Рамазон – таровеҳ ойи. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам мағфиратга ноил бўлиш, ажру савобларни кўпайтириб олиш учун бу ойда тунлари ибодатга қоим бўлишга тарғиб қилиб: “Ким Рамазон кечалари имон билан, савоб умидида қоим бўлса, ўтган гуноҳлари кечирилади”, деганлар (Имом Бухорий ва Муслим ривояти). Олимлар Рамазон кечалари қоим бўлишдан мурод таровеҳ намозини адо этишдир, деганлар. Таровеҳни масжидда жамоат бўлиб ўқиш Саодат асридан бошланган амал. Ҳадиси шарифда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам таровеҳ намози банданинг гуноҳлари мағфират бўлишига сабаб эканини таъкидламоқдалар. Олимлар бу ерда гуноҳлар дейилганда кичик кичик гуноҳлар назарда тутилганини таъкидлашган.
Тунги намоз мўминлар шарафи, солиҳлар одати, обидлар яқинлигидир. У бандани Аллоҳ таолога яқинлаштирувчи энг афзал амалдир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: “Тунги намозни канда қилманг. У сизлардан олдин ўтган солиҳлар одати, Раббинггизга яқинлик, гуноҳларга каффорат, маъсиятлардан қайтарувчидир” (Имом Аҳмад ва Имом Термизий ривояти).
Рамазон кечаларида қоим бўлиш Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам суннат қилган улуғ ибодат. Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади: “Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам тунда масжидда намоз ўқидилар. У зотнинг бир қанча саҳобалари у зотга эргашиб уч кеча намоз ўқишди. Тўртинчи кеча масжидга одам сиғмай кетди. Ўша кеча Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам масжидга чиқмадилар. Тонг отганда у зот: “Сизларнинг йиғилганларингизни кўрдим. Сизларнинг олдингизга чиқишдан мени тўсган нарса шуки, бу намоз сизларга фарз бўлиб қолишидан қўрққаним”, дедилар. Бу Рамазонда бўлган эди” (Имом Бухорий ривояти). Бу ҳадисдан Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг умматларига шафқатлари ва саҳобаларнинг суннатга, Рамазон кечаларини ибодат билан ўтказишга қанчалик эътиборли бўлганларини кўриш мумкин.
Абу Зарр розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: “Ким имом кетгунича у билан бирга намоз ўқиса, унга кечани ибодат билан ўтказганлик савоби ёзилади” (Имом Абу Довуд ва Имом Термизий ривояти). Яъни ким хуфтон, таровеҳ ва витр намозларини имом билан бирга ўқиса, ўша кечани ибодатда ўтказганлик савобига эга бўлар экан. Шундай экан, бу ибодатга эътиборли бўлиш, унда давомли бўлиш кўп ажру савоб келтиради.
Рамазоннинг ҳар они муборак, шарафлидир. Шундай экан, мусулмон киши бу ойни ғанимат билиб рўза, тиловат, таровеҳ, дуолар билан ўтказиши матлубдир.
Жамшид ШОДИЕВ тайёрлади.
Айни кунларда Саудия Арабистонининг Жидда шаҳрида “Ҳаж хизматлари конференцияси ва кўргазмаси” бўлиб ўтмоқда. Дунёнинг турли жойларидан келган соҳа мутасаддилари, халқаро ташкилотлар ва етук мутахассисларни бир жойга жамлаган ушбу йирик тадбирда асосий мавзу – зиёратчиларга хизмат кўрсатиш тизимини янада такомиллаштириш. Жумладан, жараёнларга рақамли технологияларни кенг жорий этиш ва ташкилий ишлар сифатини ошириш масалалари қизғин муҳокама қилинмоқда. Таъкидлаш керакки, ушбу халқаро анжуманда Ўзбекистон делегацияси ҳам фаол иштирок этмоқда.
Нуфузли тадбир доирасида Саудия Арабистонининг Ҳаж ва умра вазири, доктор Тавфиқ бин Фавзон ар-Рабиа махсус маъруза билан чиқиш қилиб, бўлажак “Ҳаж – 2027” мавсуми учун белгиланган янги талаблар ва ташкилий мезонларни эълон қилди. Унга кўра, эндиликда қуйидаги масалаларга жиддий эътибор қаратилади:
– тайёргарлик жараёнларини эрта бошлаш ҳамда хизмат кўрсатувчи ташкилотлар билан шартномаларни ўз вақтида расмийлаштириш;
– меҳмонхоналар ва бошқа яшаш жойларининг белгиланган юксак сифат ҳамда хавфсизлик стандартларига қатъий мос келишини таъминлаш;
– барча ташкилий ва ҳужжатларни расмийлаштириш ишларини фақатгина рақамли «Masar» ягона платформаси орқали амалга ошириш;
– энг муҳими, зиёратчиларга кенг қулайликлар тақдим этадиган ҳамда уларнинг шахсини тасдиқловчи «Nusuk» картасини доимий равишда ёнда олиб юриш талаби қатъий белгилангани алоҳида таъкидлаб ўтилди.
Ўзбекистон делегацияси айнан мана шу янги талаб ва мезонлардан келиб чиққан ҳолда, Ҳаж ва умра вазирлиги мутасаддилари ҳамда етакчи хизмат кўрсатувчи ташкилотларнинг вакиллари билан қатор манфаатли музокаралар ўтказди. Бўлиб ўтган самимий ва амалий мулоқотларда асосий эътибор юртдошларимиз учун яратиладиган шарт-шароитларни янада яхшилаш, кўрсатилаётган хизматлар кўлами ва сифатини янги босқичга олиб чиқишга қаратилди.
Хусусан, музокаралар давомида зиёратчиларимиз ибодатлари учун қулай шароитларни ҳозирлаш, замонавий транспорт воситаларини жалб қилиш, энг шинам турар жойларни танлаш, ҳожиларимизни сифатли таомлар билан таъминлаш масалалари диққат марказида бўлди. Шунингдек, уларнинг хавфсизлиги ва саломатлигини муҳофаза қилиш тизимини янада кучайтириш ҳамда замонавий инновацион технологиялардан унумли фойдаланишга алоҳида урғу берилди.
Бу каби саъй-ҳаракатлар ва эришилган келишувлар келгуси ҳаж мавсумини сифат жиҳатидан мутлақо янги босқичга кўтаришга хизмат қилади. Энг асосийси, юртдошларимиз улуғ амалларини хотиржам, хавфсиз ва энг қулай шароитларда адо этишлари таъминланади.
Маълумот ўрнида, Жидда шаҳридаги Ҳаж хизматлари конференцияси ва кўргазмаси шу йилнинг 11 ноябрь кунига қадар давом этади.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати