Sayt test holatida ishlamoqda!
15 Sentabr, 2026   |   4 Rabi`us soni, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:43
Quyosh
06:03
Peshin
12:18
Asr
16:43
Shom
18:37
Xufton
19:52
Bismillah
15 Sentabr, 2026, 4 Rabi`us soni, 1448

Islom ezgulik dini

06.10.2021   1660   4 min.
Islom ezgulik dini

Barchamizga ma'lumki, Islom dini tinchlik va omonlik dini bo'lib, u doimo insonlarni ahillik birdamlik va totuv yashashga, nafaqat insoniyat balki, noxaq biror jonzotga, atrof muhitga zarar etkazmaslikka chaqiradi.

Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallam o'zlarining muborak hadislarida shunday marhamat qiladilar:“Qo'li va tili bilan o'zgalarga ozor bermagan kishi musulmondir”. Bizning diyorimizga ham islom dini kirib kelgandan buyon ajdodlarimiz, ota-bobolarimiz mujtahid ulamolarimiz tomonidan Qur'oni karim, hadisi nabaviyaga asoslangan mo''tadil hanafiy mazhabi ta'limotiga muvofiq e'tiqod bilan, mazkur mazhab asosida ibodatlarini ado qilib kelganlar.

Ma'lumki, tarixda nafaqat islom dini taraqqiyoti yo'lida, balki, dunyoviy ilm-fan rivoji yo'lida mutafakkir yurtdoshlarimizdan Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Imom Moturidiy, Ahmad Farg'oniy, Beruniy, Ibn Sino kabi yuzlab allomalar munosib xizmat qilganlar.

Mamlakatimiz mustaqillikdek ulug' ne'matga erishgandan so'ng jafokash xalqimiz o'z milliy va diniy qadriyatlariga ega bo'ldi. Hususan, boshqa din vakillari qatorida musulmonlar uchun ham minglab masjidlar ochildi. Diniy ta'lim maskanlari faoliyat yurita boshladi. Ota bobolarimiz orzu qilib eta olmagan haj va umra safarlariga keng yo'l ochildi. Din erkinligi, vijdon erkinligi qonun bilan mustahkamlab qo'yildi. Shu boisdan mamlakatimizda amalda bo'lgan vijdon erkinligi va diniy tashkilotlar to'g'risidagi qonunda ham halqimiz ruhiga mos keladigan iymon e'tiqod mehr-oqibat, or-nomus iffat va hayo kabi ezgu fazilatlar o'z aksini topgan. O'zbekiston xududida yashovchi barcha xalqlarni urf-odatlari milliy an'analari hurmat qilinishi kafolatlangan. Yoshlarimiz tarbiyasida, xalqimizning ma'naviyatini yuksaltirishda imom-xatiblarimiz faol qatnashib kelishmoqda.

O'zga yurtlarda musulmonlar orasida turli xil ixtiloflar kelishmovchiliklar nizolar paydo bo'la boshladi. O'zlarini “vahhobiylar” deb nomlagan kimsalar yoshlarimizni Vatanga, xalqqa qarshi qilib tayyorladilar. Bu oqim ta'siriga tushgan ayrim kimsalar diniy ilmlarga ulkan hissa qo'shgan ajdodlarimiz tutgan yo'llarini qoralab, hattoki, o'tgan ulamolarimiz, avliyolarimiz qo'yinki, mazhabga amal qiluvchi musulmonlarni iymonsiz kofir va mushriklikda hayot kechirgan deya ularga qarshi chiqdilar.

Pokiza ajdodlarimizga otilgan bo'xton toshlari diyorimizdagi vahhobiylarning o'zlarini xor qildi. Hozirda ular yurtdan quvg'in holatda bevatan tog'u toshlarda hayot kechirmoqda. Bularning beodobligi, kattalarga hurmatsizligi oxiratda ham xor qiladi.

Mustaqillik tufayli erishilgan din va qadriyatlar erkinligiga noshukurlik qilgan johil kimsalar turli  ekstremistik oqimlar ta'siriga tushib dinimizga, osoyishta hayotimizga zararli ixtiloflarni keltirib chiqarishdi. Tinchligimizni buzib qator xunrezliklarni amalga oshirdilar. Biz o'zligimizni, ajdodlarimiz kim ekanligini bilib, o'rganib o'z davrlarida butun Islom olamiga dars bergan allomalarimiz, ustozlarimiz izidan borib ahli sunnat val-jamoa e'tiqodida mahkam tursak, doimo ogoh bo'lsak, yoshlarimizni vahhobiy, hizbut-tahrir, akromiylar va shunga o'xshash buzg'unchi guruhlar ta'siridan saqlay olamiz. Payg'ambar alayhissalom: “Din nasihatdir” deb marhamat qilganlar. Nasihat deb birovni ezgulikka boshlash, mehr oqibatga targ'ib qilish, birdamlikka chaqirishga aytiladi. Aqidaparastlarning tafriqaga, shafqatsizlikka chaqirishlarini nasihat deb bo'lmaydi. Shunday ekan o'z diyorimizdan chiqqan ulamolar, fuzalolar bizlarga meros qilib qoldirgan kitoblar, bizni to'g'ri yo'lda yurishimizda kifoya qiladi. Muhtaram Prezidentimiz aytganlaridek: “Din odamzodni hech qachon yomon yo'lga boshlamaydi. Din bu dunyoni o'tkinchi ekanini, oxiratni eslatib turadi. Odam bolasini hushyor bo'lishga, harom yo'llardan uzoq yurishga, yaxshi bo'lishga, yaxshi iz qoldirishga undab turadi”.

Alloh hech birimizni o'zi ko'rsatgan to'g'ri yo'ldan adashtirmasin. Yurtimizni tinch, osmonimizni musaffo qilsin!

Ma'rufxon Aloxodjayev,
Namangan shahri “Abdulqodir qori” jome
masjidi imom-xatibi

MAQOLA
Boshqa maqolalar

Muftiy hazrat anjumanda oila mustahkamligi va farzand tarbiyasiga oid muhim tashabbuslarni ilgari surdilar

03.09.2026   51738   2 min.
Muftiy hazrat anjumanda oila mustahkamligi va farzand tarbiyasiga oid muhim tashabbuslarni ilgari surdilar

Qohira shahrida bo‘lib o‘tayotgan anjuman asosiy qismida O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari ma’ruza qildilar. Shuningdek, Misr muftiysi Nazir Muhammad Ayyod, Misr Vaqflar vaziri Usoma Azhariy, Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi bosh kotibi doktor Qutb Mustafo Sano, Al-Azhar shayxi vakili Shayx Ayman Abdulg‘aniy, Musulmon olami uyushmasi Bosh kotibi o‘rinbosari doktor Abdurrahmon ibn Abdulloh az-Zayd va Abu-Dabi Islom ishlari raisi, doktor Umar Habtur ad-Dari’iy kabilar nutq qildilar.

Muftiy hazratlari muhokama qilinayotgan oila, ayollar huquqi va farzand tarbiyasi masalasi g‘oyat dolzarb ekaniga urg‘u qaratdilar. Xususan, turli mintaqalarda oila instituti inqirozga yuz tutayotgani, yoshlarning oila qurishga qiziqishi pasayib, ajrashishlar soni ortib borayotgani jiddiy xavotir uyg‘otayotgani ta’kidlandi. Qayd etilishicha, bu sinov butun insoniyat oldida turgan umumbashariy muammoga aylanmoqda.

Shu munosabat bilan Muftiy hazratlari tomonidan bir qator dolzarb takliflar ilgari surildi:

 – Qo‘shma fatvo ishlab chiqish: ilmiy asoslangan hamda ilg‘or tajribalarni o‘zida jamlagan qo‘shma fatvo ishlab chiqish zarurligi ma’lum qilindi. Ushbu hujjatni turli tillarga tarjima qilib, OAV, raqamli platformalar, ma’rifiy tadbirlar va juma xutbalari orqali keng jamoatchilikka yetkazish ta’kidlandi.

– Yoshlarni oilaga tayyorlash dasturlari: turmush qurish ostonasida turgan yoshlarning diniy, milliy va ijtimoiy mas’uliyatini yuksaltirishga qaratilgan maxsus kurslar va psixologik-ma’rifiy maslahat dasturlarini yo‘lga qo‘yish taklif etildi.

– Fatvo markazlari va OAV hamkorligi: milliy qadriyatlar va islomiy ta’limotlarni   yoshlarga zamonaviy, ta’sirchan usullarda yetkazish uchun fatvo markazlari bilan OAV o‘rtasidagi hamkorlik lozimligiga e’tibor qaratildi.

Shu o‘rinda, O‘zbekistonda mazkur yo‘nalishlarda amalga oshirilayotgan tizimli islohotlar ham bayon qilindi.

Xalqaro anjuman ishtirokchilari Muftiy hazratlari tomonidan ilgari surilgan takliflarni qo‘llab-quvvatlab, yurtimizda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan islohotlar, oila institutini mustahkamlash borasidagi ishlarga yuqori baho berdilar.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati