Mamlakatimizda keyingi yillarda fuqarolarning diniy erkinligini ta'minlash, bag'rikenglik, ma'rifiy islom g'oyalarini targ'ib qilish borasida keng ko'lamli islohotlar amalga oshirilmoqda.
Yaqin yillar ichida O'zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoev boshchiligida O'zbekistonning boy diniy-ma'naviy tarixga da'vogarligi amaliy harakatlarda namoyon bo'lmoqda.
2020 yil Buxoro shahri – “Islom madaniyati poytaxti”, Hiva shahri – “Turkiy dunyo madaniyati poytaxti”, deb e'lon qilindi. Shu munosabat bilan joriy yil davomida mamlakatimizda bir qator xalqaro anjumanlar tashkil etiladi. Turkiyalik muhtaram olimu ulamolarimiz ushbu madaniy-ma'rifiy tadbirlarning aziz mehmonlari bo'ladilar, deb ishonaman”.
Bundan tashqari yurtimiz viloyatlarida kalom, fikh, aqida va tasavvuf ilmiy maktablari ochilgani, O'zbekiston xalqaro islom akademiyasida “Dinshunoslik”, “Fikh”, “Qur'on”, “Hadis” kabi yangi diniy mutaxassisliklar bo'yicha o'quv rejasi joriy etilib, diniy ta'lim sohasida malakali kadrlar tayyorlash maqsadida “Qur'onshunoslik va hadisshunoslik”, “Islom tarixi va manbashunoslik”, “Aqida” kabi kafedralar ochilgani, yurtimizda diniy sohani rivojlantirish uchun qanchalik e'tibor berilayotganini ko'rishimiz mumkin.
Respublikamizda faoliyat yuritayotgan ikki mingdan ziyod masjidlarni oliy diniy ma'lumotga ega imom-xatiblar bilan ta'minlash maqsadida Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom institutida Maxsus sirtqi bo'lim tashkil etildi.
− Diniy-ekstremizm faoliyatiga adashib jalb qilingan shaxslardan 16 mingdan ziyodi huquqni muhofaza qilish organlari «qora ro'yxati»dan chiqarildi.
− Va yana e'tirof etmay ilojimiz yo'q, qayd etilishicha, bugungi kungacha o'tkazilgan «Mehr-1, 2, 3, 4» operatsiyalari doirasida Suriya, Iroq va Afg'onistonda og'ir ahvolga tushib, chorasiz qolgan 438 nafar ayollar va bolalar O'zbekistonga olib kelindi.
Va yana boshqa hamkor davlatlar ko'magi bilan amalga oshirilgan «Mehr-5» operatsiyasi natijasida Suriya hududidagi urush ketayotgan «qaynoq nuqtalarga» borib qolib, «Al-Hol» lagerida 3 yildan ortiq vaqt davomida ushlab turilgan 24 nafar ayol va 69 nafar bolalar O'zbekistonga qaytarildi.
Shuningdek, O'zbekistonga olib kelingan bolalar orasida ham otasini, ham onasini yo'qotgan 7 nafar chin etim bola bor. Tan olish kerakki bu g'amxo'rlik, Yurtboshimizning o'zini xalqiga mehr- muruvvati, xalqimiz dardiga befarq emas ekaniga yorqin dalil hisoblanadi.
Mustaqilligimiz yurtimiz uzra sochgan ziyo sharofati o'laroq Respublikamizning o'zida ikki mingdan ortiq masjid faoliyat olib bormoqda. Yildan-yilga masjidlar soni ham ortib borishligi ham yurtimizda diniy islohatlarga e'tibor yuksakligini ifodasidir.
Hulosa o'rnida shuni ta'kidlaymizki: Shunday imkoniyatlar yaratilayotgan vaqtda bizning vazifamiz ulardan unumli foydalanish va diniy-ma'rifiy, shu bilan birga, ilmiy soha rivojiga o'z hissamizni qo'shishdan iboratdir.
Muhammad Ayub Faxriddinov,
To'raqo'rg'on tumani “Abdulvahhob qori” jome
masjidi imom xatibi
Kech uxlash sog‘liqqa bir qancha xavf tug‘diradi.
Jigar va boshqa a’zolar o‘zini tiklay olmaydi. Inson organizmidagi barcha a’zolar tunda, ayniqsa, soat 22:00–02:00 oralig‘ida faol tiklanish jarayoniga kirishadi. Xususan, jigar soat 23:00 dan keyin tanani faol tozalash (detoksikatsiya) vazifasini bajaradi. Agar inson u paytda uxlamagan bo‘lsa, vazifa to‘liq bajarilmaydi. Bu esa charchoq, bezovtalik, tushkunlikka olib keladi.
Gormonlar muvozanati buziladi. Uyqu vaqtida, ayniqsa, soat 22:00–01:00 orasida o‘sish gormoni (melatonin va somatotropin) ishlab chiqariladi. Bu gormonlar immunitetni ko‘tarish, teri va hujayralarni tik lash, stressni kamaytirishga xizmat qiladi. Agar uxlash kechiksa, bu gormonlar kama yib boradi.
Aqliy faoliyat susayadi. E’tiborni jamlash, eslab qolish qobiliyatining pasayishi aynan o‘z vaqtida uxlamaslik bilan bog‘liq. Oqibatda ish unumdorligi yomonlashib, sifatli o‘qishga ham salbiy ta’sir qiladi.
Ruhiy muvozanat buziladi. Soat 23:00 dan keyin uxlaydigan insonlarda depressiya, qo‘rquv, ruhiy zaifliklar ko‘p kuzatiladi.
Yurak urish muvozanati yomonlashadi.
So‘nggi yillarda yurakqon tomir kasalliklari ham ko‘payib, ham “yosharib bormoqda”. Kam va o‘z vaqtida uxlamaslik yurakni zo‘riqtirib, umrning qisqarishiga sabab bo‘lmoqda. Yurakni davolash uchun o‘z vaqtida uxlash kerak.
Eng foydali uyqu esa soat 22:00 dan 05:00 gacha bo‘ladi. Chunki aynan shu soatlarda uyqu fazalari mukammal kechadi.
Internet manbalari asosida tayyorlandi.
“Hidoyat” jurnalining 2025 yil 8-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws