Sayt test holatida ishlamoqda!
27 Avgust, 2026   |   14 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:20
Quyosh
05:44
Peshin
12:25
Asr
17:07
Shom
19:08
Xufton
20:28
Bismillah
27 Avgust, 2026, 14 Rabi`ul avval, 1448

Mazhab masalasida ixtiloflar

03.11.2021   8201   4 min.
Mazhab masalasida ixtiloflar

Mazhab masalasi keyingi yillarda kishilar og'zidan tushmasdan, ko'pchilik tolibi ilmlar,ahli ilm, ahli ibodat o'rtasida ayrim tushunmovchiliklarga sabab bo'layotgani sir emas. Bizlar mazhab masalasi haqida ajdodlarimizdan davomli ravishda asrlar davomida o'rganib, odatlanib kelgan yo'limiz naqadar Qur'onu hadisga muvofiq ekanini bilganimiz uchun gapiramiz. Kishilarning mazhabga bee'tiborligi ularning mazhab o'zi nima, asoschilari kimlar ekanligini bilmaganliklaridandir, ya'ni jaholatdandir. Dini Islom Allohning komil va so'nggi dinidir. U bizga, butun Insoniyatga to Qiyomat o'zgarmay amal qilish uchun yuborilgan dindir. U ma'lum bir mintaqadagi bir millat yoxud bir qavmga bir muddat amal qilish uchun yuborilgan din emas. Dinimizning buyukligi, uning boshqa dinlardan farqi ham mana shundadir.


Demak, ana shunday ulug' va butun Olamni qamrab oladigan Allohning so'nggi va barkamol dini — dini Islomni qabul qilgan kishilarning qavmlari ham, tillari ham, zamonlari ham, makonlari ham xilma-xilligidan kelib chiqib, bu erlarga dinni etkazib kelgan kishilarning ta'limotlariga asosan diniy amallarini ado etarkanlar, ana shu amallarda bir mintaqadagi musulmonlarning amallari ayrim masalalarda boshqa mintaqadagi musulmonlarning amallaridan farqli bo'lib qolishi mumkin. Va bu narsa dinimizning kengligi, Alloh taoloning siz va bizga bergan katta ne'matlaridan biridir. Chunki dini Islom Olamga yoyilishi bilan, butun olamdagi kishilarning amal qilishi uchun har tomonlama mos, engil, oson ravishda bo'lishini Allohning o'zi ta'minlagan va bunga"sabab qilib janobi Rasululloh sallollohu alayhi vasallamdan sizu bizga dinni etkazib kelgan ulamolarimizning dunyoning har tarafida paydo bo'lishini Alloh taoloning O'zi xohlagan ekanki, bu har birimiz uchun yaxshilikdur.
— Mazhablar xilma-xilligi haqida, ular o'rtasidagi ba'zi ixtiloflar haqida xar xil fikrlar bildiradigan kishilar bor. Ba'zilar: "Qur'on bitta bo'lsa, dinimiz bir, shariatimiz bir bo'lsa, nega 4 ta mazhab bo'lishi kerak?" deb ay-tadilar. Umuman, mazhab bo'lishi shartmi, kishining muayyan mazhabda bo'lishi shartmi, deb so'raydilar.


Bu savollarga biz Rasululloh alayhissalomning hadislari bilan javob beramiz. Janobi Rasululloh aytadilar: "Har bir ibodatingizda avvalo Allohning kitobi — Kalomullohga murojaat qilasizlar, Unda nima deyilgan bo'lsa — shunga amal qilasizlar, agar Qur'onda biron masalaning javobini topolmasangiz, u holda Mendan qolgan, Mendan o'tgan sunnatga murojaat qilasizlar, mening hadislarimga amal qilasizlar, agar hadislarimdan ham topolmasangiz, u holatda sahobalarimning aytgan gaplariga ergashasiz. Chunki sahobalarim osmondagi yo'lchi yulduzlarga o'xshaydilar. Manzilatlari shu qadar buyukdir, ularning qaysi biriga ergashsangiz, hidoyat yo'liga etaklab keta ola-dilar. Sahobalarim o'rtasida xilma-xil
masalalar aytilishi ham Sizlar uchun Allohning marhamatidir".


Mana shu hadisdan janob Rasululloh sallallohu alayhi vasallam O'zlaridan keyingi sahobalar orasida ayrim masalalarda ixtiloflar bo'lishi ehtimolini bayon qildilar. Kaysi sahobaga ergashsangiz adashmaysiz, birini haq, ik-kinchisini nohaq, deyishga haqqingiz yo'q, deb marhamat qildilar. Bu dinimizning kengligidan dalolatdir.


Janob Rasululloh sallallohu alayhi vasallamni bir daqiqa bo'lsa ham iymon bilan ko'rib qolgan kishi sahoba deb ataladi. Payg'ambarimizning sahobalari 124 ming nafar bo'lgan ekan.
Sahobalarning manzilatlari shu qadar buyukki, Allohning do'sti bo'lgan mingta avliyo, birsahobaga martabada teng bo'lolmas ekan. Chunki, ular Rasulullohga zamondosh bo'lib, Saodat Asrida yashagan, dini Islomni butun olamga tarqatishda Rasulullohga ko'makdosh bo'lgan kishilardir.

Tolibjon Sharipov

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Kamerada nafaqat tarix, balki Buxoroning bugungi qiyofasi ham aks etmoqda

25.08.2026   23516   5 min.
Kamerada nafaqat tarix, balki Buxoroning bugungi qiyofasi ham aks etmoqda

Ba’zi shaharlarni kitobdan o‘qib tanimaysiz — ularni ko‘rish, his qilish, ko‘hna devorlariga boqish, tor ko‘chalaridagi tarix nafasini tuyish kerak. Buxoro dunyodagi ana shunday betakror, g‘aroyib shaharlardan biri hisoblanadi.

Ming yillik tarix, noyob me’moriy obidalar, qadimiy hunarmandchilik va boy madaniy meros uyg‘unlashgan Buxoro bugun nafaqat sayyohlarni o‘ziga chorlamoqda, balki zamonaviy media imkoniyatlari orqali dunyo auditoriyasiga yanada keng tanitilmoqda.

Davlatimiz rahbari tashabbusi bilan mamlakatimizda turizmni iqtisodiyotning strategik yo‘nalishlaridan biriga aylantirish, O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosini jahonga keng targ‘ib qilish, xorijiy sayyohlar oqimini ko‘paytirish va hududlarning turistik salohiyatidan samarali foydalanish borasida keng ko‘lamli ishlar amalga oshirilmoqda.

Ana shu ezgu maqsadlarning mantiqiy davomi sifatida O‘zbekiston Respublikasi Turizm qo‘mitasi ko‘magida Malayziyaning “Universiti Teknologi MARA” oliy ta’lim muassasasi San’at, dizayn va media fakultetining talaba hamda o‘qituvchilaridan iborat 18 kishilik ijodiy guruh Buxoro viloyatida bo‘ldi, xabar bermoqda O‘zA.

Malayziyalik ijodkorlarning Buxoroga tashrifi oddiy turistik safardan ko‘ra kengroq mazmun kasb etdi. Ularning asosiy maqsadi — Buxoroning boy tarixiy-madaniy merosi, qadimiy obidalari, betakror me’moriy muhiti va turistik salohiyatini zamonaviy media platformalar orqali xalqaro auditoriyaga yetkazishdan iborat bo‘ldi.

Ijodiy guruh vakillari shaharning har bir manzilidan o‘ziga xos syujet izladi. Ular uchun asrlar silsilasida qad rostlagan obidalar shunchaki tarixiy yodgorlik emas, balki zamonaviy avlodga so‘zlab berilishi lozim bo‘lgan ulkan tarixiy hikoyaga aylandi.

Malayziyalik yosh fotograf va dizaynerlar Ark qo‘rg‘oni, Labi Hovuz ansambli, Poyi Kalon majmuasi, qadimiy savdo toqlari, Ismoil Somoniy maqbarasi, Chashmai Ayub kabi ko‘p asrlik tarixdan darak beruvchi maskanlarda tasvirga olish ishlarini olib bordi.

Shuningdek, ijodkorlar Buxoroning an’anaviy hunarmandchilik markazlariga tashrif buyurib, ustalarning mehnati, milliy san’at namunalari, qadimiy kasblarning avloddan-avlodga o‘tib kelayotgan jarayonlarini ham obyektiv orqali muhrlashdi.

Bugun axborot makoni jadal o‘zgarayotgan bir paytda biror mamlakat yoki shahar haqida tasavvur uyg‘otishning eng ta’sirchan vositalaridan biri — sifatli vizual kontent. Shu ma’noda, tashrif davomida tayyorlangan foto va videomateriallar “storytelling” — voqeani ta’sirchan hikoya qilish uslubida yaratilgani bilan ahamiyatlidir. Zero, bir suratda Buxoroning ko‘hna gumbazi, yana bir kadrda hunarmandning mohir qo‘llari, boshqa bir lavhada esa qadimiy ko‘chalardagi hayot aks etishi mumkin. Bu tasvirlar orqali Buxoro haqidagi ma’lumot oddiy matndan ko‘ra, ta’sirchanroq tarzda millionlab insonlarga yetib borishi mumkin.

Ijodkorlar tomonidan yaratilgan kontentlar ijtimoiy tarmoqlari hamda YouTube platformasi orqali namoyish etilishi rejalashtirilgan. Bu esa Buxoroning turistik salohiyatini, avvalo, Janubi-Sharqiy Osiyo mamlakatlari auditoriyasiga keng targ‘ib qilish uchun muhim imkoniyatdir.

Bunday xalqaro ijodiy tashriflar Buxoroning turistik brendini yanada kuchaytirish, xorijiy auditoriyada shahar haqida yangi va jozibador tasavvur uyg‘otishga xizmat qiladi.

Eng muhimi, bu jarayonda Buxoro tarixi muzeylarda qolib ketmayapti. U zamonaviy texnologiyalar, ijtimoiy tarmoqlar va ijodkorlar nigohida yangi avlodga yetkazilmoqda.

Buxoroning qadimiy ko‘chalarida olingan har bir kadr, hunarmand qo‘lidan chiqqan har bir buyum, obidalar bag‘rida aks etgan har bir lavha dunyoning turli burchaklaridagi insonlarni “Bu qanday shahar?”, “Uning tarixi qanday?”, “Men ham bu joyni ko‘rishni istayman” degan qiziqishga chorlashi mumkin. Bu esa turizm targ‘ibotining eng ta’sirchan ko‘rinishlaridan biridir.

Malayziyalik talaba va ustozlarning Buxoroga tashrifi yana bir muhim jihati bilan ahamiyatli. Turli madaniyat va ta’lim maktablariga mansub yosh ijodkorlar Buxoro misolida Sharq va Janubi-Sharqiy Osiyo madaniyatlari o‘rtasida yangi ijodiy ko‘prik yaratdi. Bu nafaqat turizm, balki madaniy diplomatiya, ta’lim va ijodiy hamkorlik uchun ham yangi imkoniyatlarni ochadi.

Bugun Buxoroning ko‘hna obidalariga qarayotgan malayziyalik yosh fotografning kamerasida nafaqat tarix, balki O‘zbekistonning zamonaviy qiyofasi ham aks etmoqda. Ertaga ushbu tasvirlarni ko‘rgan minglab yoshlar Buxoroni o‘zlari uchun yangi, qiziqarli va albatta borib ko‘rishga arziydigan manzil sifatida kashf etishlari mumkin. Shu bois, bu tashrifni bir necha kunlik ijodiy safar emas, balki Buxorodan dunyoga yo‘l olgan ulkan vizual hikoyaning boshlanishi, deyish mumkin. Zero, tarixni asrash — uni kelajak avlodga yetkazishdir. Turizmni rivojlantirish esa ana shu tarixni dunyoga tanitish bilan chambarchas bog‘liq.

O‘tmishda Buxoro karvonlar yo‘li orqali dunyo bilan bog‘langan edi. Bugun esa uning tarixi kameralar, ijtimoiy tarmoqlar va raqamli platformalar orqali butun dunyoga tarqalmoqda. Eng muhimi, bu jarayon davlatimiz rahbari tashabbuslari asosida yurtimizning turistik salohiyatini jahonga keng targ‘ib etish, O‘zbekistonni yanada jozibador va raqobatbardosh turistik maskan sifatida namoyon etish yo‘lidagi ezgu ishlarga munosib hissa bo‘lib qo‘shiladi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari