Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
28 Июл, 2026   |   14 Сафар, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
03:38
Қуёш
05:09
Пешин
12:35
Аср
17:35
Шом
19:49
Хуфтон
21:16
Bismillah
28 Июл, 2026, 14 Сафар, 1448

Ўзбекистонда диний-маърифий соҳадаги йил сарҳисоби

30.12.2018   10949   3 min.
Ўзбекистонда диний-маърифий соҳадаги  йил сарҳисоби

Ўтаётган йилни сарҳисоб этиш, иш фаолиятни таҳлил қилиш, режалар тузиб, келгуси йил учун мустаҳкам пойдевор тайёрлаш яхши анъанага айланган. Ҳар бир йилнинг ўзига хос номда аталиши эса давлатимиз тараққиётининг муҳим асоси бўлмоқда.

Муҳтарам Президентимиз раҳнамоликларида Қуръон мусобақалари билан бошланган 2018 йил қут-баракали ўтди, Аллоҳ таолонинг неъматлари бисёр бўлди. Юртбошимизнинг диний-маърифий соҳани такомиллаштириш тўғрисидаги бир қатор фармон ва қарорлари асосида:

– Халқаро ислом академияси таъсис этилди;

– Халқаро Ислом цивилизация маркази ташкил этилди;

– “Вақф” хайрия жамоат фонди тузилди;

– Ҳадис илми мактаби номли олий диний таълим муассаси иш бошлади;

– масжид-мадрасаларни давлат рўйхатидан ўтказишда бир қатор имтиёз ва енгилликлар берилди;

– 13 та янги масжид очилди, 39 таси янгидан қурилди, 100 га яқини капитал таъмирланди;

– Ҳаж қилувчилар сони 7200 дан ошди, умра сафарига чекланмаган миқдорда зиёратчилар бориши мумкин бўлди;

– Рамазон ойида 1149 та масжидда хатми Қуръон ўтказилди;

– “Қуръони карим ва тажвид” ҳамда “Араб тили” курслари ташкил этилди, бундан элу халқимиз жуда ҳам мамнун бўлди.

 

Диний соҳада амалга оширилаётган саъй-ҳаракатларни бутун дунё ҳамжамияти эътироф этмоқда. АҚШ Давлат департаменти Ўзбекистонда диний эркинлик йўлидаги ишларни тан олди. БМТ сессиясида Ўзбекистон ташаббуси билан “Маърифат ва диний бағрикенглик” номли муҳим ҳужжат қабул қилинди.

Юртимиз уламолари халқаро анжуманларда муносиб иштирок этди. Саудия Арабистони, Франция, Испания, Россия, Туркия ва бошқа кўплаб давлатлар мезбонлик қилган нуфузли халқаро тадбирларда вакилларимиз муваффақиятли қатнашди.
Ислом олами билан алоқалар мустаҳкамланиб, мусулмон дунёсининг энг мўътабар уламолари ўлкамизга ташриф буюришди. Азҳари шариф шайхи Аҳмад Тоййиб, йирик муҳаддис Муҳаммад Аввома ва тариқат пешвоси Зулфиқор Аҳмад Нақшбандий каби зотларнинг ташрифи ўзгача файз бахш этди.

2018 йил 28 декабрдаги Президентимиз Мурожаатномасидан келиб чиқсак, 2019 йилни – “Фаол инвестициялар ва ижтимоий ривожланиш йили” деб эълон қилиниши мамлакатимизда тобора куч-қувватга тўлиб бораётган ислоҳотларнинг давоми бўлади. Бошқача айтганда, келгуси йил жамиятимиз ҳаётида инвестиция ва ижтимоий соҳадаги ривожланиш янги босқичига кўтарилади, иншо Аллоҳ.

Ушбу йўналишда Ўзбекистон мусулмонлари идораси ҳам ўзининг муносиб ҳиссасини қўшишга тайёргарлик кўрмоқда. Хусусан, “Вақф” хайрия жамоат фонди аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож кишиларини қўллаб-қувватлаш билан бир қаторда жамиятни ижтимоий ривожлантириш лойиҳаларини ҳам ҳаётга тадбиқ этишни ўз олдига мақсад қилган. Сармоядорлар билан ҳам ҳамкорлик ўрнатишни назарда тутган.

Юқорида қайд этилганлар 2018 йилдаги кенг кўламли ишларнинг мухтасар баёни эди. Аллоҳ таоло мана шундай неъматларини янада бардавом айласин.

 
 
 
 
 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Мақолалар
Бошқа мақолалар
Мақолалар

“Қуёш ўраб қўйилганида…”

28.07.2026   1142   3 min.
“Қуёш ўраб қўйилганида…”

Қуёш асосан водород (тахминан 74%) ва гелийдан (тахминан 24%) ташкил топган бўлиб, унинг ядросидаги юқори босим ва ҳарорат водородни гелийга айлантиради.Бу жараён миллиардлаб йиллар давом этади ва Қуёш марказидаги водород камайиб, гелий кўпайиб боради.
 

Гелий водородга нисбатан тўрт баробар оғир бўлгани учун бу ҳолат номутаносиблик келтириб чиқариб, мувозанат бузилади. Қачондир Қуёш ўз мувозанатини тиклаш учун умумий ўзгаришга учрайди. Жумладан, ташқи қатламлар жуда катта ҳажмда шишади, марказ (ядро) қисқаради, Қуёш ранги қизғиш тусга киради.


Бу босқичда Қуёш “қизил улкан” (red giant) жисмга айланади ва илмий ҳисоб-китобларга кўра, у Меркурий, Венера ва Ер сайёраларини ютиб юбориши мумкин.


Қуёш ички кучлари заифлашгач, унинг ташқи шишган қатламлари ўзини ушлаб тура олмайди ва бутун жисм ўз ичига ўзи қулаётгандек сиқилади. Бу жараён фанда “гравитацион коллапс” деб аталади. “Гравитацион коллапс” – бу жисмнинг ўз тортишиш кучи таъсирида ичига қараб қулаб, сиқилиб бориш жараёнидир.


Бу пайтда моддалар жуда зичлашади, атомлар бир-бирига ниҳоятда яқинлашади, электрон қатламлар ўртасидаги электрон тортишиш кучлари қаршилик кўрсатади. Натижада тортишиш ва итарилиш кучлари ўртасида мувозанат ҳосил бўлади.


Шундан сўнг Қуёш “оқ митти” нарсага айланади, яъни қуёшнинг марказида кичик, жуда иссиқ ва зич қисми (1 см³ ҳажми тахминан 1 тоннага тенг) қолади ва унинг ёруғлиги жуда хира бўлиб қолади. Астроном Субраманян Чандрасекхар ҳисоб-китобларига кўра, Қуёшга ўхшаш ёки ундан кичик массали юлдузлар ҳаёти ҳам охирида айнан шу ҳолатга келади.


Ушбу жараёнлар Қуръони каримда қуйидагича ифодаланади: “Қуёш ўраб қўйилганида, …” (Таквир сураси, 1-оят).


Араб тилидаги “куввирот” (تَ ِر ّ ( ُكو сўзи “ўраш”, “жамлаш”, “йиғилиш”, “айланиш” каби маъноларни билдиради. Бу эса илмий жиҳатдан юлдуз моддасининг бир нуқтага йиғилиши ва гравитацион сиқилиш жараёнига мос келади.


Қуръони каримда яна бундай дейилади: “Қуёш (тинмай) ўз қароргоҳи сари сайр қилур. Бу Азиз (қудратли) ва Алим (билимли Зот)нинг ўлчовидир” (Ёсин сураси, 38-оят). Ояти каримадаги “мустақор” сўзи охирги қарор топиш жойи, “барқарор ҳолат” деган маънони англатади. Илмий нуқтаи назардан бу Қуёшнинг “оқ митти” босқичида барқарор ҳолатга келиши билан уйғунлашади.


Замонавий астрофизика маълумотлари кўрсатадики, Қуёш абадий эмас, у босқичма-босқич ўзгаради ва охирида зичлашиб, тобора кичрайиб боради. Қуръони каримда “таквир” (ўралиш, йиғилиш), “мустақор” (қарор топиш) сўзлари билан бу жараёнлар ҳақида хабар берилади.


Доктор Юсуф ал-Ҳаж Аҳмаднинг

“Қуръони карим ва суннати набавиядаги илмий мўъжизалар қомуси” китобидан

Илёсхон АҲМЕДОВ таржимаси


“Ислом нури” газетасининг 2026 йил 9-сонидан

http://hidoyatuz.taplink.ws

 

Мақолалар