Ramazon oyiga o'zgacha shukuh, surur bag'ishlaydigan, faqatgina bu oyga xos bo'lgan ibodat taroveh namozidir. Ammo ming afsuski o'tgan yili boshimizga kelgan og'ir sinov sababli bir yillik jismu ruhimizga shifo va kuch-quvvat bo'luvchi taroveh namozlarida Qur'oni karimga some' bo'lish baxtidan mosuvo bo'lgandik.
Alhamdulillah, bugundan yurtimizning barcha masjidlarida taroveh namozi, Qur'on xatmlari boshlanadi. Ma'lum bo'lishicha, Toshkent shahri masjidlarida tarovih namozlari kechki soat 21:00 dan boshlanishi belgilangan.
Bu yil o'tgan yillardan beri sog'inganimiz – taroveh namozlarida Qur'oni karimga some' bo'lamiz. Ramazon kechalarida qoim bo'lish – ulug' ibodat bo'lib, Alloh taolo taqvodor bandalarini sifatlar ekan, ularning kechalarini ibodat bilan o'tkazishlarini alohida zikr qiladi: “(Ular) tunning ozgina (qismidagina) uxlar edilar” (Zoriyot surasi, 15—19 oyatlar).
Boshqa oyatda Alloh taolo suyukli bandalarini bunday tavsif qiladi: “Ular yana tunlarni Parvardigorga sajda qilgan va tik turgan (bedor) holda o'tkazadigan kishilardir” (Furqon surasi, 64-oyat).
Imom Buxoriy va Imom Muslim Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilgan hadisda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Kim Ramazon (kechalari)da imon bilan (Alloh taoloning unga savob berish va'dasini tasdiqlagan holda) va savob umidida (riyo va unga o'xshash narsa uchun emas, faqat ajrni talab qilib namoz o'qigan holda) tursa oldingi o'tgan gunohlari kechiriladi”, deganlar.
Abdurahmon ibn Avf roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: “Albatta Alloh taolo sizlarga Ramazonning ro'zasini farz qildi, men esa sizlarga uning qiyomini sunnat qildim. Bas, kimki imon va ixlos bilan unda ro'za tutsa va qoim bo'lsa, gunohlaridan onasi uni tug'gan kundagidek pok holda chiqadi”(Imom Nasoiy rivoyati).
Ramazon oyining g'animat lahzalarining har bir soniyasidan unumli foydalanishga intilaylik, bir zum ham g'aflatda qolmaylik! Alloh taolo taroveh namozlarimizni, tungi qiyomlarimizni O'z dargohida qabul qilsin, Ramazonni ajru savoblar ila manfaatli yakunlashimizni nasib etsin!
Davron NURMUHAMMAD
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Alloh taologa bitmas-tuganmas hamdu sanolar bo‘lsin.
Payg‘ambarimizga mukammal va batamom salavotu durudlar bo‘lsin.
وَقَالَ ابْنُ عُمَرَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُمَا: كَانَ مِنْ دُعَاءِ رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ، وَتَحَوُّلِ عَافِيَتِكَ، وَفُجَاءَةِ نِقْمَتِكَ، وَجَمِيعِ سَخَطِكَ. رَوَاهُمَا مُسلِمٌ وَأَبُو دَاوُدَ.
Ibn Umar roziyallohu anhumo dedi:
«Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning duolarida «Allohim! Albatta, men Sendan ne’matingning zavol bo‘lishidan, ofiyatingning burilishidan, to‘satdan keladigan ofatingdan va barcha g‘azabingdan panoh tilayman» bor edi».
Muslim va Abu Dovud rivoyat qilganlar.
Sharh: Bu hadisi sharifda to‘rt narsadan panoh so‘ralmoqda:
1. Ne’matning zavolidan.
Alloh taolo O‘zi bergan ne’matni O‘zi ketkazib qo‘yishi hech gap emas. Banda uchun unga berilgan ne’matning zavolga uchrashi katta baxtsizlik bo‘ladi.
Ne’matning zavoli ko‘proq unga shukr qilmaslik oqibatida sodir bo‘ladi. Ne’matning zavoli uning ozayishi, nuqsonga uchrashi, barakasining ketishi yoki butunlay yo‘q bo‘lishi bilan bo‘ladi.
Banda o‘ziga berilgan ne’mat uchun doimiy shukr qilish bilan birga, ushbu duoni ham qilib tursa, yaxshi bo‘ladi.
2. Ofiyatning burilishidan.
«Ofiyat» so‘zi salomatlik, eson-omonlik, bardamlik, yaxshi kayfiyat kabi ma’nolarni ifoda qiladi.
Ko‘rinib turibdiki, ofiyat ham Alloh taoloning katta ne’matlaridan biri ekan. Uning bandadan boshqa tarafga o‘tishi uning uchun katta musibat bo‘lishi turgan gap.
Shuning uchun doimo Alloh taolodan ofiyatning boshqa tarafga burilib ketishidan panoh so‘rab turish lozim bo‘ladi.
3. To‘satdan keladigan ofatdan.
Bunday ofat to‘satdan kelgani uchun banda tavba ham qila olmay, baloni daf qilish uchun chora ham ko‘ra olmay qoladi. Butun dunyo birlashib, unga yordam bermoqchi bo‘lsa ham, zarracha yordam bera olmay qoladi.
Alloh taoloning O‘zi bu kabi uqubatlardan doimo asrasin.
4. Allohning barcha g‘azabidan.
Ya’ni Alloh taoloning g‘azabiga sabab bo‘ladigan ishlardan panoh so‘ralgan. Chunki Alloh taoloning har qanday g‘azabiga duchor bo‘lgan banda albatta halok bo‘ladi, noumid bo‘ladi va yutqazadi.
«Hadis va hayot» kitobining 35-juzi