Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
20 Октябр, 2026   |   9 Жумадул аввал, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:21
Қуёш
06:40
Пешин
12:08
Аср
15:52
Шом
17:39
Хуфтон
18:54
Bismillah
20 Октябр, 2026, 9 Жумадул аввал, 1448

Соф эътиқод душманлари

03.12.2022   4582   4 min.
Соф эътиқод душманлари

"Тинчлик, миллатлар ва динлараро бағрикенглик, Ватанни ардоқлаш, оилани муқаддас санаш каби ғояларни тарғиб қилувчи динимиз номига доғ тушурган ва бутун жаҳон халқлари нигоҳида ислом динини “терроризм дини”га айлантиришга хизмат қилаётган ва мусулмонларни ислом цивилизацияси ривожига қўшган тарихий хизматини йўққа чиқараёзган сохта салафийлик XXI асрда мусулмонлар бошига келган энг катта мусибат бўлди. Бу оқим кўплаб уламоларнинг жонига қасд қилиш, худкушлик, тинч аҳолини қириб ташлаш, вояга етмаган болаларни қўлига қурол бериш, олимларни қадрсизлантириш каби мусулмончиликка умуман тўғри келмайдиган сифатларга эгалиги билан мусулмонларни жаҳон ҳамжамияти олдида қадрсизланишига хизмат қилди.


Сохта салафийлар “тасаввуф – бу куфр”, “мазҳабга эргашиш — ширк”, “васила – ширк”, “Аллоҳ таоло осмонда” каби кўплаб фитнага сабаб бўлувчи мавзулар орқали ўсиб келаётган ёш авлоднинг ақлини заҳарлашга ҳаракат қилдилар ва озми-кўпми жамиятни пароканда қилиш, олимларни қадрсизлантириш ва ёшларни ўз йўлларига оғдириш каби жирканч мақсадларга эришишга интилдилар. Салафийларнинг “Аллоҳ таоло осмонда” деган ақидавий фитнаси мусулмонлар орасида тафриқаланишни келтириб чиқаришга сабаб бўлган мавзулардан биридир.


Рисолат даврига назар солинса, Расулуллоҳ алайҳис-салом, у кишидан сўнг саҳобаи киромлар мусулмонларга: “Аллоҳ таоло юқорида” деб эътиқод қилинглар” деб буюрмаганликлари кўзга ташланади. Чунки, у пайтда мусулмонлар орасида “Аллоҳ таоло осмондами, ердами?” деган савол ёки қарашга ўрин йўқ эди. Чунки улар Аллоҳ таолони Қуръон ва ҳадис асосида содда ва асосли тарзда танир эдилар ҳамда эътиқоддан чалғитувчи ақидавий масалалардан ўзларини олиб қочар эдилар. Шунинг учун ҳам Ҳасан Басрий раҳматуллоҳи алайҳ тавҳид илмида илмий суҳбат қилмочи бўлсалар, салоҳиятсиз инсонларни суҳбатдан четлатар эдилар.


Имом Аҳмад раҳматуллоҳи алайҳ айтади: “Аллоҳ таоло Ўзини ўзи ёки Расулуллоҳ васф этган нарса билан сифатланади. Бунда Қуръон ёки ҳадисга қўшимча қилмаймиз. Аллоҳ у ила васф этилган нарса шаксиз ҳақ деб биламиз. Шу билан бир қаторда ” (Унга ўхшаш бирор нарса йўқ) деб эътиқод қиламиз. Унинг сифатлари ва феълларини ўхшаши йўқ. Нуқсон ва яратилганликни англатувчи барча нарсадан Аллоҳ азза ва жалла покдир.”.
Имом Шофеъий Имом Моликдан нақл қилган ривоятда, “Расулуллоҳ умматга истинжо ўргатиб, тавҳидни таълим бермасликлари мумкин эмас. У зот ҳадисда: “Ла илаҳа иллаллоҳ” дейиш билан киши мусулмон бўлади деб айтганлар. Лекин бирор ҳадисда Аллоҳ таолога юқори томонни, яъни осмонни нисбатини бериш тавҳидга алоқадор, деб айтилмаган” дейдилар.


Имом Шофеъий: “Ақлли кишига Аллоҳ таолони бирор нарсага ўхшатиш ҳаром ва бу мавзуда чуқур кетиш ҳам” деганлар. Саҳоба ва тобеъинларнинг ҳаётига назар солинса, ақида масаласида улар жуда ҳассос бўлганликлари кўзга ташланади, яъни бу мавзуда улар ўзаро баҳс қилмаганлар. Ақида баҳсига оми халқни жалб қилмаганлар ва минбарларда нозик ақидавий масалаларни мавзу сифатида гапирмаганлар. Сохта салафийлар эса, мусулмонлар орасида мазҳабсизликни сингдириш мақсадида ўз издошларига биринчи кунданоқ “Аллоҳ таоло осмонда”, “васила ҳаром”, “Аллоҳ таолонинг қўли, юзи мавжуд” каби ақидавий масалаларни тизимли баён қилиб келадилар. Ҳолбуки, бу чин салафларнинг йўлига зиддир. Сохта салафийларнинг “Аллоҳ таоло осмонда” деган эътиқодий қарашлари ҳақида сўз юритишдан олдин, аҳли сунна вал жамоанинг эътиқодини баён қилиш ва мусулмонлар эътирофига сазовар бўлган салафи солиҳларнинг мавзу бўйича қарашларини келтириб ўтиш ўринлидир. Зеро, биринчи сингдирилган фикр, у қандай бўлишидан қатъий назар ўқувчи онгига албатта у ёки бу жиҳатдан таъсир қилади. Аллох таоло юртимизни энг кучли ва билимли булган эртамиз келажакларини узинг асрагин.

Мингбулоқ тумани “Мулла Абдурахмон” жоме
Масжиди имом хатиби: Шерзодбек Ахмедов.

МАҚОЛА
Бошқа мақолалар

Расулуллоҳ ﷺга муҳаббатингиз қандай?

13.05.2026   17874   1 min.
Расулуллоҳ ﷺга муҳаббатингиз қандай?

Ҳазрат Али Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам хонадонларида, у зотнинг меҳрибончиликларида вояга етдилар. У зот Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни ёшликларидан беҳад севар эдилар, шунинг учун ҳам ҳали ёш бола бўлсалар-да, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга биринчилардан бўлиб иймон келтирдилар. У зот жуда ёш эдилар, лекин ишқ инсонни шижоатли қилади. У зот ана шу севги шаробидан ичиб, жасур ва баҳодир йигитга айландилар. Ҳазрат Али Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга қаратилган ҳар қандай ёвузликка қарши шердек ташланар эдилар. Ана шу ишқ у зотни Ҳазрат Али қилган эди.

Ибн Саъд раҳматуллоҳи алайҳи Абдуллоҳ ибн Муҳаммаддан келтирган ривоятда бундай дейилади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам тобутга қўйилганларида Али: «У зотнинг жанозаларига ҳеч ким имом бўлмайди. У зот тирикликларида ҳам, маййитликларида ҳам имомимиздир», дедилар. Одамлар тўп-тўп бўлиб кириб, саф-саф бўлиб, имомсиз жаноза ўқидилар. Али Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг рўпараларида туриб: «Ассалому алайка, айюҳаннабийю ва роҳматуллоҳи ва барокатуҳу! Аллоҳим! Гувоҳлик берамизки, у зот ўзларига нозил бўлган нарсани бизга етказдилар, умматга насиҳат қилдилар. Аллоҳ динини азиз қилгунича, сўзини олий қилгунича Аллоҳ йўлида жанг қилдилар. Аллоҳим! Бизни у зотга нозил қилган динингга эргашганлардан қилгин. У зотдан кейин бизни саботли қилгин. У зот билан бизни жам қилгин», дедилар.

Ҳазрат Али розияллоҳу анҳудан «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга муҳаббатингиз қандай?» деб сўрашганда, «Аллоҳга қасамки, у зот бизга молу жонимиздан, бола-чақамиздан, ота-онамиздан ҳам, ташна одамнинг муздек сувга муҳаббатидан ҳам севимлироқлар», деб жавоб берганлар.

Шайх Зулфиқор Аҳмад Нақшбандийнинг
"Ишқи Расул" китобидан Нодиржон Одинаев таржимаси