga muhit yaratadi.
  66. Sukut — fikrlarni soflaydi.
  67. Sukut — donolikning ayni belgisi.
  68. Sukut — ilhomning mehmoni.
  69. Sukut — ongga orom.
  70. Sukut — to‘g‘ri qarorlar manbai.
  71. Sukut — izlanishga chorlov.
  72. Sukut — xayol chizig‘ini to‘g‘rilaydi.
  73. Sukut — fikrlar parisini ochadi.
  74. Sukut — olamni yangicha ko‘rsatadi.
  75. Sukut — qarorlarni puxta qiladi.
  76. Sukut — beqarorni barqarorga aylantiradi.
  77. Sukut — fikrning foydasini oshiradi.
  78. Sukut — mulohazaning eng yaxshi sharoiti.
  79. Sukut — aqlni chiniqtiradi.
  80. Sukut — fahmni kengaytiradi.
  81. Sukut — yurak bilan aqlni yaqinlashtiradi.
  82. Sukut — anglashga quloq solish.
  83. Sukut — har narsani o‘z o‘rniga qo‘yadi.
  84. Sukut — fikrni kelajakka bog‘laydi.
  85. Sukut — qalbdagi ovoz.
  86. Sukut — nutqdan oldingi ustoz.
  87. Sukut — fikrni bardavom qiladi.
  88. Sukut — idrokni chuqurlatadi.
  89. Sukut — hayotni o‘rganishda yo‘lboshchi.
  90. Sukut — ilmiy fikrga asos yaratadi.
  91. Sukut — fahmni nurli qiladi.
  92. Sukut — fikriy salobat.
  93. Sukut — idrokdan anglashga ko‘prik.
  94. Sukut — aqlni isloh qiladi.
  95. Sukut — fikriy musaffolik.
  96. Sukut — anglashni o‘tkirlaydi.
  97. Sukut — xayolni tartibga soladi.
  98. Sukut — qalb va aql birligi.
  99. Sukut — bilish istagini kuchaytiradi.
  100. Sukut — fikrni tozalaydi.
  101. Sukut — dono qarorning asosi.
  102. Sukut — tafakkurni boyitadi.
  103. Sukut — ruhiy hushyorlik belgisi.
  104. Sukut — fikriy mustaqillik.

 

 

AQLIY FOYDALAR:

  1. Aql ravshanlashadi.
  2. Nuqtayi nazar tozalanadi.
  3. To‘g‘ri qaror qabul qilish osonlashadi.
  4. Chalg‘itishlar kamayadi.
  5. Fikriy aniqlik paydo bo‘ladi.
  6. Mantiqiy fikrlash chuqurlashadi.
  7. Ijodiy fikrni kuchaytiradi.
  8. Ehtimoliy xatolarni oldini oladi.
  9. Intellektual salohiyatni oshiradi.
  10. Xotirani yaxshilaydi.
  11. Sukunat aqlning eng yaxshi dorisi hisoblanadi.

 

 

  1. Sukut — AQL NURI.
  2. Sukut aqlni charxlaydi.
  3. Ko‘p gapirgan fikrlay olmas, ko‘p o‘ylagan so‘zlaydi.
  4. Sukunat — tafakkurning onasi.
  5. Kam gapirganning fikri puxta bo‘ladi.
  6. Sukunat — aqlni poklovchi nur.

 

 

Sukutning AQLGA OID FAZILATLARI:

  1. Sukut — aqlning ziynati.
  2. Sukut — donolikning kaliti.
  3. Sukut — fikrlashga keng makon yaratadi.
  4. Sukut — xulosa chiqarishni ravshan qiladi.
  5. Sukut — ilmiy mulohazaning asosi.
  6. Sukut — fikrni taranglikdan xalos qiladi.
  7. Sukut — har bir so‘zni o‘lchab aytishga o‘rgatadi.
  8. Sukut — aqlni chalg‘ituvchi omillardan asraydi.
  9. Sukut — tafakkur chuqurligini oshiradi.
  10. Sukut — anglash qobiliyatini kuchaytiradi.

 

 

  1. Sukut — SALOMATLIKNING DO‘STI.
  2. Sukunat — yurak uchun dam.
  3. Stressni sukut yengadi.
  4. Oqilona sukut — sog‘liq manbai.
  5. Sukunat — tinch asabning siridir.
  6. Qon bosimini barqarorlashtiradi.
  7. Asab tizimini tinchlantiradi.
  8. Yurak yukini kamaytiradi.
  9. Stress gormonlarini pasaytiradi.
  10. Uxlashni yaxshilaydi.
  11. Sukunat umumiy salomatlikni yaxshilaydi.

 

 

  1. Sukut — QALB DAVOSI.
  2. Sukunat — qalbning shifosi.
  3. Sukut qilgan qalb tinchlanar.
  4. Xovursiz qalbning oromi — sukutdir.
  5. Xavotirni sukut yuvib yuboradi.
  6. Sukunat — ruhga dam olish.
  7. Sukut — qalbga Allohdan kelgan marhamatdir.

 

 

  1. Sukut — XIRALIKNING DAVOSI.
  2. Sukut — g‘azab uchun suv kabi.
  3. Hovliqma, sukut qil, o‘yla.
  4. Sukunat — asabning yoqini o‘chiradi.
  5. Sukut — g‘azabning qulfi.

 

 

  1. Sukut — NUTQNI TAROZILASH SAN’ATI.
  2. Sukut so‘zga qiymat beradi.
  3. Sukut nutqni nafis qiladi.
  4. Sukut — ohangsozlik.
  5. Sukut — to‘g‘ri so‘zga tayyorlov.
  6. Sukut — har bir so‘zning qadri.

 

 

  1. OILAVIY FOYDALAR: sukut — OILA MUHITIDA BARAKA.
  2. Sukunat oilada mehr hosil qiladi.
  3. Oiladagi barakaning sabablaridan biri.
  4. Janjalni birinchi bo‘lib sukut qutqaradi.
  5. Sukunat — er-xotinning farosati.
  6. Sukunat — oila muhitining muhrli gavhari.
  7. Er-xotin munosabatlarini mustahkamlaydi.
  8. Janjallarni oldini oladi.
  9. Ota-onada vazminlikni oshiradi.
  10. Sukunat oilaviy muhitni totuv qiladi.

 

 

  1. Sukut — ISHDA VA ILMDA BARAKA.
  2. Sukunat ishda aniqlik beradi.
  3. Tinglay olgan rahbar — yetuk rahbar.
  4. Ilm sukutdan boshlanadi.
  5. Sukunat — har bir ilmning bashorati.

 

 

Sukutning KASBIY VA ISH FOYDALARI:

  1. E’tiborni oshiradi.
  2. Kasbiy qarashni yaxshilaydi.
  3. Mas’uliyatni oshiradi.
  4. Muammolarni hal qilish osonlashadi.
  5. Sukunat professional yetuklikka olib boradi.

 

 

SHAXSIY RIVOJLANISH FOYDALARI:

  1. O‘z-o‘zini tarbiyalaydi.
  2. Irodani kuchaytiradi.
  3. Shaxsiy qiymatni anglatadi.
  4. Sukunat insonni chuqur fikrlovchiga aylantiradi.
  5. Sukut — shaxsiy rivoj yo‘li.
  6. Sukunat — o‘z-o‘zingni tinglash.
  7. Xohishni sukut ching‘illatadi.
  8. Sukunat — vujudni tarbiyalaydi.
  9. Sukunat — shaxsiy yetuklikning yorug‘ligi.
  10. Vaqtni tejaydi.
  11. Hayot falsafasini chuqurlashtiradi.
  12. Boshqalarga ibrat bo‘ladi.
  13. Hikmat eshitishning eng yaxshi usulidir.
  14. Sukunat — donolikning eng chuqur belgisidir.
  15. Aqlni uyg‘otadi.
  16. Qalbni uyg‘otadi.

 

 

  1. Sukut — ILM VA DONOLIK ESHIGI.
  2. Sukut eshitishni o‘rgatadi.
  3. Sukut bilishga yetaklaydi.
  4. Sukut — donishmandlar siymosi.
  5. Sukut — ma’rifat urug‘i.
  6. Sukut — o‘rganish uchun eng yaxshi holat.
  7. Sukut — yashash falsafasi.
  8. Sukut — hayotning go‘zal uslubi.
  9. Sukut — fikr va amalning tarozisi.
  10. Ortiqcha so‘z umrni qisqartiradi, sukut umrni barakali qiladi.
  11. Sukut — hayotni chuqur his qilish san’ati.

 

    Ibrohimjon domla Inomov.

 

 

 

Maqolalar
#logo