Cавол: Синглимнинг 9 йилдан бери фарзанди йук, 3 марта ЭКО килди, лекин бўлмади. Ҳозир соғлиғи ҳам жойида эмас. Синглимнинг 2 тайёр эмбриони музлатилган, клиникада турибди. Мен опаси суррогат она бўлиб, синглимга боласини туғиб берсам бўладими? Пул ишлаб олиш ва бошка ғайр мақсад учун эмас, синглимга куйинганим учун шу йўлни танламоқчиман. Лекин Исломда мумкин бўлса агар.
Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
“Суррогат” сўзи лотинчадан олинган сўз бўлиб – “бошқасининг ўрнига қўйилган” деган маънони билдиради. Ҳозирда бизда кенг тарқалаётган “суррогат она” деган ибора ҳам ҳомиладор бўлиб, фарзанд туғишда онанинг ўрнига фойдаланилган аёл назарда тутилади. Бунда эрнинг спермаси ва хотинининг тухумҳужайрасидан бўлган эмбрионни ривожлантириш учун бошқа аёлнинг бачадонига ўтказилади. Кўпинча суррогат оналик пул эвазига, баъзан кўнгилли тарзда ҳам амалга оширилади.
Ушбу амалиёт шариатимизнинг умумий қоидаларига кўра ҳаром саналади. Бунда уни пул эвазига бажариладими ёки кўнгилли тарздами фарқи йўқ. Чунки ушбу амалиётда эркак билан бачадони ижарага олинган аёлнинг ўртасида никоҳ бўлмайди. Аллоҳ таоло Қуръони каримда мўминларни васф қилиб бундай марҳамат қилган:
“Улар авратларини (ҳаромдан) сақловчидирлар. Илло, ўз жуфти ҳалоллари ва қўл остидагилар (чўрилар) бундан мустаснодир. Бас, албатта, улар маломат қилинувчи эмаслар. Кимки шундан ўзгани истаса, бас, ана ўшалар ҳаддан ошувчидирлар” (Муъминун сураси, 5-7 оятлар).
Агар никоҳ бўлган тақдирда (масалан, ўша аёл эркакнинг иккинчи хотини бўлса) ҳам мазкур амалиёт ҳалол бўлмайди. Чунки бу насабларни чалкашишига олиб келади.
Шу ва бундан бошқа омилларни ҳисобга олиб, замонамизнинг барча уламолари, кўплаб фатво уюшмалари суррогат оналикни ҳаром эканига фатво берганлар. Жумладан, Ислом Олами уюшмаси қошидаги Ислом Фиқҳи Академияси 1402 ҳижрий (1982 милодий) йил ўтказилган йиғилишида ушбу амалиётни ҳаром деб қарор қабул қилган. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази
Малайзия ва Жануби-Шарқий Осиёда машҳур бўлган санъаткор Ҳофиз Ҳамидуннинг Ўзбекистонда суратга олинган “Salawat. The Beloved” номли янги мусиқий альбоми тақдимоти бўлиб ўтди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
Малайзиялик санъаткорларнинг Ўзбекистонда ижодий лойиҳаларни амалга ошириш ва юртимизнинг бой тарихий-маданий меросини халқаро аудитория орасида тарғиб қилишга қизиқиши ортиб бормоқда.
Мазкур ижодий лойиҳа доирасида Ҳофиз Ҳамидун ва унинг ижодий жамоаси жорий йил август ойида Ўзбекистонга ташриф буюриб, Тошкент, Самарқанд ва Бухоро вилоятида қатор видеоклипларни суратга олди.
Суратга олиш жараёнлари мамлакатимизнинг тарихий-маданий ва сайёҳлик салоҳиятини намоён этувчи қатор диққатга сазовор объектларда ташкил этилди.
Янги альбомнинг Малайзиядаги премьерасида 24 та электрон ва босма нашр, 40 дан зиёд ОАВ вакиллари иштирок этди. Ўзбекистонда суратга олинган альбом премьераси тўғрисида ижтимоий тармоқларда 100 га яқин пост ва материаллар эълон қилинди.
Тадбир доирасида Ҳофиз Ҳамидуннинг Ўзбекистоннинг бой исломий, тарихий ва маданий меросига бағишланган фото-кўргазмаси ҳам намойиш этилди. Эътиборлиси, хонанданинг таъкидлашича, янги альбом қисқа вақт ичида 1,4 миллиондан зиёд томошабин эътиборини жалб этган.
Бу кўрсаткич Ўзбекистоннинг маданий ва сайёҳлик салоҳиятини Жануби-Шарқий Осиё аудиториясига етказишда замонавий медиа ва санъат лойиҳаларининг катта имкониятларга эга эканини кўрсатмоқда.
Мазкур медиа-лойиҳа Ўзбекистоннинг Малайзиядаги элчихонаси ва Туризм қўмитаси билан ҳамкорликда юртимизда сўнгги йилларда диний-маърифий соҳада амалга оширилаётган ислоҳотлар ҳамда мамлакатда зиёрат туризми учун яратилаётган замонавий имкониятларни Жануби-Шарқий Осиё жамоатчилигига етказиш мақсадида амалга оширилди.
Ҳофиз Ҳамидуннинг ижодий лойиҳаси нафақат мусиқа ва санъат соҳасидаги ҳамкорлик, балки Ўзбекистоннинг Малайзия ва АСЕАН минтақаси билан маданий ва туризм дипломатиясининг самарали намунаси сифатида ҳам аҳамиятлидир.
Мазкур ташаббус Ўзбекистон ва Малайзия ўртасидаги тобора ривожланиб бораётган маданий-гуманитар ҳамкорлик ва халқлар ўртасидаги дўстлик алоқаларининг яна бир ёрқин намунаси бўлди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати