14 Ноябр, 2026, 4 Жумадул сони, 1448
14 Ноябр, 2026, 4 Жумадул сони, 1448
Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан бўлиб ўтаётган бу муҳташам анжуман, нафақат мусулмонлар учун, балки улар билан диний бағрикенглик тамойиллари асосида умргузаронлик қилиб келаётган, қўни-қўшничилик муносабатларини олиб бораётганлар учун ҳам хайрлидир.
Ислом барча халқларни бирликка чорлайди. Ислом динига эътиқод қилувчи барча мўминлар орасида тарқалган салом сўзи ҳам “Сизга тинчлик, омонлик тилайман”, дегандир. Шу маънода, ислом номи билан боғланаётган хунрезликлар ва нохуш ҳодисалар замирида чин исломга хос бўлган эътиқод йўқ, десак, асло янглишмаган бўламиз.
Ота-боболаримиз минглаб йиллар мобайнида ислом динига эътиқод қилиб келади. Бу эзгу дин, Марказий осиёда яшаётган халқларнинг урф-одатларига қадар сингиб кетган ва бунда ҳеч қандай ғализлик кузатилмайди.
Бунга сабаб эса, соф ислом ақидасини, унинг маърифатини, инсонпарварлигию эзгу ғояларини ботил ақидалардан орифлик билан ажратиб бера олган уламоларнинг айнан Марказий осиёдан кўплаб етишиб чиққанидир. Бу эзгу таълимотлардан узоқлашган сари, фитналар кўпайигани бор гап. Шу боис, ота-боболаримизнинг тўғри эътиқод борасидаги тависиялари ва илмий меросига суянишимиз шарт.
Бугун ахборот глобаллашуви туфайли ботил ғоялар билан чалғиётган ёшлар кам эмас. Шу боис, уларга эътиқод нуқтаи-назаридан тўғри маълумот бериш, ёшларни ботил ақидалардан ўз вақтида огоҳ қилиб бориш, биз уламоларнинг вазифамиздир. Аллоҳ таоло ўз каломида “Агар билмайдиган бўлсангиз, зикр аҳлларидан сўрангиз”, деб марҳамат қилади. Аллоҳга шукурки, Ўрта осиё халқи, ислом оламига танилган алломалари билан фахрланади. Муқаддас каломдаги “билганлар” ҳам шулар, аслида.
Имом Бухорий, Имом Термизий, Хожа аҳмад Яссавий, Сиғноқий каби алломалар ҳақни ботилдан ажратган, умматга тўғри йўлни ва ислом маърифатини кўрсатиб берган кишилар эди. Мана шундай аждодларимизнинг мўътадил йўли эса, ёшларни радикал ғоялардан асрашда жуда муҳим. Бугунги анжуман айнан шу ҳақиқатни англатишга хизмат қилмоқда.
Науризбай Утпенов,
Қозоғистон мусулмонлари диний бошқармаси раиси, бош муфтий
Мақолалар
Ҳар қандай кўнгилсизлик, бало ва мусибатлар аслида банда учун имтиҳон, синовдир. Шунинг учун дунёда бахтлилару бахтсизларни, бойлару йўқсилларни, соғлару беморларни, ориғу семизларни, новчаю паканаларни учратасиз.
Албатта, бундай хилма-хилликнинг замирида кўплаб ҳикматлар бор. Имом Аҳмад раҳимаҳуллоҳ Убай ибн Каъб розияллоҳу анҳудан ривоят қилиб айтади: «Аллоҳ таоло “Алмийсоқ” кунида Одам зурриётларининг барчасини руҳлар ҳолида жамлаб, уларга сурат-шакл бериб, улардан аҳду паймон олди… Одам алайҳиссалом уларга назар солиб, бойини ҳам, фақирини ҳам, чиройлисини ҳам, хунук бўлганларини ҳам кўргач: “Эй Раббим! Бандаларингни ўзаро тенг, бир хил қилиб қўйсанг эди”, деди. Шунда Аллоҳ таоло: “Мен уларнинг шукр қилишларини яхши кўраман (яъни ҳар ким ўзидан ёмонроқ аҳволда бўлганларни кўриб, ўзининг ҳолига шукр қилади)”, деб марҳамат қилди».
Имом Ибн Можа келтирган юқоридаги ҳадисда ана шундай ҳолатда банда қандай йўл тутиши баён қилинмоқда.
“Ким бирор балога йўлиққан кишини кўрганида…” У бало дард-иллат, фақирлик, чорасизлик ёки бошқа ҳар қандай мусибат бўлиши мумкин.
“Кўриш”дан мурод назар солиш, у ҳақда эшитиш каби хабардор бўлишнинг ҳар қандай туридир.
“Уни мубтало қилган бу нарсалардан мени омон қилган ва мени Ўзи яратган кўплаб махлуқотларидан афзал қилиб қўйган Аллоҳга ҳамд бўлсин!” Яъни ушбу калималар би лан ўзига берилган неъматлар, офият ва омонликлар учун Аллоҳ таолога шукрона, ҳамд айтади… Албатта, буни мусибатзада киши эшитмайдиган қилиб, паст овозда, пинҳона айтиши керак. Акс ҳолда, унинг ярасига туз сепгандек бўлади.
“…деб (ихлос ила махфий) айтса, ўша бало унга ҳеч қачон етмайди”, яъни ана шу шукронаси, уни ўша балога йўлиқмаслигига сабаб бўлади. Чунки ҳеч ким бундай балога йўлиқмаслигидан кафолатланмаган. Зеро, Аллоҳ таоло бандани унинг қилган холис дуоси туфай ли асрайди ва унга раҳм қилади.
Шундай экан, банда ҳар доим Аллоҳнинг унга берган неъматларини эслаб юриши, бошқа бандаларнинг ҳолатига қараб ибрат олиши ва ўзидаги бор неъматларнинг барчаси фақатгина Аллоҳ таолодан эканини эътироф этиши лозим.
Азизбек ХОЛНАЗАРОВ
тайёрлади.
“Ислом нури” газетасининг 2026 йил 15-сонидан
http://hidoyatuz.taplink.ws
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 