Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Савол: Маййитни қабрга қўяётганда “Ала миллати Расулиллаҳ” дейилади. Шуни “Ала уммати Расулиллаҳ”, дейиш керак эмасми? Чунки Қуръони каримда “Миллати Иброҳим” деб, яъни “миллат” сўзи Иброҳим алайҳиссаломга нисбатланиб келади.
Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм. Маййитни қабрга қўйишда “Бисмиллаҳ ва ала миллати Расулиллаҳ” дейилади. “Ала уммати” дейилмайди.
Бу ибора ҳадиси шарифларда шу лафзлар билан келган. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам ва саҳобаи киромлар розияллоҳу анҳум маййитни қабрга шундай деб қўйганлар.
Бу ердаги “миллат” сўзидан этник келиб чиқиши бир бўлган инсонлар гуруҳи тушунилмайди. Балки дин, шариат, йўл деган маънолар назарда тутилади.
Бу ҳақида Абу Мансур Мотуридий раҳимаҳуллоҳ “Бисмиллаҳ ва ала миллати Расулиллаҳ” ибораси “Биз бу маййитни Аллоҳ таолонинг номи билан ҳамда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг шариатига кўра дафн қилдик”, деган маънони англатади, деганлар. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Ҳожи кимнинг гуноҳи кечирилишини сўраса, унинг гуноҳи ҳам кечирилади.
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Аллоҳим, ҳожининг гуноҳини ва у мағфират сўраган кишининг гуноҳини кечиргин", деб дуо қилдилар (Имом Байҳақий ривояти).
Умар розияллоҳу анҳу айтадилар: "Ҳожининг гуноҳи ҳам, у мағфират сўраган кишининг гуноҳи ҳам кечирилади..." (Имом Ибн Абу Шайба ривояти).
Шунинг учун Ибн Умар розияллоҳу анҳу: "Ҳожини кўрсанг, унга салом бергин, у билан қучоқлаб кўришгин, уйига киришидан олдин гуноҳларинг кечирилишини сўраб дуо қилишини илтимос қилгин", дер эди (Имом Ибн Ҳиббон ва Имом Аҳмад ривояти).
Шу сабабли, одамлар ҳожиларни кўришса, уларнинг дуосидан баҳраманд бўлиб қолишга ҳаракат қиладилар.
Аллоҳ таоло ҳожиларни кўрсатиб, фаришталарига — осмон фаришталарига мақтанади (Имом Ибн Ҳиббон ва Имом Аҳмад ривояти).
“Энг шарафли уммат” китобидан