Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
25 Сентябр, 2026   |   14 Рабиъус сони, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:54
Қуёш
06:13
Пешин
12:15
Аср
16:28
Шом
18:20
Хуфтон
19:34
Bismillah
25 Сентябр, 2026, 14 Рабиъус сони, 1448

Рамазон солномаси

15.05.2020   14625   7 min.
Рамазон солномаси

Бандаларига рўза тутишни фарз қилган Аллоҳ таолога ҳамду санолар, Рўза амалларини гўзал тарзда адо қилишда йўлбошчи бўлган Саййидимиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламга саловот ва саломлар бўлсин.

Албатта, Рамазон исломий ойлар ичида фазилатларга бой ва баракали ойлардан ҳисобланади. Бу ойда ҳидоят қўлланмаси бўлган Қуръони Каримнинг нозил бўлиши ҳам, бу ойнинг энг афзал ой эканига далолат қилади. Шунингдек, бу ойнинг фазилати ва баркаси борасида  Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан жуда кўплаб ҳадиси-шарифлар ривоят қилинган.

قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:  إِذَا دَخَلَ رَمَضَانُ فُتِّحَتْ أَبْوَابُ الجَنَّةِ ، وَغُلِّقَتْ أَبْوَابُ جَهَنَّمَ ، وَسُلْسِلَتِ الشَّيَاطِينُ   رواه البخاري (3277) ، ومسلم (1079).

Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Рамазон ойи келиши билан жаннат эшиклари очилиб, дўзах эшиклари ёпилади ва шайтонлар кишанланади» - дедилар. Муттафақун аълайҳ.

Ҳақиқатда, Рамазон ойининг фазилатлари ва баракотлари жуда ҳам кўп. Бу борада жуда кўп мавиъзаларда эшитиб, кўплаб мақолалар орқали хабардор бўлганмиз. Лекин, бугун эътиборимизни бошқа томонга қаратамиз. Яъни, бу ойнинг фазилатлари кўп бўлиш  билан бирга, тарихда бу улуғ  кунда жуда кўплаб муҳим тарихий воқеалар бўлиб ўтган. Қуйида уларни бирма- бир санаб ўтамиз.

Рамазоннинг биринчи куни:

1) 2-ҳижрий йил Душанба. Мусулмонлар биринчи марта рамазон рўзасини тутдилар.

2) Иброҳим алайҳиссаломга илоҳий саҳифалар туша бошлаган.

3) Ҳижрий 73-йил. Абдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳу вафот этдилар.

4) Ҳижрий 91- йил. Андалусни фатҳ қилиш бошланган.

5)  Ҳижрий 472- йил. Абу Али ибн Сино вафот этди.

Рамазоннинг иккинчи куни:

1) Ҳижрий 65-йил. Абдумалик ибн Марвон Умавий халифа этиб тайинланди.

Рамазоннинг учинчи куни:

1) Ҳижрий 11- йил. Фотимаи Заҳро розияллоҳу анҳо вафот этдилар.

2) Ҳижрий 37- йил. Таҳким воқеаси бўлиб ўтди.

Рамазоннинг тўртинчи куни:

1) Ҳижрий 1- йил. Ҳамза розияллоҳу анҳу биринчи сарияга чиқдилар.

2) Ҳижрий 666 - йил. Антокия Славянлардан қайтариб олинди.

Рамазоннинг олтинчи куни:

1) Мусо алайҳиссаломга Таврот саҳифалари туша бошлади.

2) Ҳижрий 63- йил. Мусулмонлар Синд шаҳрини фатҳ қилдилар.

Рамазоннинг еттинчи куни:

1) Ҳижрий 361- йил. Ал-Азҳар университети очилди.

Рамазоннинг саккизинчи куни:

1) Ҳижрий 273- йил. Ибн Можа роҳимаҳуллоҳ вафот этдилар.

2) Ҳижрий 455- йил. Алп Арслон Салжуқийлар волийси этиб тайинланди.

Рамазоннинг ўнинчи куни:

1) Пайғамбарликнинг 10-йили, ҳижратдан 3 йил аввал. Хадийжа розияллоҳу анҳу вафот этдилар.

2) Ҳижрий 485-йил. Низомул мулк Абул Ҳасан Алий ибн Ишоқ ўлдирилди.

Рамазоннинг ўн биринчи куни:

1) Ҳижрий 3-йил. Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Зайнаб бинти Хузайма розияллоҳу анҳога уйландилар.

2) Ҳижрий 9-йил. Сақиф қабиласи элчилари Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳузурларида бўлди.

3) Ҳижрий 95- йил. Саиъд ибн Жубайр вафот этдилар.

4)  Ҳижрий 624- йил. Чингизхон вафот этган.

5) Ҳижрий 922- йил. Султон Салим Дамашқни фатҳ қилди.

Рамазоннинг ўн иккинчи куни:

1) Ҳижрий 597- йил. Ибн Жавзий роҳимаҳуллоҳ вафот этдилар.

Рамазоннинг ўн учинчи куни:

1) Ҳижрий 15-йил. Умар розияллоҳу анҳу Шомни эгалладилар  

2) Ҳижрий 40- йил. Абу Лубоба розияллоҳу анҳу вафот этдилар.

Рамазоннинг ўн тўртинчи куни:

1) Ҳижрий 132-йил. Аббосийлар Умавийлар пойтахти Дамашққа ҳужум қилишди.

2) Ҳижрий 612- йил. Ибн Атоуллоҳ Сакандарий таваллуд топдилар.

Рамазоннинг ўн бешинчи куни:

1) Ҳижрий 3-йил. Ҳасан ибн Алий розияллоҳу анҳу дунёга келдилар.

2) Ҳижрий 37-йил. Муҳаммад ибн Абу Бакр розияллоҳу анҳу Мисрга волий этиб тайинландилар.

3) Ҳижрий 383- йил. Абу Бакр Хоразмий вафот этдилар.

4) Ҳижрий 543- йил. Фаҳриддин ар-Розий дунёга келдилар.

Рамазоннинг ўн еттинчи куни:

1) Ҳижрий 2-йил. Катта Бадр ғазоти бўлиб ўтди.

2) Ҳижрий 2-йил. Руқайя (розияллоҳу анҳо) бинти Росулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам вафот этдилар.

3) Ҳижрий 85-йил. Мўминлар онаси Ойиша розияллоҳу анҳо вафот этдилар.

4) Ҳижрий 124- йил. Муҳаммад ибн Муслим аз-Зуҳрий вафот этдилар.

Рамазоннинг ўн саккизинчи куни:

1) Ҳижрий 21- йил. Холид ибн Валид вафот этдилар.

2) Ҳижрий 560- йил. Муҳйиддин ибн Арабий дунёга келди.

Рамазоннинг йигирманчи куни:

1) Ҳижрий 8-йил Макка фатҳ қилинди.

2) Ҳижрий 652- йил. Сайфуддин Қутуз дунёга келдилар.

Рамазоннинг йигирма биринчи куни:

1) Ҳижрий 40- йил. Алий ибн Абу Толиб розияллоҳу анҳу вафот этдилар.

2) Ҳижрий 95- йил. Ҳажжож ибн Юсуф ас-Сақофий дунёга келди.

3) Ҳижрий 1353- йил. Форс юрти Эрон давлати деб ўзгартирилди.

Рамазоннинг йигирма учинчи куни:

1) Ҳижрий 9-йил Мусулмонлар «Лот» номли бутни бузиб ташлашди.

2) Ҳижрий 26- йил. Язид ибн Муовия туғилди.

Рамазоннинг йигирма тўртинчи куни:

1) Ҳижрий 20- йил. Амр ибн Ос масжидини қуриш бошланди.

Рамазоннинг йигирма бешинчи куни:

1) Ҳижрий 8-йил. Холид ибн Валид розияллоҳу анҳу «Уззо» номли ибодатхонани бузиб ташладилар.

2) Ҳижрий 129-йил. Абу Муслим Хуросоний Умавийларга қарши қўзғолон бошлади.

3) Ҳижрий 544- йил. Фахруддин ар-Розий таваллуд топдилар.

4) Ҳижрий 658- йил. «Айни жолут» жанги бўлиб ўтди.

Рамазоннинг йигирма олтинчи куни:

1) Ҳижрий 762- йил. Бадруддин Айний роҳимаҳуллоҳ дунёга келдилар.

Рамазоннинг йигирма еттинчи куни:

1) Ҳижрий 927- йил. Белград фатҳ этилди.

Рамазоннинг йигирма саккизинчи куни:

1) Ҳижрий 2-йил. Закот фарз бўлди.

Рамазоннинг йигирма тўққизинчи куни:

1) Ҳижрий 1425- йил. Ёсир Арафот вафот этди.

Рамазоннинг ўттизинчи куни:

1) Ҳижрий 256- йил. Имом Бухорий вафот этдилар.

2) Ҳижрий 384- йил. Имом ибн Ҳазм дунёга келдилар.

 

Муҳаммад Али Муҳйиддин.

Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди

04.08.2026   36146   2 min.
Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди

Шу йилнинг 3 август куни Ўзбекистон Республикаси Дин ишлари бўйича қўмитаси, БМТ Тараққиёт дастури ва Ислом тараққиёт банки ҳамкорлигида “Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш: имкониятлар ва қийинчиликлар” мавзусида давра суҳбати ташкил этилди. Унда мутахассислар томонидан ишлаб чиқилган Ўзбекистонда вақф тизимини жорий этиш концепциясининг натижалари ва тавсиялари тақдим этилиб, атрофлича муҳокама қилинди.


Давра суҳбатида қатор давлат, нодавлат ва диний-маърифий ташкилотлар вакиллари, жумладан, Ўзбекистон мусулмонлари идораси, “ВАҚФ” хайрия жамоат фонди, Ижтимоий ҳимоя миллий агентлиги, Истиқболли лойиҳалар миллий агентлиги, Иқтисодиёт ва молия, Адлия ҳамда Маданият вазирликлари, Марказий банк, Солиқ қўмитаси ва Савдо-саноат палатаси масъуллари, шунингдек, Ўзбекистон халқаро ислом академияси ва Тошкент ислом институти устозлари ҳамда ислом молияси йўналишида фаолият юритаётган консалтинг компаниялари вакиллари иштирок этди. 
 

Ислом ижтимоий молиясининг муҳим воситаси бўлган вақф тарихан ижтимоий фаровонлик ва жамият ривожини таъминлашнинг муҳим институционал механизми бўлиб хизмат қилган. Замонавий шароитда у барқарор ривожланишга улкан ҳисса қўшувчи тизим сифатида эътироф этилмоқда. Жаҳон банки, Халқаро ислом молия таълими маркази (INCEIF) ва Халқаро ислом молияси шариат тадқиқот академияси (ISRA)нинг ҳамкорликдаги ҳисоботига кўра, бугунги кунда глобал вақф активларининг қиймати 100 миллиарддан 1 триллион АҚШ долларигача баҳоланмоқда.
 

Тадбир давомида соҳа мутахассислари томонидан қатор долзарб мавзуларда маърузалар қилинди. Хусусан, ислом молияси бўйича халқаро эксперт, доктор Аълам Асадов “Вақфнинг асосий тамойиллари, барқарор ривожланиш ва халқаро илғор тажриба” мавзусида ҳамда БМТТД эксперти, доктор Ихтиёржон Тўрабоев “Ўзбекистондаги ҳозирги вақф тизимининг ҳолати: асосий камчиликлар ва таркибий муаммолар” мавзусида тақдимот қилишди. Тақдимотлар якунида “Ал-Муомалат” компанияси раҳбари Искандар Турсунов, “Мезон кенгаши” директори Музаффар Хусниддинов ҳамда “Islamic Business and Finance” (IsBF) таъсисчиси Жаҳонгир Имамназаровлар тизимни ривожлантириш бўйича ўзларининг амалий таклиф ва мулоҳазаларини ўртоқлашди. 
 

Хулоса қилиб айтганда, мазкур тадбир манфаатдор томонлар учун Ўзбекистонда тизимли вақф механизмини жорий этишнинг тегишли ҳуқуқий, меъёрий ва институционал базасини ишлаб чиқиш бўйича муҳим муҳокама майдони бўлиб хизмат қилди.

 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси

Матбуот хизмати

Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди Ўзбекистонда вақф тизимини ривожлантириш истиқболлари муҳокама қилинди
Ўзбекистон янгиликлари