Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
12 Октябр, 2026   |   1 Жумадул аввал, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:13
Қуёш
06:31
Пешин
12:10
Аср
16:03
Шом
17:51
Хуфтон
19:06
Bismillah
12 Октябр, 2026, 1 Жумадул аввал, 1448

Рамазоннинг oхирги куни

14.06.2018   2613   7 min.
Рамазоннинг oхирги куни

Бизларни Ўзига ибодат қиладиганлардан қилиб қўйган Аллоҳ таолога ҳамду санолар бўлсин. Ҳаётнинг барча жабҳаларида бизларга намуна бўлган ислом минорасини кўтарган зот Муҳаммад (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)га салавот ва саломлар бўлсин.

Рамазон ойининг охирги кунларини ўтказмоқдамиз Рамазон кундузлари рўза тутиб, тунларда қоим, бедор бўлганлардан Аллоҳ таоло рози бўладиган ойдир. Жаннат эшиклари очилиб, шайтонлар занжирбанд қилинадиган ойдир. Бу ой аввали раҳмат, ўртаси мағфират ҳамда охири дўзахдан қутулиш бўлган улуғ ойдир. Бу ой ҳар тунда дўзахга кириши вожиб бўлган кимсаларнинг  юз минги озод бўладиган буюк ойдир. Бу ой рўзадорларнинг нафаси Аллоҳ таоло ҳузурида мискдан-да xушбўй бўладиган муборак ойдир. Бу ой Аллоҳ таоло ва гуноҳкорлар ўтасида алоқа тикланиб гуноҳлар кечириладиган ойдир. Аллоҳ таоло бандаларидан ҳар бир солиҳ амалдан кейин истиғфор айтишини талаб қилади. Бу борада Қуръони каримда шундай марҳамат қилинади:

“…Дарҳол Раббингизга ҳамд билан тасбеҳ айтинг ва Ундан мағфират сўранг! Зеро, У тавбаларни қабул этувчи зотдир” (Наср, 3).

“…Аллоҳдан мағфират сўрангиз. Албатта, Аллоҳ кечиримли ва раҳмлидир” (Бақара, 199).

Ҳа азизлар, Аллоҳ таоло гуноҳларни кечирувчи зотдир. Моҳи шариф Рамазон ойининг охирги куну тунларида барча нарсани билувчи, оламлар Раббисига боғланиб, истиғфор ва тавба қилиш билан машғул бўлишимиз лозим. Шояд Аллоҳ таоло гуноҳларимизни кечириб, бизларни янги туғилган чақалоқ каби гуноҳлардан пок қилса.

Қуръони каримда ўтган пайғамбарларнинг қавмларига айтган қуйидаги сўзлари келтирилади:

Нуҳ (алайҳиссалом):

“Бас, дедимки: «Раббингиздан мағфират сўрангиз! Албатта, У (бандаларига нисбатан) ўта кечиримли зотдир. (Шунда, яъни истиғфор айтсангиз) устингизга осмондан (баракали) ёмғир ёғдирур, сизларга мол-дунё, фарзандлар билан мадад берур ҳамда сизларга боғлар (барпо) қилур ва сизларга анҳорларни (ато) қилур” (Нуҳ, 10-12).

  Ҳуд (алайҳиссалом):

“(Аллоҳ буюрадики), Раббингиздан мағфират (кечирим) сўрангиз, сўнгра Унга тавба қилингиз, шунда (У) сизларни маълум муддат (ажалларингиз охири)гача чиройли баҳра билан баҳраманд қилур ва ҳар бир фазлли (карамли, сахий) кишига Ўз фазлини ато этур…” (Ҳуд, 3).

Сулаймон (алайҳиссаолом):

 «Эй, Раббим! Ўзинг мени мағфират қилгин ва менга ўзимдан кейин бирор кишига муяссар бўлмайдиган бир мулк (ҳукмронлик) ато этгин! Сенинг Ўзинггина Ваҳҳоб (барча яхшиликларни ато этувчи)дирсан»” (Сод, 35).

Иброҳим (алайҳиссалом) умрларининг охирида:

“У жазо куни (қиёматда) менинг хатоларимни мағфират этишини умид қилурман”, деганлар (Шуаро, 82).

Аллоҳ таоло Одам (алайҳиссалом) ва аёллари Ҳавво онамиз гуноҳ қилиб қўйганларида айтган сўзларини Қуръонда шундай марҳамат қилади:

“Иккиси айтдилар: «Эй, Раббимиз! Биз ўзимизга (ўзимиз) зулм қилдик. Агар бизни кечирмасанг ва бизга раҳм қилмасанг, биз, албатта, зиён кўрувчилардан бўлиб қолурмиз»” (Аъроф, 23).

Аллоҳ таоло истиғфор сўровчиларга шундай ваъда беради:

“Уларнинг ичида Сиз бўла туриб, Аллоҳ уларни азобловчи эмас. Улар истиғфор айтиб (кечирим сўраб) турган ҳолларида ҳам Аллоҳ уларни азобловчи эмас” (Анфол, 33).

Аллоҳ таоло барча инсонларга шудай нидо қилади:

“(Эй, Муҳаммад!) Ўз жонларига (гуноҳ билан) зулм қилган бандаларимга айтинг: «Аллоҳнинг раҳматидан ноумид бўлмангиз! Албатта, Аллоҳ барча гуноҳларни мағфират қилур. Албатта, Унинг ўзи Мағфиратли ва Раҳмлидир” (Зумар, 53).

Бу оят Ибн Касир (раҳматуллоҳи алайҳ) таъбири билан айтганда, кофирлар учун ҳам, мўминлар учун ҳам баробар даъватдир. Зеро, куфр ва ширкдан шу дунёда тавба қилиб имон келтирган кишининг тавбаси ва имони қабул қилиниши аниқ. Шунингдек, мўмин бўла туриб, дарёнинг кўпигидек кўп гуноҳ қилган кимсанинг ҳам гуноҳларини Аллоҳ таоло ўз фазли билан кечиб юбориши мумкин экани ҳам оят ва ҳадислардан маълумдир (Шайх Абдулазиз Мансур).

Аллоҳ таоло гуноҳ қилиб қўйиб истиғфор айтиб, тавба қилган бандаларини мадҳ этиб шундай дейди:

“Улар бирор фаҳш иш қилиб қўйсалар ёки ўзларига зулм қилиб қўйсалар, (дарҳол) Аллоҳни эслаб, истиғфор айтадилар. Ваҳоланки, гуноҳларни фақат Аллоҳгина мағфират этар. Яна, улар била туриб, қилмишларида давом этмайдиган кишилардир. Айнан уларнинг мукофотлари – Парвардигорларидан мағфират ва остидан анҳорлар оқиб турувчи жаннат боғлари бўлиб, ўша жойда абадий бўлурлар. (Солиҳ) амал қилувчиларнинг мукофоти нақадар яхши!” (Оли имрон, 135-136).

Аллоҳ таолонинг раҳмати улуғлиги ва мағфирати чексиз экани ҳамда чин қалбдан қилинган дуоларни қабул қилиши ҳақида Қуръони каримда шундай дейилади:   

“У имон келтирган ва солиҳ амалларни қилган зотларни (дуоларини) ижобат қилур ва уларга Ўз фазлидан зиёдалик ато қилур. Кофирлар учун эса қаттиқ азоб бордир” (Шуро, 25).

“Аллоҳга тавба қилиб, Ундан кечирим сўрамайдиларми?! (Ахир,) Аллоҳ кечиримли ва раҳмли зот-ку?!” (Моида, 74).

“Кимда-ким бирор ёмон иш қилса ёки ўз жонига жабр қилса, сўнгра Аллоҳдан кечирим сўраса, Аллоҳнинг (қанчалик) кечирувчан ва раҳмли эканини идрок этади” (Нисо, 110).

Биз Рамазонда тавба қилмасак, қачон тавба қиламиз? Аллоҳ таолога Рамазонда қайтмасак, қачон қайтамиз? Ўз нафсимизни Рамазонда ҳисоб-китоб қилмасак, қачон ҳисоб қиламиз? Аллоҳ таоло қудсий ҳадисда: “Эй бандаларим, сизлар туну кун гуноҳ қилсаларинг ҳам Мен барча гуноҳларни кечирувчиман. Мағфират сўранг, мағфират қиламан”, деди.

Бугун истиғфор айтиладиган, гуноҳлардан фориғ бўлинадиган, Аллоҳ таолонинг раҳматига сазовор бўлинадиган, дўзаҳдан озод бўлинадиган ойининг охирги кунидир. Бу фурсатни ғанимат билиб, тўлиқ фойдаланайлик. Ушбу тунда ўзимизни дўзаҳдан қутқарайлик, намозни, тавба ва истиғфорни кўпайтирайлик, яхшиликларга шошилайлик. Ким катта гуноҳ қилган бўлса, шу кунда афв қилинади. Ким ёмонлик қилган бўлса, бугун кечирилади. Келинглар, бугун Раббимиздан мағфират қилишини сўрайлик, илтижо қилайлик. Ким бу кундан фойдаланмаса пушаймон ва кўп надомат қилади.

Аллоҳ таоло бизларга дунё ва охиратда саодатни насиб қилсин. Умрнинг ҳар сониясини ғанимат биладиганлардан қилсин. Алвидо эй Рамазон. Алвидо эй таровеҳ, Алвидо эй раҳмат ойи.    

 

 Баҳриддин ПАРПИЕВ

Рамазон-2018
Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар)

12.10.2026   4768   9 min.
Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар)

Ўзбекистон мусулмонлари идораси тасарруфидаги олий ва ўрта махсус ислом таълим муассасалари ҳамда илмий мактаблар қошида фаолият юритаётган «Қуръони карим ва тажвид» ўқув курсларида навбатдаги давра машғулотлари бошланди.


Юртимизда фуқароларнинг Қуръони каримни тўғри, тартил билан ўқишга бўлган қизиқиш ва эҳтиёжларини қондириш, диний-маърифий саводхонлигини ошириш мақсадида ташкил этилган ушбу ўқув курсларида бугунги кунга қадар 100 мингдан ортиқ юртдошимиз таҳсил олиб, ўқишни муваффақиятли тамомладилар.


Ҳозирги кунда республикамиз бўйлаб 31 та расмий ўқув курси ва филиаллари фаолият кўрсатмоқда. Курсларда тажрибали қорилар ва устозлар томонидан тажвид қоидалари, Қуръон тиловати ва маърифий асослар чуқур ўргатилмоқда.


Машғулотларда иштирок этишни хоҳловчилар ўзларига яқин бўлган қуйидаги ҳудудий ўқув марказларига мурожаат қилишлари мумкин:


Тошкент шаҳри

  1. Тошкент ислом институти қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Олмазор тумани, Зарқайнар 18-берк кўча, 47-уй

    • Телефонлар: +998-71-227-23-47, +998-95-525-50-52, +998-97-260-06-00

  2. Ўзбекистон халқаро ислом академияси қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Шайхонтоҳур тумани, Абдулла Қодирий кўчаси, 11-уй

    • Телефонлар: +998-95-056-26-96, +998-99-202-24-04

  3. «Кўкалдош» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Шайхонтоҳур тумани, Навоий кўчаси, 46-уй

    • Телефонлар: +998-99-249-30-90, +998-90-000-19-96

  4. «Хадичаи Кубро» аёл-қизлар ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Олмазор тумани, Файзибаланд кўчаси, 1-уй

    • Телефонлар: +998-71-299-24-11, +998-90-067-33-00


Тошкент вилояти

  1. Нурафшон шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Нурафшон ш., Муқимий МФЙ, Тошкент йўли кўчаси, 178-уй

    • Телефон: +998-99-935-89-62

  2. Янгийўл шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Янгийўл ш., Самарқанд кўчаси, 145-уй

    • Телефонлар: +998-93-718-44-88, +998-99-191-96-00

  3. Чирчиқ шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Чирчиқ ш., Бирлик МФЙ, А.Навоий кўчаси, 454-уй

    • Телефонлар: +998-33-050-62-06, +998-91-657-15-18

  4. Ангрен шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Ангрен ш., Наврўз маҳалласи, Маърифат кўчаси, 22-уй

    • Телефонлар: +998-94-212-25-15, +998-94-928-68-98

  5. Бекобод шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Бекобод ш., Турон кўчаси, 503-уй

    • Телефонлар: +998-99-918-12-92, +998-77-500-92-92


Фарғона вилояти

  1. Фарғона шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Фарғона ш., Кимёгарлар кўчаси, 10-уй

    • Телефон: +998-50-104-41-00

  2. Бувайда тумани филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Бувайда тумани, Пошшопирим қишлоғи, Шукрона кўчаси, 1-уй

    • Телефонлар: +998-94-684-05-25, +998-94-624-05-25

  3. Қўқон шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Қўқон ш., Мунаввар кўчаси, 3-А уй

    • Телефонлар: +998-95-829-40-40, +998-90-588-42-44


Наманган вилояти

  1. «Ҳидоя» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Наманган ш., Индра Ганди кўчаси, 1-уй

    • Телефонлар: +998-88-572-60-06, +998-93-192-19-84

  2. Косонсой тумани филиали («Ҳидоя» ЎМИТМ қошида)

    • Манзил: Косонсой тумани, Гулобод МФЙ, Меъмор кўчаси, 95-уй

    • Телефонлар: +998-91-177-11-34, +998-88-251-11-34


Андижон вилояти

  1. «Саййид Муҳйиддин махдум» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Олтинкўл тумани, Жалабек МФЙ, Ғуломжон Ҳакимов кўчаси, 7-уй

    • Телефонлар: +998-93-630-35-12, +998-94-101-33-91


Сирдарё вилояти

  1. Гулистон шаҳри филиали («Кўкалдош» ЎМИТМ қошида)

    • Манзил: Гулистон ш., Тараққиёт МФЙ, Бунёдкор кўчаси, 605-уй

    • Телефонлар: +998-77-007-01-38, +998-94-007-19-95

  2. Сирдарё тумани филиали («Кўкалдош» ЎМИТМ қошида)

    • Манзил: Сирдарё тумани, «Абу Бакр» жоме масжиди ҳудуди

    • Телефон: +998-95-987-42-42


Жиззах вилояти

  1. Жиззах шаҳри филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Жиззах ш., Сайилжойи маҳалласи, Гулзор кўчаси, 44/1-уй

    • Телефонлар: +998-55-152-77-33, +998-99-298-77-33, +998-93-300-03-25

  2. Зомин тумани филиали (Тошкент ислом институти қошида)

    • Манзил: Зомин тумани, Ғ.Ғулом МФЙ, Ш.Насриддинов кўчаси

    • Телефонлар: +998-93-294-83-53, +998-97-328-63-40


Самарқанд вилояти

  1. Ҳадис илми мактаби қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Пайариқ тумани, Хўжа Исмоил маҳалласи (Имом Бухорий зиёратгоҳи)

    • Телефонлар: +998-94-186-19-94, +998-66-240-20-51

  2. Калом илми мактаби қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Пайариқ тумани, Хўжа Исмоил маҳалласи (Имом Бухорий зиёратгоҳи)

    • Телефонлар: +998-94-186-19-94, +998-66-240-20-51


Бухоро вилояти

  1. Мир Араб олий мадрасаси қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Бухоро ш., Абу Ҳафс Кабир кўчаси, 3-уй

    • Телефон: +998-99-702-82-70

  2. «Мир Араб» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Бухоро ш., Хўжа Нуробод кўчаси, 16-уй

    • Телефонлар: +998-97-303-44-43, +998-65-420-45-97, +998-99-964-34-95

  3. «Жўйбори Калон» аёл-қизлар ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Бухоро ш., Ҳавзи нав кўчаси, 92-уй

    • Телефонлар: +998-65-221-72-73, +998-50-070-84-24, +998-90-080-88-84

  4. Тасаввуф илми мактаби қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Когон тумани, Қасри Орифон қишлоғи (Баҳоуддин Нақшбанд зиёратгоҳи)

    • Телефон: +998-99-702-82-70


Навоий вилояти

  1. Навоий шаҳри филиали (Мир Араб олий мадрасаси қошида)

    • Манзил: Навоий ш., М.Таробий кўчаси, 48-Б уй

    • Телефон: +998-90-969-48-64


Қашқадарё вилояти

  1. «Хожа Бухорий» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Китоб тумани, Заргарлик кўчаси, 4-уй

    • Телефонлар: +998-75-542-74-25, +998-99-667-40-02

  2. «Абул Муин Насафий» ақида илми мактаби қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Қарши ш., Арал овул МФЙ, Намуна кўчаси, 9-уй

    • Телефон: +998-88-850-18-18


Сурхондарё вилояти

  1. «Имом Термизий» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Термиз ш., Шимолий дарвоза кўчаси, 3-уй

    • Телефонлар: +998-55-451-11-61, +998-97-533-77-08, +998-97-875-99-77

Хоразм вилояти

  1. «Фахриддин ар-Розий» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Урганч тумани, Каттабоғ маҳалласи, Ҳамкорлик кўчаси, 43-уй

    • Телефонлар: +998-95-623-23-43, +998-99-021-54-04, +998-99-503-32-62


Қорақалпоғистон Республикаси

  1. «Муҳаммад ал-Беруний» ЎМИТМ қошидаги ўқув курси

    • Манзил: Нукус ш., Билимлер гузари кўчаси, 1а-уй

    • Телефон: +998-94-598-26-26

Қўшимча маълумотлар, гуруҳлар жадвали ва қабул шартлари бўйича юқоридаги масъул рақамларга мурожаат қилишингиз мумкин. 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси

Матбуот хизмати

Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар) Юртимиздаги 31 та Қуръон курсида навбатдаги машғулотлар бошланди (Манзил ва телефонлар)
Ўзбекистон янгиликлари