Инсон қалби – Аллоҳ таолонинг назари тушадиган муқаддас макон. Бироқ бу маконни заҳарловчи, маънавий ҳаётни издан чиқарувчи иллатлар борки, уларнинг энг хавфлиси адоват ва кек сақлашдир. Адоват шундай бир оловки, у аввало эгасининг қалбини куйдиради, сўнгра жамият жипслигига путур етказади.

​Қуръони каримда адоватдан қайтарилган. 

​Ислом дини инсонларни ўзаро муҳаббат ва кечиримли бўлишга чорлайди. 

Аллоҳ таоло Қуръони Каримда мўминларни бир-бирларига нисбатан қалбларида ғараз сақламасликка чақириб, бундай марҳамат қилади: ​«Парвардигоро, Ўзинг бизларни ва бизлардан илгари иймон билан ўтганларни мағфират қилгин ва қалбларимизда иймон келтирган зотларга нисбатан бирон ғараз (адоват) пайдо қилмагин...» (Ҳашр сураси, 10-оят).

​Бу оят мўмин киши нафақат тилида, балки ички дунёсида ҳам бошқаларга нисбатан пок бўлиши кераклигини англатади. Адоват бор жойда иймон ҳаловати бўлмайди.

​Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам умматни адоват ва нафратдан қаттиқ огоҳлантирганлар. Зеро, бу иллат инсоннинг қилган барча эзгу амалларини йўққа чиқариши мумкин. 

Анас ибн Молик розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар:

​"Бир-бирингизга адоват қилманг, бир-бирингизга ҳасад қилманг ва бир-бирингиздан юз ўгирманг. Эй Аллоҳнинг бандалари, ўзаро биродар бўлинг!" (Имом Бухорий, Имом Муслим ривояти).

​Адоватнинг инсон ҳаётига таъсири жуда кучлидир. 

​Адоват — бу руҳий занжир. Кек сақлаган инсон доимий безовталикда яшайди. Унинг салбий оқибатларини қуйидагича таснифлаш мумкин:

​Маънавий таназзул: Адоват эгасининг ибодатларидан лаззат кетади, чунки қалб нафрат билан банд.

​Ижтимоий инқироз: Оилалар бузилиши, қариндошлар ўртасидаги ришталар узилиши ва жамиятдаги ихтилофларнинг бош манбаи адоватдир.

​Соғлиққа зиён: Тиббий нуқтаи назардан ҳам, доимий нафрат ва ғазаб қон босими, юрак хасталиклари ва асаб тизими емирилишига сабаб бўлади.

​
Хулоса

​Адоват - қалбни ичидан кемирувчи зангдир. Ундан қутулишнинг ягона йўли - кечиримли бўлиш. Бировдан ўч олиш нафсни қондириши мумкин, лекин кечириш қалбга ҳақиқий ором беради.

​Зеро, улуғларимиз айтганларидек: "Кечиримли бўлиш – заифлик эмас, балки кучли руҳият белгисидир". Қалбимизни адоватдан поклаб, меҳр-муҳаббатга жой очайлик, шунда икки дунё саодатига эришамиз.

Ҳабибулло Муминжонов,
Косонсой тумани “Исломхон” жоме масжиди имом-хатиби