Инсон яшаши учун озгина нарса еса кифоя. “Ошқозонингизнинг бир қисмини овқатга, иккинчи қисмини сувга, учинчи қисмини эса ҳавога тақсимланг” (ҳадис)
Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ушбу ҳадиси шарифини ҳар бир мусулмон ёдда тутиб, унга амал қилса, ўзининг соғлигини мустаҳкамлайди, умри узаяди ва ҳар доим кайфияти аъло бўлади. Шунингдек, инсон замонавий хушбўй мева-сабзавотлардан еб парҳез қилиб юрса ҳам анча фойдали бўлади.
Кўплаб тадқиқот ўтказган олимлар келган хулоса шу бўлдики, чуқур ва тўлиқ нафас олиш ошқозон лиқ тўла бўлмаган вақтда хийла осон бўлар экан. Чуқур олинмаган нафас ҳаётнинг қисқаришига сабаб бўларкан.
Танани углекисло газдан тозалаш учун қон ўпкага келади. Аммо одамнинг нафас йўли керагича очиқ бўлмаса (бунинг оқибатида кислород ўпкага зарурий миқдорда етиб келмайди ) жараён секинлашади. Натижада қон ҳаётий эҳтиёж бўлган кислород билан керагича таъминланмайди ва ўша ҳолатида танага қайтади. Бу эса инсон танасига зарар етишига сабаб бўлади.
Бир дақиқа ичида биз 16 марта нафас олиб, нафас чиқарамиз. Ҳар нафас олганимизда танамизга ярим литр ҳаво киради. Демак, инсон бир кеча-кундузда 23 240 марта нафас олиб, нафас чиқаради. Бунинг натижасида танамизга таркибида кислород бўлган 11 620 литр ҳаво киради.
Бироқ тўла-тўкис нафас олиш чуқур нафас олингандагина ҳосил бўлади. Ошқозон ҳеч нарса сиғдирмайдиган даражада тўла бўлса, чуқур нафас олиш имкони бўлмайди ва танамизда айланаётган қонни тозалаш учун зарур бўлган кислороднинг бир қисмигина кира олади, холос. Оқибатда танада турли касалликлар пайдо бўлади.
Аён бўлаётирки, биз касалликни ўз пулимизга сотиб олаётган эканмиз. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васаллам буни жуда ҳам аниқ қилиб тушунтирганлар: “Одам авлодлари учун ошқозонини тўлдиришдан-да хунукроқ иш йўқ”.
Шу ўринда мана бу ибратли воқеа ёдга тушади. Аллоҳнинг Расулининг ҳузурига қимматбаҳо совғалар билан бир малакали табибни юборадилар. Пайғамбар алайҳиссалом табибга ҳурмат-эҳтиром кўрсатиб уни ортига қайтариб юборар экан, унга бундай дейдилар: “Биз оч қолмасдан туриб овқат емаймиз, умуман, биз тўйиб овқат емаймиз, шунинг учун табибга муҳтож бўлмаймиз”.
Дамин ЖУМАҚУЛ тайёрлади.
ЎМИ Матубот хизмати
Иқтисодиёт ва тинчлик институти (Institute for Economics & Peace — IEP) томонидан эълон қилинган «Global Peace Index 2026» рейтингида Ўзбекистон 163 давлат орасида 37-ўринни эгаллади. Мамлакатнинг умумий кўрсаткичи 1,726 баллни ташкил этди, хабар бермоқда ЎзА.
Эътиборлиси, Ўзбекистон бир йил ичида рейтингда сезиларли юқорилаган. 2025 йилда мамлакат 67-ўринда қайд этилган бўлса, 2026 йилда 37-поғонага кўтарилди. Бу бир йилда 30 поғона юқорилаш дегани.
Ўзбекистон нафақат глобал рейтингда юқори ўринни эгаллади, балки Марказий Осиё давлатлари орасида ҳам биринчи бўлди. Рейтингда Қозоғистон 44-ўринни, Тожикистон 47-ўринни, Қирғизистон 61-ўринни, Туркманистон эса 66-ўринни эгаллаган.
Шу тариқа, Ўзбекистон минтақада тинчлик ва барқарорлик даражаси бўйича қўшни давлатлар орасида энг юқори кўрсаткични қайд этди.
Ўзбекистоннинг “Global Peace Index 2026” рейтингида 37-ўринни эгаллаши мамлакатнинг халқаро туристик имижи учун ҳам муҳим ижобий кўрсаткич ҳисобланади.
Самарқанд ва Бухоронинг тарихий мероси, Хиванинг бетакрор муҳити, Тошкентнинг замонавий қиёфаси сайёҳларни жалб қилса, мамлакатдаги тинчлик ва хавфсизлик уларнинг Ўзбекистонни саёҳат манзили сифатида танлашини янада рағбатлантириши мумкин.
67-ўриндан 37-ўринга кўтарилиш эса Ўзбекистоннинг халқаро миқёсда тинч, хавфсиз ва барқарор мамлакат сифатидаги имижи мустаҳкамланаётганини кўрсатувчи муҳим натижалардан бири.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати