Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
20 Август, 2026   |   7 Рабиъул аввал, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:10
Қуёш
05:37
Пешин
12:26
Аср
17:15
Шом
19:19
Хуфтон
20:41
Bismillah
20 Август, 2026, 7 Рабиъул аввал, 1448

Қўлимиздаги мол бизники эмас

08.10.2025   5847   3 min.
Қўлимиздаги мол бизники эмас

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм.
Аллоҳ таолога битмас-туганмас ҳамду санолар бўлсин.
Пайғамбаримизга мукаммал ва батамом салавоту дурудлар бўлсин.

Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг уйларида қўй сўйилди. Уни садақа қилиб юборишни буюрдилар. Сўнгра бир иш билан уйдан чиқиб кетдилар. Қайтиб келгач, Оиша розияллоҳу анҳодан сўрадилар:

- Ундан нима қолди?

Оиша онамиз розияллоҳу анҳо дедилар:

- Фақат қўли қолди.

Шунда Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам:

غير كتفها بقى كلها

- Қўлидан бошқа ҳамма жойи қолибди! дедилар (Имом Термизий ривояти).


Буюк инсоннинг буюк жавоби!

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам доимо инсонларга дунёнинг охират экинзори эканини таъкидлар эдилар. Бугун фақат экиш бор. Ҳосил олиш йўқ. Охиратда эса ҳосил йиғиштириш бор, экиш йўқ!

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам имкон туғилгани заҳоти дарров пайтни ғанимат билиб, дунёнинг фонийлигини, охиратнинг боқийлигини инсонларга сингдиришга ҳаракат қилар эдилар. Юқоридаги савол-жавоб ҳам барча уйларда бўлиб турадиган оилавий суҳбат эди. Эр хотинидан уйдаги чиқим ва овқат ҳақида сўраяпти. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам оддий суҳбатни ғайриоддий дарсга айлантиряптилар! У киши Оиша онамиз розияллоҳу анҳодан дунё саволини сўраяптилар:

- Ундан нима қолди?

Оиша онамиз ҳам дунё жавобини беряптилар

- Фақат қўли қолди.

Оиша розияллоҳу анҳонинг жавобларидан сўнг Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дарров охират дарсларидан муҳим бир дарсни беряптилар:

- Қўлидан бошқа ҳамма жойи қолибди!

Қўлимиздаги мол бизники эмас.

Бизнинг ҳақиқий молимиз эрта қиёматда топишимиз учун бугун Аллоҳнинг ҳузурида захира қилаётган молимиздир!

Қўйнинг қўли еб тугатилади. Аммо ундан чиқарилган садақа Аллоҳнинг ҳузурида сақланиб қолади. Аллоҳ Ўзининг карами билан эътибор берадиган охиратдаги «банк»да сақланади!


Бу ҳақда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам яна бундай деганлар:

من تصدق بعدل تمرة من كسب طيب - ولا يقبل الله إلا الطيب - فإن الله يقبلها بيمينه ثم يربيها لصاحبها كما يربى أحدكم فلوه حتى تكون مثل الجبل

«Ким ҳалол топган молидан хурмо миқдорича садақа қилса — Аллоҳ таоло фақат ҳалол, пок нарсани қабул қилади - албатта, Аллоҳ уни ўнги билан қабул қилиб, сизлар кичкина тойчоқни парвариш қилганингиз каби ўстириб парваришлайди. Ҳатто ўша садақаси тоғ баробар бўлиб кетади» (Имом Бухорий ва Имом Муслим ривояти).

«Банк»нинг ажойиблигини қаранг! Захиранинг баракасини қаранг! Аллоҳнинг розилигини истаб қилинган хурмо миқдоридаги садақангизни Аллоҳнинг Ўзи қабул қилиб олиб, уни ўстирар экан. Эртага охират кунида Аллоҳнинг ҳузурига борсангиз, уни худди тоғ каби катталашиб кетган ҳолда топар экансиз!

Султон Сулаймон Қонуний ўлим тўшагида ётганида атрофидагиларга: «Агар вафот қилсам, қўлимни тобутдан чиқариб қўйинглар. Инсонлар кўрсинки, султон дунёдан икки қўли бўш ҳолатда кетмоқда!» деб тайинлаган экан.

Садақа қилайлик! Кафаннинг чўнтаги йўқ!

«Набавий тарбия» китоби асосида тайёрланди

Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Муқаддас масканга муносабат қандай бўлиши керак?

14.08.2026   30082   2 min.
Муқаддас масканга муносабат қандай бўлиши керак?

Имом Бухорий мажмуаси нафақат Озбекистон, балки бутун ислом олами учун улугва муқаддас қадамжолардан бири ҳисобланади.

Ҳазрат Имом Бухорийдек буюк муҳаддис номи билан бог‘лиқ ушбу мажмуа бугун юртимизнинг энг йирик ма’навий ва маданий марказларидан бирига айланган. Ҳар куни минглаб зиёратчилар бу ерга келиб, аждодлар мероси, ма’рифат ва муқаддас тарих билан юзлашмоқда.

Мажмуа нафақат зиёратгоҳ, балки халқимизнинг бой ма’навий мероси, миллий ме’морчилиги ва ислом цивилизациясидаги о‘рнини намоён этувчи ноёб маданий об’ектдир. Уни барпо этиш учун катта меҳнат, юксак маҳорат ва қимматбаҳо қурилиш материаллари сарф этилган. Шу боис бу қутлуг‘ масканни асраб-авайлаш ҳар биримиз учун муҳим вазифадир.

Яқинда Маданий мерос агентлиги томонидан айрим зиёратчиларнинг мажмуа ҳудудида бепарво муносабатда бо‘лаётгани ҳақида ма’лумот берилди. Айрим ҳолатларда устунлар, айвонлар ва музей экспонатларига эҳтиётсиз муносабатда бо‘лиш, чиқиндиларни дуч келган жойга ташлаш каби ҳолатлар кузатилмоқда. Бу эса нафақат зиёратгоҳ ко‘ркига, балки унинг ма’навий муҳитига ҳам салбий та’сир ко‘рсатади.

Бу ҳолат барчамизни сергакликка чақириши керак. Зеро, муқаддас қадамжога келган инсон аввало о‘зини муносиб тутиши, тозалик ва тартиб-қоидаларга амал қилиши лозим. Чунки зиёратгоҳ — оддий сайргоҳ эмас. Бу ерда асрлар нафаси, буюк аждодлар руҳи ва ма’рифат зиёси мужассам.

Тозалик эса инсон маданиятининг энг муҳим ко‘рсаткичларидан бири. Ислом та’лимотида ҳам покликка алоҳида аҳамият берилган. Пайг‘амбаримиз Муҳаммад алайҳиссалом “Тозалик — иймоннинг ярмидир”, дея та’кидлаганлар. Демак, зиёратгоҳ ҳудудида озодаликни сақлаш нафақат фуқаролик бурч, балки ма’навий мас’улият ҳамдир.

Айниқса, чет эллик меҳмонлар О‘збекистон ҳақидаги илк таассуротни айнан шундай муқаддас масканлар орқали олади. Агар зиёратгоҳ озода, тартибли ва файзли бо‘лса, бу халқимизнинг юксак маданияти ва ма’навиятини намоён этади. Аксинча, бепарволик ва тартибсизлик мамлакатимиз нуфузига салбий та’сир ко‘рсатиши мумкин.

Ёш авлодни зиёратгоҳ маданияти руҳида тарбиялаш ҳам муҳим аҳамиятга эга. Болалар катталардан ибрат олади. Агар ота-она муқаддас жойда тартибга амал қилса, эҳтиёткор бо‘лса, фарзанд ҳам шу руҳда тарбия топади. Шу боис ҳар бир инсон о‘з ҳаракати билан бошқаларга намуна бо‘лиши керак.

Имом Бухорий мажмуаси — миллатимиз г‘урури ва ма’навий бойлиги. Уни асраш, тозалигини сақлаш ва эҳтиром билан муносабатда бо‘лиш ҳар бир инсоннинг виждоний бурчидир. Зиёратгоҳларга бо‘лган муносабатимиз орқали биз о‘з маданиятимиз, ма’навиятимиз ва аждодлар меросига бо‘лган ҳурматимизни намоён этамиз.

Аслиддин Мустафоев, мажмуа ахборот хизмати раҳбари.

О‘збекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Ўзбекистон янгиликлари