۞يَسَۡٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡأَهِلَّةِۖ قُلۡ هِيَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلۡحَجِّۗ وَلَيۡسَ ٱلۡبِرُّ بِأَن تَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِنۡ أَبۡوَٰبِهَاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ١٨٩
189. Сиздан ҳилол ҳақида сўрашади. "Улар инсонлар учун ва ҳаж учун вақт ўлчовидир", денг. Уйларингизнинг орқа тарафидан келишингиз яхшилик эмас, яхшилик тақводорликдадир. Уйларга эшикларингиздан киринглар ва Аллоҳдан қўрқинглар, шундагина нажот топасизлар.
Ояти каримадаги "ҳилол" янги чиққан ой маъносида. Аллоҳ таоло ойни Ўзи билган қонун ва ҳикмат билан, кечалари нур сочиб, ёритиб туриши, бандаларнинг йиллар ва вақт саноғини бехато билиб юришлари учун яратган. Бу ҳақда бир неча ҳадислар ҳам бор: Ҳусайн ибн Ҳорис розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: "Макка амири хутба қилиб: "Расулуллоҳ бизларга ибодатларни ойни кўриб адо этишни... амр қилганлар", деди" (Абу Довуд, Дориқутний ривояти); Ибн Умар розияллоҳу анҳумодан қилинган ривоятда: "Ойни кўриб рўза тутинглар ва уни кўриб очинглар", деганлар (Термизий ривояти). Ҳилол (янги чиққан ўроқ шаклидаги ой) сурати мусулмон ўлкаларда динлари рамзи сифатида ишлатилади.
Ўтмишдаги араблар эҳромга кирганидан кейин яна уйларига кирмоқчи бўлишса, дарвозадан эмас, томдан тушишар ё уйининг орқа томонини тешиб, ўша ердан киришар эди. Улар бу нарсани яхши амал, деб эътиқод қилишарди. Баро ибн Озиб розияллоҳу анҳу ривоят қилади: "Араблар жоҳилият даврида эҳром боғлашса, уйларига томдан ошиб тушишар эди. Кейин Аллоҳ таоло юқоридаги оятини нозил қилди" (Бухорий ривояти). Аллоҳ таоло бу ояти каримада мазкур эътиқоднинг маънисизлигини билдириб, яхшилик фақат Ўзига тақво қилиш билан бўлишини зикр этмоқда.
Мамлакатимизнинг Малайзиядаги элчихонаси томонидан Туризм қўмитаси ҳамда MARA Технология университети (UiTM) билан ҳамкорликда Ўзбекистоннинг туристик салоҳияти ва бой маданий меросига бағишланган фотокўргазма ўтказилди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
Куала-Лумпур шаҳрида бўлиб ўтган “Ўзбекистон-Малайзия: креатив ва зиёрат туризми” номли тадбирда Малайзия Туризм, санъат ва маданият вазири Тионг Кинг Синг, Ислом туризм маркази бош директори Моҳаммад Фаисал, маҳаллий сиёсий ва ишбилармон доиралар, вазирлик ва идоралар, маданият ҳамда туризм соҳаси вакиллари, дипломатик корпус ҳамда ОАВ ходимлари иштирок этди.
Анжуман сўнгги йилларда Ўзбекистон ҳудудларида барпо этилган янги зиёрат туризми масканлари ҳамда UiTMнинг Санъат, дизайн ва медиа факультети сураткаш ва дизайнерларидан иборат ижодий жамоасининг шу йил 17–31 август кунлари Тошкент шаҳри, Самарқанд, Бухоро ва Хоразм вилоятларига амалга оширган ташрифи якунларига бағишланди.
Кўргазманинг очилиш маросимида Ўзбекистон элчиси Каромиддин Гадоев сўзга чиқиб, мамлакатимизда туризм ва маданият соҳаларида амалга оширилаётган тизимли ислоҳотлар, янги сайёҳлик йўналишлари ҳамда инвестициявий имкониятлар ҳақида атрофлича маълумот берди. У малайзиялик туроператор ва инвесторларни Ўзбекистон билан ҳамкорликни янада кенгайтиришга чақирди.
Ўз навбатида, Малайзия Ислом туризм маркази бош директори Моҳаммад Фаисал икки мамлакат ўртасида зиёрат туризми, маданият, олий таълим ва креатив иқтисодиёт соҳаларидаги алоқаларнинг кенгайиши ўзаро сайёҳлар оқимини оширишга хизмат қилаётганини таъкидлади. У Ўзбекистоннинг маданий, зиёрат ва қишки туризм йўналишлари Малайзияда тобора оммалашиб бораётганини алоҳида қайд этди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати