13 Апрел, 2026, 24 Шаввол, 1447
13 Апрел, 2026, 24 Шаввол, 1447
Ўзбекистон Республикаси Бош прокуратураси хабар беришича, май ойининг 13-санасида бир кунда 3 млрд сўмлик энергоресурсларини талон-торож қилиш ҳолатлари аниқланган. Афсуски, бугун бундай газ ва электр энергияга яширинча уланиб, давлатга миллиардлаб зарар етказган кимсалар ҳақидаги хабарларни тез-тез ўқиб қоламиз.
Бировнинг, айниқса, халқ ҳақидан қўрқмай ўғрилик орқали манфаат топмоқчи бўлаётган инсонлар орамизда кўплаб топилади. Бундайларнинг наздида газ, сув, электр энергия туганмас бойлик. Ундан ҳар ким ўз манфаати йўлида фойдаланиши мумкин. Бироқ бу неъматлар хонадонларга кириб бориши учун минглаб инсонлар меҳнат қилишини, давлат эса миллиардлаб маблағ сарфлашини, улар ҳам бир кун тугаб қолишини хаёлига ҳам келтирмайди.
Аслида ушбу неъматлардан оқилона фойдаланиш, исроф қилмаслик нафақат фуқаролик мажбуриятимиз, балки инсоний вазифамиз, мўминлик бурчимиздир.
Айтиш жоизки, уйда, ишда, кўчада коммунал тўловлар атрофида айланаётган қатор муаммолар ҳақида кўп эшитамиз, баъзан ўзимиз унинг гувоҳи ёки бевосита иштирокчисига айланамиз. Лекин бу муаммолар тўловни ўз вақтида амалга оширмаслик ёки айрим нобоп кимсаларнинг қилмиши оқибатида юзага чиқаётгани ёдимизга ҳам келмайди. Тўловларни имкон бўла туриб асоссиз баҳоналар ёки ўз вақтида тўламаслик ёки ҳисоблагич жиҳозларини тескарига айлантириш ёхуд ҳар хил ҳийлалар ишлатиб, уларни тўлашдан қочиш давлатнинг ва халқнинг ҳақини ейиш ҳисобланади. Чунки табиий бойликлар давлат ва халқ мулкидир.
Қолаверса, коммунал хизматлардан фойдаланиш учун ҳар бир хонадон таъминотчилар билан шартнома тузиб, қўл қўйган ва ўзаро келишувда тўловни ўз вақтида адо этишга келишган. Шу боис тўловларни вақтида адо этишимиз шаръан ҳам жоиз.
Таъкидлаш лозимки, халқнинг мулкида барча фуқаролар, хусусан, кам таъминланганлар, ногиронлар, етим-есирлар, кексаларнинг ҳақи бор. Улардан фойдаланишга келганда фаол бўлиб, тўловга келганда қочаётган, пайсалга солаётганлар юқорида зикр этилган қатламларнинг ҳам ҳақини ўзлаштириб, ноҳақ еяётганини билиб олсинлар. Зеро, Қуръони каримда: “Эй иймон келтирганлар, бир-бирларингизнинг молларингизни ботил йўл билан еманглар” (Нисо сураси 29-оят), дея огоҳлантирилган. Шундай бўлгач, ҳар бир фуқаро ўзгаларнинг молига, айниқса, жамоат мулкига хиёнат этмаслиги даркор! Бунга эътиборсизлик охиратда ёмон оқибатларга олиб келиши мумкин.
Ҳавла бинти Амр розияллоҳу анҳо ривоят қилган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам бундай деганлар: “Баъзи бир одамлар Аллоҳнинг мулки (жамоат пуллари)га хиёнат қилади. Қиёмат куни улар жаҳаннамга равона бўлишади” (Имом Бухорий ривояти). Шундай экан, бу масалага жиддий ёндашишимизга тўғри келади.
Шунингдек, газ, электр энергия ва сув каби неъматлардан оқилона фойдаланиш ҳам динимиз талабидир. Зеро, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Иқтисод қилган кимса камбағал бўлмас, маслаҳат қилган пушаймон бўлмас” (“Мушкотул насобиҳ”), деб тавсия берганлар.
Ибн Аббос розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Солиҳ ҳидоят, гўзал кўриниш ва иқтисодли бўлиш набийликнинг етмишдан бир жузидир”, дедилар (Имом Бухорий ривояти).
Демак, доим аҳли солиҳлардан бўлиб, тежамкор бўлиш, исрофга йўл қўймаслик, ҳар бир нарсани ўз ўрнида, меъёрида тасарруф қилиш, керагидан ортиқ, беҳудага сарфламаслик набийликнинг етмиш жузидан бир жуз, етмиш бўлагидан бир бўлак экан. Буни ҳар бир мўмин-мусулмон яхши англаб, ҳаётига татбиқ қилиши лозим.
Хулоса қилиб айтганда, ҳалоллик инсон ҳаётини хотиржам, осойишта ва фаровон қилади. Шундай экан, коммунал тўловларни ўз вақтида тўлаб, халқ ҳақига хиёнат қилмайлик, азизлар!
Ғайрат БОЗОРОВ,
Деҳқонобод тумани
“Оқработ ота” жоме масжиди
имом-хатиби
"Ҳидоят" журналининг 6-сонидан олинди
2026 йил 13 апрель куни Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказига “Largest museum of Islamic civilisation” — дунёдаги энг йирик ислом цивилизацияси музейи номинацияси бўйича Гиннеснинг Рекордлар китоби расмий рекорди берилди.
Тантанали тақдирлаш маросимида Гиннеснинг Рекордлар китоби ташкилотининг расмий вакили — судья Шейда Субаси иштирок этиб, Марказ барча белгиланган халқаро мезон ва стандартларга тўлиқ жавоб беришини тасдиқлади.
Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази — бу кенг қамровли илмий-маърифий ва музей мажмуаси бўлиб, у Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг ташаббуси билан амалга оширилган йирик стратегик мегалойиҳа ҳисобланади. Мазкур Марказ “Янги Ўзбекистон”нинг ўзига хос платформаси сифатида илм-фан салоҳияти, бой маданий мерос ва замонавий технологияларни ягона маконда уйғунлаштиришга қаратилган.
Лойиҳа давлат раҳбарининг мамлакатнинг янги гуманитар қиёфасини шакллантириш, миллий ўзликни мустаҳкамлаш ва Ўзбекистонни жаҳон миқёсида ислом цивилизациясининг муҳим марказларидан бири сифатида илгари суришга қаратилган узоқ муддатли стратегиясини акс эттиради.
Бугунги кунда Марказ минтақанинг энг кўп ташриф буюриладиган илмий-маданий масканларидан бирига айланган бўлиб, ҳар куни ўртача 5 000 нафарга яқин ташрифчи қабул қилмоқда. Бу эса унинг аҳоли ва хорижий меҳмонлар орасида катта қизиқиш уйғотаётганини кўрсатади.
Марказ илк кунларданоқ янги турдаги илмий-маданий ва маърифий мажмуа сифатида концепция қилинган. Унда тарихий мерос ва замонавий мультимедиа технологиялари уйғунлашган ҳолда тақдим этилган. Экспозиция “Цивилизациялар, Шахслар, Кашфиётлар” тамойили асосида тузилган бўлиб, минтақанинг энг қадимги даврларидан тортиб, илм-фан юксалиши ва замонавий босқичигача бўлган тараққиёт изчил ёритиб берилади.
Марказ тузилмасида Қуръони карим зали алоҳида ўрин тутади. Унда Усмон Мусҳафи деб номланувчи энг қадимий қўлёзмалардан бири намойиш этилган бўлиб, у ЮНЕСКОнинг “Жаҳон хотираси” реестрига киритилган. Бу ноёб асар нафақат ислом цивилизациясининг беқиёс ёдгорлиги, балки илмий-тадқиқот ва маърифий фаолиятни бирлаштирувчи муҳим маънавий марказ сифатида ҳам катта аҳамиятга эга.
Марказ концепциясининг ўзига хослиги уни музей, илмий тадқиқот инфратузилмаси ва таълим муҳитини бирлаштирган илк намунага айлантириб, жаҳон музейчилик амалиётида янги босқични белгиламоқда.
Ушбу рекордга эришиш кўп ойлик тизимли иш натижаси бўлиб, музей параметрларини тасдиқлаш, тўлиқ ҳужжатлар тайёрлаш ва мустақил халқаро экспертлар иштирокида кўп босқичли верификация жараёнларини ўз ичига олди.
Музей коллекциясини шакллантиришда археология, нумизматика, тўқимачилик ва қўлёзмалар соҳасидаги етакчи халқаро мутахассислар иштирок этди. Бу эса экспозициянинг юқори илмий ва музей даражасини таъминлади.
Гиннеснинг Рекордлар китоби унвонининг берилиши нафақат Марказ кўламининг эътирофи, балки ушбу лойиҳани амалга оширишда иштирок этган юзлаб олимлар, мутахассислар ва экспертлар меҳнатига берилган юксак баҳодир.
Судья Шейда Субаси Марказ фаолиятини юқори баҳолаб, қуйидагиларни таъкидлади:
-Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази тарихий меросни замонавий музей технологиялари билан уйғунлаштиришнинг ноёб намунасидир. Лойиҳанинг кўлами, концептуал яхлитлиги ва амалга ошириш даражаси Гиннеснинг Рекордлар китоби мезонларига тўлиқ жавоб беради. Бу шунчаки энг йирик музей эмас — балки маданиятлар мулоқоти ва билимларни келажак авлодларга етказиш учун замонавий платформа ҳисобланади.
Ушбу рекорд Ўзбекистоннинг ислом илми, маданияти ва маърифатининг муҳим тарихий марказларидан бири эканини яна бир бор тасдиқлайди. Шу билан бирга, мамлакатнинг цивилизациялар мулоқоти, бағрикенглик ва маданий хилма-хиллик тамойилларига асосланган замонавий халқаро майдон сифатидаги нуфузини мустаҳкамлайди.
Гиннеснинг Рекордлар китоби мақомини қўлга киритиш Марказнинг дунёдаги энг йирик шундай музей сифатидаги ўрнини мустаҳкамлаб, уни интеллектуал меросни ўрганиш, асраш ва оммалаштириш бўйича етакчи халқаро платформалардан бирига айлантиради.
Келгусида Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази халқаро илмий-маданий майдон сифатида янада ривожланиб, дунёнинг турли мамлакатларидан олим ва мутахассисларни бирлаштиради ҳамда “Янги Ўзбекистон”нинг гуманитар ташаббусларини глобал миқёсда илгари суришда муҳим драйвер бўлиб хизмат қилади.
t.me/islommarkazi
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 