Адлия вазирлиги шариат тамойиллари асосида фаолият юритувчи банклар ва исломий молиялаштириш хизматларини ко‘рсатувчи бо‘линмаларни лицензиялаш тартибини белгиловчи норматив-ҳуқуқий ҳужжатни давлат ро‘йхатидан о‘тказди. Kapital.uz билдиришича, бу ҳақда вазирлик матбуот хизмати хабар берди.
Қонунчиликка ко‘ра, исломий молиялаштириш фаолияти фақат лицензия асосида амалга оширилади. Янги тартиб тадбиркорларга ислом банкларини ташкил этиш, амалдаги тижорат банкларига эса “Исломий дарча” (Исламиc windows)ни очиш учун ҳуқуқий асос яратади.
Фаолиятни бошлаш учун муассислар Марказий банк билан келишилган таркибдаги махсус Шариат кенгашини шакллантириши, малакали раҳбарни тайинлаши ҳамда халқаро стандартларга мувофиқликни та’минлайдиган ички сиёсатни ишлаб чиқиши лозим.
Ҳужжатда кадрлар таркибига алоҳида талаблар белгиланган. Шариат кенгаши камида уч нафар мутахассисдан иборат бо‘лиши керак. Кенгаш раиси ва унинг о‘ринбосари исломшунослик ё‘налишида олий ма’лумотга эга бо‘лиши шарт. Қолган а’золар ҳуқуқшунос ёки иқтисодчи бо‘лиши мумкин. Ислом ҳуқуқи бо‘йича мутахассислар камида 5 йиллик амалий тажрибага, техник мутахассислар эса банк, молия ёки ҳуқуқ соҳасида камида 7 йиллик иш стажига эга бо‘лиши талаб этилади.
Кенгашнинг камида бир нафар а’зоси (2027-йил 1-июльдан бошлаб эса барча а’золари) ААОИФИ халқаро сертификатига эга бо‘лиши лозим. Бундан ташқари, ислом ҳуқуқи бо‘йича мутахассислар бирламчи манбалар билан ишлаш учун араб тилини билиши шарт.
Исломий молиялаштириш ё‘налиши раҳбарига ҳам қат’ий талаблар қо‘йилган. У камида 7 йиллик молия соҳасидаги иш тажрибасига, иқтисодий ёки тегишли олий ма’лумотга ҳамда ААОИФИ сертификатига эга бо‘лиши керак.
Шунингдек, Марказий банк билан келишилган топ-менежерлар лавозимга киришганидан кейин бу ҳақда 5 иш куни ичида ёзма равишда хабар бериш мажбуриятини назарда тутувчи норма бекор қилинди.
Эслатиб о‘тамиз, жорий йил июн ойи бошида Марказий банк ислом молиялаштириш тизимини ан’анавий молия тизимига интеграция қилиш бо‘йича норматив ҳужжат лойиҳасини жамоатчилик муҳокамасига қо‘йганди. Унда лицензия бериш, раҳбариятни келишиш ҳамда амалдаги микромолия ташкилотларини босқичма-босқич ислом банкларига айлантириш механизмлари батафсил баён этилган эди.
Лойиҳага ко‘ра, молия ташкилотлари Шариат кенгаши ва ички аудит хизматини ташкил этиши, шариат стандартларига риоя қилиш сиёсатини тасдиқлаши шарт. Банклар автоматлаштирилган тизимларда алоҳида бухгалтерия ҳисобини юритиши, шариат талабларига мос бо‘лмаган даромадларни эса фақат хайрия мақсадларига ё‘налтириши белгиланган.
Кадрлар учун ҳам алоҳида талаблар назарда тутилган. Шариат кенгаши а’золари ва раҳбарлар тегишли ма’лумот ҳамда ААОИФИ (CСАА, CПААГE, CИПА ёки CПСС) сертификатларига эга бо‘лиши керак. Ислом ҳуқуқи бо‘йича мутахассислар араб тилини билиши, уларнинг камида учдан икки қисми О‘збекистон фуқаролари бо‘лиши лозим. Раҳбар лавозимига номзодлар эса Марказий банкда ишбилармонлик обро‘си ва таваккалчиликларни бошқариш бо‘йича суҳбатдан о‘тади.
Лойиҳа мамлакатдаги барча кредит ташкилотлари учун ҳам янги талабларни белгилаган. Лицензия бериш учун давлат божи энг кам устав капиталининг 0,1% и миқдорида этиб белгиланган. Филиал очишда эса ногиронлиги бо‘лган шахслар учун то‘сиқсиз муҳит мавжудлиги юзасидан Қурилиш инспекциясининг хулосасини олиш мажбурий этиб белгиланган.
О‘збекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
Афғонистон пойтахтида 21 октябрь – Ўзбек тили байрами кунига бағишланган адабий-маданий анжуман бўлиб ўтди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
Тадбирда Афғонистон ҳукумати вакиллари, олий таълим, маориф, ахборот ва маданият вазирликлари, Фанлар академияси масъуллари, ўзбек жамоат ташкилотлари аъзолари, шоир ва ёзувчилар, журналистлар, ўқитувчилар ҳамда талабалар қатнашди.
Очилиш маросимида афғонистонлик олимлар, тилшунослар ва ўқитувчилар мамлакатда Ўзбек тили байрами кенг нишонланаётганидан мамнун эканликларини билдирдилар. Улар Ўзбекистон ҳукуматининг ўзбек тилининг халқаро нуфузини ошириш, миллий анъана ва урф-одатларни оммалаштириш борасидаги саъй-ҳаракатларини юқори баҳоладилар.
Афғонистонлик шоир ва ёзувчи Аҳмад Жовид Фарҳод халқаро майдонда, жумладан, Афғонистонда ҳам ўзбек тилининг аҳамияти ортиб бораётганини қайд этди. У Ўзбек тили куни мамлакатда расмий байрам ҳисобланиши, тил эса ҳар бир халқнинг энг муҳим бойлиги ва миллий қадрияти эканини таъкидлади.
Шоир ва журналист Себгат Сафер нутқида ўзбек тилининг жамият бирлигини мустаҳкамлашдаги ўрнига эътибор қаратди. Унинг сўзларига кўра, тил нафақат халқни бирлаштиради ва тарбиялайди, балки унинг урф-одат ҳамда анъаналарини асраб-авайлашга ҳам хизмат қилади.
“Ўзбек тили буюк давлат арбоби ва мутафаккир Алишер Навоий номи билан чамбарчас боғлиқдир. Тил халқни бирлаштиради, тарбиялайди, ўқитади, урф-одат ва анъаналарни сақлайди. Она тилимиз бойлигини бутун дунёга тараннум этсак, миллатимиз ва бирдамлигимиз янада мустаҳкам бўлади”, – деди у.
У Афғонистонда ўзбек тилининг бойлиги ва ифода имкониятларини очиб бериш билан бир қаторда, уни илмий жиҳатдан ривожлантириш бўйича амалий ишларни давом эттириш зарурлигини таъкидлади.
Ўзбекистоннинг Қобулдаги дипломатлари мамлакатимизда давлат тилини қўллаб-қувватлаш ва ривожлантириш бўйича кўрилаётган чора-тадбирлар ҳақида сўз юритдилар. Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан ёш авлодни она тилига ҳурмат ва садоқат руҳида тарбиялаш борасида амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотларга алоҳида эътибор қаратилди.
Бундан ташқари, иштирокчиларга афғон ёшлари учун яратилган таълим имкониятлари ҳақида маълумот берилди. Хусусан, Сурхондарё вилоятида “Термиз” таълим маркази фаолият юритаётгани, у ерда афғонистонлик талабалар турли йўналишларда таҳсил олишлари ва имтиёзли грантларга эга бўлишлари мумкинлиги таъкидланди.
Маданий дастур доирасида ўзбек тилига бағишланган шеърлар ва Алишер Навоий ғазалларидан парчалар ўқилди, миллий рақслар ижро этилди.
Байрам тадбирлари доирасида ўзбек тилида чоп этилган китоблар тақдимоти, миллий либослар, тасвирий санъат асарлари ва ўзбек миллий таомлари кўргазмалари ҳам бўлиб ўтди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати