29 Октябр, 2026, 18 Жумадул аввал, 1448
29 Октябр, 2026, 18 Жумадул аввал, 1448
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
1. Автомобилни бошқариш бўйича етарли малакага эга бўлгандагина ҳайдаш керак.
Чунки машина ҳайдашни мукаммал ўрганмай туриб, йўлга чиқиш одамларнинг ҳаёти ва мулкига зарар етказишга олиб келади.
Абу Саид Худрий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. Расулуллоҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: “Зарар бериш ҳам зарар кўриш ҳам йўқдур”, дедилар (Ибн Можа, Дориқутний ва бошқалар ривояти).
Ислом ҳар қандай кўринишдаги зулмни ҳаром қилган. Инсонларнинг туғилишидан то ўлимигача ва ҳатто вафотидан кейин ҳам зарар этказишдан қайтаради.
2. Мунтазам равишда машинага эътибор бериш, ҳайдашдан олдин текшириш лозим.
Аллоҳ таоло: “...ғофиллардан бўлма” (Аъроф сураси, 205-оят), “Сўнгра, ўша кунда, албатта, берилган неъматлардан сўраласиз” (Такаасур сураси, 8-оят) деб марҳамат қилган.
Инсон завқланадиган: озиқ-овқат, ичимлик, кийим-кечак, турар жой, машина, соғлик каби неъматларнинг ҳар бири учун Қиёмат кунида жавоб беради.
3. Хавфсизлик камарини тақиш талаб этилади.
Албатта, ҳар бир иш Аллоҳ таолонинг изни ва иродаси билан бўлади. Аллоҳ энг яхши сақлагувчи ва У раҳмлиларнинг энг раҳмлисидир. Бироқ, динимиз сабаб ўлароқ аввало хавфсизлик чораларини кўришни, кейин Аллоҳга таваккул қилишни буюради. Тажрибаларда хавфсизлик камари бахтсиз ҳодиса пайтида ҳалокатнинг даржасини енгиллаштириши ва ҳайдовчини даҳшатли тўқнашувдан ҳимоя қилиши кўп кузатилган.
4. Инсон қадр-қимматининг улуғлигини унутмаслик.
Бу эса ҳайдовчини ҳайдашда жуда эҳтиёт бўлишга чақиради, Аллоҳ таоло Ўз китобида таъкидлаганидек, “Ким бир жонни ноҳақдан ёки ер юзида фасод қилмаса ҳам ўлдирса, худди ҳамма одамларни ўлдирган бўлади” (Моида сураси, 32-оят).
5. Рухсат этилган даражадаги тезликка риоя қилиш.
Белгиланган тезлик меъёрига риоя қилмаслик бахтсиз ҳодисалар ва офатларга, кўп ҳолатларда ўлимга сабаб бўлади. Аллоҳ таоло бундан қайтаради: “Ўзингизни ўзингиз ўлдирманг. Албатта, Аллоҳ сизларга раҳимлидир” (Нисо сураси, 29-оят).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Шошмаслик Аллоҳдандир ва шошқалоқлик шайтондандир”, деганлар
6. Йўл ҳаракати қоидаларига риоя қилиш ва уларни бузмаслик.
Ҳатто йўл бўш бўлса ҳам сабрсизлик қилмаслик, шошилмаслик лозим. Озгина сабр қилмаслик ўлим ёки оғир жароҳатни келтириб чиқариши мумкин. Инсон ўз табиатига кўра сабрсиз ва ҳамма нарсани тезда амалга оширишни хоҳлайди. Зеро, Аллоҳ таоло бундай марҳамат қилади: “Инсон шошқалоқ ўлароқ яратилгандир” (Анбиё сураси, 37-оят), “Инсон шошқалоқ бўлгандир” (Исро сураси, 11-оят).
7. Эътиборни чалғитадиган нарсалар билан машғул бўлмаслик. Масалан, мобил телефондан тез-тез фойдаланиш, баланд овозда мусиқа эшитиш ва ҳоказо.
Британиялик психолог ва профессор доктор Саймон Мурнинг ўтказган тадқиқотига кўра, тез ва баланд ритмли қўшиқлар ҳайдовчини қўшиқ ритмига мос келадиган тезликни оширишга сабаб бўлади.
8. Уйқусираб ёки узоқ вақт уйқусиз қолганда машина ҳайдамаслик.
9. Автомобилни қўйиш учун тўғри жой танлаш, чунки йўл ҳаммага тегишли. “Ва тажовузкор бўлманг. Албатта, Аллоҳ тажовузкор бўлганларни хуш кўрмас” (Бақара сураси, 190-оят).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва ъалаа олиҳи васаллам: “Ким бир қарич ерни зулм қилиб олса, Аллоҳ унга қиёмат куни бўйнига етти қават ерни осиб қўяди”, деганлар (Имом Муслим. Имом Аҳмад. Абу Яъло. Абу Авона. Имом Ҳоким. Байҳақий).
Аллоҳ таоло йўлларимизни равон ва бехатар қилсин. Биздан бошқаларга ва ўзгалардан бизга озор етишидан Ўзи асрасин.
Даврон НУРМУҲАММАД
Аввал хабар берганимиздек, бугун Ислом цивилизацияси марказида Имом Бухорий номидаги Тошкент ислом институти ўзининг 55 йиллигига бағишланган тадбир ҳамда “Долзарб ақидавий ва замонавий фиқҳий масалалар” мавзусидаги республика илмий-амалий анжумани бўлиб ўтди.
Дастлаб Тошкент ислом институти ректори, тарих фанлари бўйича фалсафа доктори (PhD) Уйғун домла Ғафуров сўзга чиқиб, анжуман қатнашчиларини мазкур қутлуғ айём билан самимий қутлади ва институтнинг 55 йиллик шонли фаолияти ҳақида нутқ сўзлади.
Сўзга чиққан Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари йиғилганларни Тошкент ислом олий маъҳади ташкил этилганининг 55 йиллиги ҳамда анжуман очилиши билан муборакбод этиб, муҳтарам Президентимиз томонидан илм-фан ривожига, хусусан, диний таълимга қаратилаётган юксак эътиборни алоҳида таъкидладилар.
Шунингдек, Муфтий ҳазратлари ўз нутқларида Туркий давлатлар муфтийлари йиғилишида диний таълим муассасаларининг илмий ҳайъатини тузиш таклифи маъқуллангани ҳамда Қозонда бўлиб ўтган халқаро олимпиадада институт талабаси Абдулазиз Одилжонов мутлақ 1-ўринни қўлга киритгани муносабати билан уни магистратурага имтиёзли қабул қилиш хушхабарини эълон қилдилар.
Дин ишлари бўйича қўмита раисининг биринчи ўринбосари, тарих фанлари доктори, профессор Давронбек Махсудов эса ўз табрик сўзида мазкур даргоҳнинг ярим асрлик фаолиятини юксак баҳолаб, бугунги кунда етишиб чиқаётган олимлар халқаро миқёсдаги ақидавий ва фиқҳий ихтилофларга асосли раддия бера оладиган даражага етганини эътироф этди.
Тадбир давомида Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси масъул ходими Иргаш Даминов сўзга чиқиб, 1971 йилда асос солинган ушбу билим даргоҳининг туб мақсади диний ва замонавий илмларни пухта эгаллаган етук мутахассисларни тайёрлаш экани ва бугун бу вазифа чиройли адо этилаётганини баён этди. Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази бош илмий ходими Зоҳидулла Мунавваров эса ушбу даргоҳ нафақат Ўзбекистон, балки бутун собиқ Иттифоқ ҳудудида ҳам ўзига хос мактаб яратганини таъкидлаб, унинг 55 йиллик фаолиятининг тарихий аҳамиятига тўхталиб ўтди.
Шунингдек, "Муфтий Бобохонлар" жамғармаси директори Жамолиддин Бобохонов ҳам сўзга чиқиб, институтнинг босиб ўтган йўлини эътироф этди. У ўз нутқида мазкур даргоҳнинг дастлабки камтарона шароитларидан тортиб бугунги кунгача эришган ютуқларини ёдга олиб, жамғарма ва институт ўртасидаги изчил ҳамкорликни, хусусан, "Муфтий Зиёвуддинхон ибн Эшон Бобохон" стипендияси таъсис этилгани ва янги ўқув хонаси жиҳозланганини маълум қилди.
Тадбир доирасида "Тошкент ислом институтининг 55 йиллик шонли йўли" мавзусида ўтказилган мақолалар танлови ғолиблари — устозлар ва талабалар тантанали равишда тақдирланди.
Қозон шаҳрида 20 та давлатнинг 32 та таълим муассасаси иштирокида ўтказилган ислом илмлари ва араб тили бўйича халқаро олимпиадада Тошкент ислом институти талабалари юқори натижаларни қўлга киритди. Жумладан, 4-босқич талабаси Абдулазиз Одилжонов «Ислом ҳуқуқи — ҳанафий мазҳаби» йўналишида биринчи ўринни, 2-босқич талабалари Абдуллоҳ Ғофуров ва Миржалол Абдусалимов эса мос равишда «Араб тили» ҳамда «Дин асослари» йўналишларида учинчи ўринни эгаллади.
Ушбу ютуқлари учун Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари томонидан Абдулазиз Одилжоновга магистратурага имтиёзли қабул қилиниш таклифи ҳамда 20 БҲМ миқдорида пул мукофоти берилди. Шунингдек, учинчи ўрин соҳибларининг ҳар бирига 10 БҲМ миқдоридаги пул мукофотлари тантанали равишда топширилди.
Тадбир сўнгида кўп йиллик хизматлари ва устозларнинг эзгу дуолари ижобати сифатида юртимиз тинчлиги ва диний таълим ривожи йўлида хатми Қуръонлар ва дуойи хайрлар қилинди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати
ISHONCHLI VA RASMIY MANBA OBUNA BO'LING
YouTube | Instagram | Facebook
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 