Муовия ибн Абу Суфён розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Лайлатул Қадр йигирма еттинчи кечадир”, дедилар (Абу Довуд ва Аҳмад ривоят қилишган).
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади: “Ё Аллоҳнинг Расули! Айтинг-чи, агар қадр кечаси қайси кеча эканини билсам, унда нима дейман?” дедим. У зот алайҳиссалом: “Аллоҳим! Албатта Сен афв қилувчисан. Афвни яхши кўрасан. Бас, мени афв қилгин”, дегин, дедилар (Имом Термизий, Насоий ва Ибн Можа ривояти).
Аллоҳумма иннака ъафуввун, туҳиббул ъафва, фаъфу ъанний...
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Мени афв эт. Менинг аҳлим ва зурриётимни ҳам афв эт.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Мени онамни, отамни ва уларнинг ота-оналарини, ота-оналарининг ота-оналарини ҳам афв этгин.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Менинг оға-иниларим, биродарларим ва уларнинг зурриётларини ҳам афв этгин.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Менинг тоғаларим, холаларим ва уларнинг зурриётларини ҳам афв этгин.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Менинг амакиларим, аммаларим ва уларнинг зурриётларини ҳам афв этгин.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Менинг дўстларим, ҳамкасбларим, қўшниларим, мени севган ва мен уларни севганларимни афв этгин...
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Мени ҳаққимга ортимдан ғоибона дуо қилганларни ва мени дуо қилишга ундаганларни ҳам афв эт.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Бизни зиммамизда ғамхўрлик қилишимиз ва адо этишимиз лозим ҳақлари бўлган ва биз улар хусусида сусткашлик қилганларимизни афв эт.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Бизнинг вафот этган марҳумларимизни ва мусулмонларнинг марҳумларини афв этгин.
Аллоҳим, Сен афв қилувчисан, афв этишни яхши кўрасан. Барча ушбу дуоимни ўқиб “омийн” деб турганлари афв этгин.
Омийн, омийн, омийн.
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Киши саломатлигини сақлаш, жисмоний қувватини оширишда пиёда юриш ва югуришнинг ўрни беқиёс.
Қуръони каримда айтилади:
﴿فَامْشُوا فِي مَنَاكِبِهَا﴾
“Бас, у (Ер)нинг ҳар томонида (саёҳат, тижорат ёки деҳқончилик қилиб) юраверингиз” (Мулк сураси, 15-оят).
Мужтаҳид уламоларнинг ижтиҳодларига кўра, уловга зарурат бўлмаган пайтларда пиёда юриш мустаҳаб[1] амал бўлиб, ушбу оят бунга далил бўлади.
Динимиз яхшиликка шошилиш ва унда мусобақалашишга буюради. Бу буйруқ ҳам руҳий ва ҳам жисмоний жиҳатни қамраб олади.
Пайғамбар алайҳиссалом айтадилар: “Кимки икки нишон – маълум масофани чегаралаб ўрнатилган икки белги – орасида юрадиган бўлса, унинг ҳар бир қадамига яхшилик бордир” (Имом Ҳайсамий ривояти).
Пиёда юриш махсус вақт, ҳолат ёки жиҳозларни талаб қилмайди. Оддий кундалик ишларини бажариш ва кўпроқ пиёда юриш ҳам инсон саломатлигини мустаҳкамлайди. Киши ўзига қулай бўлган ҳар қандай ҳолатда хайрли мақсадда юриб саломатлигини сақлаши ва ажр-савобга эга бўлиши мумкин. Уловлардан зарурат бўлгандагина фойдаланиб, кўпроқ пиёда юришни одат қилинса, ортиқча вазндан ва бир неча касалликлардан қутулиш осон кечади.
Пиёда юриш борасида илмий тадқиқот ўтказган америкалик олим Поль Брегг айтади: “Пиёда юрганингизда ўзингизни табиий тутинг. Бошингиз юқорига кўтарилган, кўкрак ростланган, қорин тортилган бўлсин. Тана қадамларингиз билан бир маромда тебраниб туриш керак. Оёқлар гўёки тананинг ўртасида жойлашгани каби ҳаракатланинг, чуқур нафас олинг, ана ўшанда сизда шундай юксалиш ҳисси пайдо бўладики, танангизни ғурур билан олиб юрасиз. Қўллар елкалардан бошлаб эркин ҳаракатланиши керак. Юриш пайтида сизда яхши кайфият бўлиши ва кўнглингиз ғаш бўлмаслиги керак. Агар сизни атрофингиздаги табиат қизиқтирмаса, маънавий ҳаёт ҳақида ўйланг. Пиёда юриш вақтида сиз жисмоний ҳаракатни маънавий ҳаракатга айлантирасиз. Шу йўл билан барча ғубор ва ғам-ташвишларингиздан халос бўласиз. Қон томирлар бўйлаб танани тозалаб, озиқлантиргани каби пиёда юриш ҳам ақлни тозалайди, уни ижобий фикрлар билан тўлдириб, сизнинг саломатлигингизга сабаб бўлади”.
Муҳаммад Зариф Муҳаммад Олим ўғлининг
"Исломда саломатлик" китобидан олинди
[1]Киши бажарса савоб олади, бажармаса гуноҳкор бўлмайди.