Ҳақиқатда тил инсоннинг қадр-қимматини белгилайди. Кимнинг тили тўғри, лафзи ҳалол бўлса, ҳурмати ошади.
Сидқнинг фазилати бобида Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ушбу муборак сўзлари кифоя қилади:
“Шубҳали нарсани қўй, шубҳасиз нарсани ушла. Ҳақиқатда тўғрилик бу қалбнинг хотиржамлигидир, ёлғон эса шубҳани оширади” (Имом Термизий, “Қиёмат”, 60).
Шунингдек, Аллоҳнинг Расули соллаллоҳу алайҳи васаллам яна марҳамат этган эканлар:
“Сидқ – тўғрилик кишини хайрли амалларга ундайди, хайрли амаллар эса жаннатга элтади. Ёлғон фисқу фужурга ундайди, фисқу фужур эса жаҳаннамга элтади” (Абдуллоҳ ибн Масъуд розияллоҳдан ривоят қилинган, Имом Бухорий, имом Муслим ривояти).
Луқмони Ҳакимдан сўрадилар:
“Қайси амалингиз сизни бу даражага еткизди?”.
У зот жавоб бердилар:
“Ростгўйлигим ва беҳуда сўзларни тарк этганим”.
Сидқ-тўғрилик гарчи кўринишдан гўё бир қийинчилик ё хавф туғдирадиганга ўхшаса ҳам барибир нажот шундадир, деб олимлар иттифоқ қилибдилар. Жумладан, улар айтибдиларки:
“Ҳамиша, ҳар жойда фақат тўғри бўл, менга зиёни етади, деб хафсираган жойингда ҳам, фойдаси тегади. Ёлғонни қўй, гўё фойдаси тегиб турган жойда ҳам, аслида зиёни етади”.
Ёлғон ишлатиб фойда қиламан, деб ўйлаган тожир қаттиқ адашади. Саҳобалардан келтирилган бир хабарда бундай дейилибди: “Тўғрисўз, ҳалол тижоратчи камбағаллашмайди”.
“Ахлоқус солиҳийн” (Яхшилар ахлоқи) китобидан
Йўлдош Эшбек, Даврон Нурмуҳаммад
таржимаси.
«Ислом цивилизацияси: янги нигоҳ — янги кашфиётлар» Халқаро медиафорумининг учинчи ялпи сессияси 26 август куни «Асрларни бирлаштирувчи мерос. Ислом цивилизациясининг маънавий мазмун-моҳияти» мавзусида бўлиб ўтмоқда. Сессияда Қуръон мероси, қадимий қўлёзмалар, хаттотлик, ҳужжатли кино ҳамда тарихий манбаларни ўрганишда сунъий интеллектдан фойдаланиш масалалари ўрин олган, хабар бермоқда iccu.uz.
Асосий лойиҳалардан бири — «114 Қуръон: ислом олами хаттотлигининг 114 дурдонаси» бўлади. Уни Mueller & Schindler нашриёт уйи вице-президенти Александр Вильгельм тақдим этди. Шунингдек, сессияда «Катта Лангар Қуръони: ҳақиқат ва афсоналар» халқаро лойиҳаси тақдимоти бўлиб ўтди. Уни Ислом цивилизацияси маркази илмий котиби Рустам Жабборов тақдим қилди.
Санкт-Петербург ҳужжатли фильмлар студияси бош директори Алексей Тельнов «Ягона тарихий мерос саҳифалари» лойиҳаси доирасида яратилган «Масжид» фильмининг трейлерини намойиш этди. Исломшунос ва маданият арбоби Кетлин Гёбель иштирокчиларни «Аллоҳнинг 99 исми: Унинг гўзал исмлари орқали Яратганни англаш» ноширлик лойиҳаси билан таништирди.
Алоҳида блок янги технологияларга бағишланади. Сбербанк Истиқболли технологияларни ривожлантириш бошқармаси ижрочи директори Владимир Кох ҳамда Ислом цивилизацияси маркази профессори, бош илмий ходими Зоҳидулло Мунавваров «Сунъий интеллект — қадимий қўлёзмаларни ўқишнинг рақамли калити» лойиҳасини тақдим этади. Дастурдан, шунингдек, «Пайғамбарнинг фазилатлари» китоби ва «Ўзбекистон тарих харитасида: империялар, цивилизациялар, даврлар» лойиҳаси ҳам ўрин олган.
Халқаро мунозара «Жаҳолатдан маърифат сари: стереотиплар ва исломофобияни бартараф этишда медианинг ўрни» мавзусида ўтказилади. Унда Ислом ҳамкорлик ташкилоти, шунингдек, Жазоир, Уммон, Покистон, Саудия Арабистони, Ироқ, Мали ва Ўзбекистоннинг давлат ва халқаро оммавий ахборот воситалари вакиллари иштирок этади.
Бундан ташқари, Ўзбекистон Журналистлар уюшмаси раиси Шуҳрат Ориф «Журналистикада тарих ва сунъий интеллект: меросни онлайн маконда қандай сақлаш мумкин?» лойиҳасини, Ислом цивилизацияси маркази медиа бўлими раҳбари Ўктам Усманов эса «Ўзбекистонни дунёга машҳур қилган олимлар» китобини тақдим этади. Сессия «Дунё Қуръони: хаттотлик анъаналаридан — келажак мероси сари» тақдимоти билан якунланади. Ислом цивилизацияси маркази ҳузуридаги Хаттотлик мактаби директори Ҳабибулло Солиҳ турли мамлакатлар ва ислом хаттотлик мактаблари анъаналарини бирлаштирувчи ноёб Қуръонни яратиш бўйича хаттотлар ўртасидаги Жаҳон танловини эълон қилади.
Форумнинг асосий майдони Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази бўлади. Унда деярли 50 мамлакатдан медиа ва экспертлар ҳамжамиятининг 300 нафар вакили — медиакомпаниялар, ахборот агентликлари ва телеканаллар раҳбарлари, журналистлар, продюсерлар, олимлар ҳамда креатив индустрия мутахассислари иштирок этади.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати