Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
21 Апрел, 2026   |   3 Зулқаъда, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:10
Қуёш
05:35
Пешин
12:27
Аср
17:10
Шом
19:13
Хуфтон
20:32
Bismillah
21 Апрел, 2026, 3 Зулқаъда, 1447

Қасамнинг каффорати

03.01.2024   2526   1 min.
Қасамнинг каффорати

Cавол: Қасамнинг каффоратини тушунтириб берсангиз?

Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳим.
Аслида қасам ичган одам қасамига содиқ қолиши лозим. Агар қасамида турмаса, қасамхўр бўлади ва гуноҳ содир этган ҳисобланиб, каффорат бериши вожиб бўлади.

Қасамни бузган киши хоҳласа ўн кишини таомлантиради, хоҳласа уларни кийим билан таъминлайди. Бунда камида шим ва кўйлак каби кийимлар бўлиши керак. Агар бу икки ишдан бирортасига қодир бўлмаса, уч кун кетма-кет рўза тутади. Қасамни бузмасдан туриб каффорат тўланмайди. Қасамнинг каффорати ҳақида Қуръони каримда бундай дейилади: “...Бунинг каффорати (жаримаси) – оилангизни озиқлантириш учун лозим таомларнинг ўртача миқдорида ўнта мискинга таом бериш ёки уларнинг кийимлари ёхуд бир қулни озод қилишдир. Кимки (буларни) топа олмаса, уч кун рўза тутиши (мумкин). Ана шу ичган (ва бузган) қасамларингизнинг каффоратидир. Қасамларингизни асрангиз! Аллоҳ сизларга Ўз оятларини шундай баён қилади, токи шукр қилгайсиз” (Моида сураси, 89-оят).

Агар киши ўз ота-онасига гапирмаслиги каби гуноҳ ишни қилишга қасам ичган бўлса, қасамини бузиб, каффорат тўлаши лозим бўлади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Ким бир ишга қасам ичсаю, кейин ундан бошқаси яхшироқ эканини билса ичган қасамига каффорат тўласин-да ўша яхшироқ ишни қилсин”, деганлар (Имом Аҳмад, Имом Муслим ва Имом Термизий ривояти).

Бу ҳукмларда қасамни билиб туриб бузган ҳам, мажбурланиб бузган ҳам, унутиб бузган ҳам баробардир (“Ал-Мухтор”, “Фатҳу бабил иная”). Валлоҳу аълам.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Фатво маркази.

Мақолалар
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Сизнинг энг кучлигингиз...

20.04.2026   4798   2 min.
Сизнинг энг кучлигингиз...

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Али розияллоҳу анҳу айтадилар: “Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам тош кўтараётган бир қавмнинг олдидан ўтдилар. Уларга: “Сизларнинг энг кучлигингиз ғазабланганда ўзини тута оладиганингиздир. Сизларнинг энг ҳалим (юмшоқ)ингиз кучи ета туриб афв қилганингиздир”, дедилар.

Саҳобалардан ҳазрати Али ва Жобир ибн Абдуллоҳ Ансорий розияллоҳу анҳум бақувватликлари билан машҳур бўлганлар.

Хайбар ғазотида Ҳазрати Алининг қалқонлари тушиб кетганда, қўрғон олдидаги дарвозани кўтариб у билан ўзларини ҳимоя қилганлар.

Бу ҳақда батафсил Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг мавлолари Абу Рофеъ айтади: “Расулуллоҳ Али ибн Абу Толиб розияллоҳу анҳуга байроқ бериб, (сарияга) жўнатдилар. Биз ҳам бирга йўлга чиқдик. У киши бир қалъага яқинлашганларида ундан аҳли чиқиб, уришишди. Бир яҳудий у кишини урган эди, қалқонлари тушиб кетди. Шунда Али розияллоҳу анҳу қалъа дарвозасини суғуриб олиб, у билан ўзларини ҳимоя қилдилар. Аллоҳ таоло зафар бергунича қўлларидагини қўймай жанг қилдилар. Сўнг уни отиб юбордилар. Атрофимда етти киши бор эди. Мен саккизинчиси эдим. Биз дарвозани ағдаришга уриндик. Лекин уни қимирлата олмадик” (Имом Аҳмад ривояти).

Инсон жониини, динини сақлаш, Ватани, оиласини ҳимоя қилиш, атрофдагиларга кўпроқ фойда бериш мақсадида куч-қувватини ошириши марғуб ишдир. Албатта, бунда бажарадиган машқлар ва кўтарадиган оғир юклар саломатликка зарар етказмайдиган бўлиши лозим. Ислом дини жисмни ўта қийнаб ёки шариат ҳаром қилган маҳсулотлар, дориворлар билан қоматни шакллантиришдан қайтаради. Мусулмон киши мақтаниб ўз кучини мусулмонларга кўз-кўз қилиши ва бошқаларга зулм қилиши ҳаром амалдир.

Албатта, мўмин киши ҳар бир амалда ҳатто куч тўплашда ҳам авваламбор ниятини тўғирлаб олиши шарт. Худди шундай, оғир атлетика биланшуғулланувчи киши ҳам жисмонан соғлом, кўркам бўлиш ва куч-қувватини Аллоҳ таоло рози бўладиган ўринда ишлатишни мақсад қилмоғи керак.

Муҳаммад Зариф Муҳаммад Олим ўғлининг
"Исломда саломатлик" китобидан олинди

Мақолалар