Alloh taolo bizga ato etgan eng ulug' ne'matlardan biri mustaqillikdir. Ne'mat bo'lganda ham, har doim fikr yuritiladigan, shukr qilinadigan, qadri, sharafi, davomiyligi ko'z qorachig'iday asrab- avaylanadigan bebaho ne'matdir.
Istiqlol tufayli mamlakatimizda e'tiqod erkinligi qonuniy kafolatlab qo'yildi. Milliy va diniy qadriyatlar tiklandi, masjid va madrasalar ochildi, nodir tarixiy manbalar, asori-atiqalar musulmon xalqimizga qaytarib berildi. Yurtimizdagi boshqa go'shalar qatori Buxoroda ham diniy-ma'rifiy sohada tub o'zgarishlar bo'lmoqda.
Qadimdan ilm markazi bo'lgan zaminimizda so'nggi yillarda madrasa va masjidlar, muborak qadamjolar obod etilishi va ular faoliyatining takomillashishi, Yetti pir ulamolar nomini butun olamga tarannum etish maqsadida ularning ilmiy meroslarini o'rganish va ziyorat turizmini rivojlantirish bo'yicha zamonaviy loyihalarning hayotga tatbiq etilishi ijobiy o'zgarishlarga misol bo'ladi.
Ana shu imkoniyatlardan to'g'ri foydalanish va bu ulug' ne'matlar shukronasini qilib, uning qadriga etib yashash va mustaqilligimizni yanada mustahkamlashga munosib hissa qo'shish barchamiz uchun ham farz, ham qarzdir. Mustaqillik va ibodatlarni emin-erkin ado etish ne'matiga doimiy shukrona aytishimiz lozim.
Alloh taolo marhamat qiladi: “…Agar (bergan ne'matlarimga) shukr qilsangiz, albatta, (ularni yanada) ziyoda qilurman…” (Ibrohim surasi 7-oyat). Oyati karimada ta'kidlaganganidek, shukr qilsak Haq taolo O'z ne'matlarini yanada ziyoda qilishi, shubhasiz.
Muborak hadisi sharifda Payg'ambarimiz alayhissalom: “Kim insonlarga ulardan ko'rgan yaxshiliklari evaziga shukr qilmas ekan, demak Allohga ham shukr qilmabdi”, deganlar (Imom Ahmad va Termiziy rivoyati).
Inson uchun dunyoga kelgan, unib-o'sgan eri Vatandir. Kindik qoni to'kilgan joy esa unga boshqa joydan qimmatli bo'ladi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Madinai munavvaraga ko'chib o'tganlarida Makkai mukarramani eslab: “Agar qavmim meni Makkadan chiqib ketishga majbur qilmaganida, hecham o'z ixtiyorim bilan uni tashlab ketmagan bo'lar edim”, deganlar. Demak, Vatanni sevish, undagi bor narsalarni ardoqlab, sog'inib yashash insoniyat fitratida mavjud bo'lgan nozik his-tuyg'udir.
Hakim ulamolar aytadilar: “Kishining vafodorligi uning o'z Vatani uchun qayg'urishidan, do'stlarini sog'inishidan va umrining zoye ketkazgan lahzalariga o'kinib yashashidan bilinadi”. Insonning xalqiga bo'lgan sadoqati va fidoyiligi Vatanni himoya qilishi, yurti taraqqiyoti, tinch va farovon hayot kechirishiga hissa qo'shishi bilan o'lchanadi.
Darhaqiqat, bugungacha bo'lgan yo'lni osonlikcha bosib o'tmadik. Shu zaminda yashayotgan har bir inson o'ziga “Kim edigu kim bo'ldik?” degan haqli savolni berib yashashi zamirida javobni tinchlikka bo'lgan hurmat, istiqlolga bo'lgan shukrona tufayli topishiga aminmiz. Kechagi kun bilan bugunning orasida juda katta tafovut bor. Yaqin tarixda kimningdir izmidan chiqolmay, o'z tili, o'zligi, haqligini isbot etishga ojiz kishilar bugun sof millat tili – o'zbek tilida baralla va erkin suhbatlashayotgani, hatto jahon minbarlarida turib so'zlayotgani yurakni cheksiz faxrga to'ldiradi.
Vatan tinchligi va uning har tomonlama rivojlanib, taraqqiy topishi uchun o'zaro hamjihatlik asosida sa'y-harakat qilishimiz zarur.
Alloh taolo marhamat qiladi: “…Ezgulik va taqvo (yo'li)da hamkorlik qilingiz, gunoh va adovat (yo'li)da hamkorlik qilmangiz! Allohdan qo'rqingiz! Albatta, Alloh azobi qattiq zotdir” (Moida surasi 2-oyat).
Yaratgan Egamiz ato etgan ulug' ne'mat – hur zaminimizni yomon ko'z, xavf-xatar, balo-ofatdan panohida asrasin. Barchamizga bu ne'matning qadrini to'g'ri anglash, shukronasini ado etishni musharraf qilsin!
Jobir Elov,
Buxoro viloyat bosh imom-xatibi
Ming yillik tarix, noyob me’moriy obidalar, qadimiy hunarmandchilik va boy madaniy meros uyg‘unlashgan Buxoro bugun nafaqat sayyohlarni o‘ziga chorlamoqda, balki zamonaviy media imkoniyatlari orqali dunyo auditoriyasiga yanada keng tanitilmoqda.
Davlatimiz rahbari tashabbusi bilan mamlakatimizda turizmni iqtisodiyotning strategik yo‘nalishlaridan biriga aylantirish, O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosini jahonga keng targ‘ib qilish, xorijiy sayyohlar oqimini ko‘paytirish va hududlarning turistik salohiyatidan samarali foydalanish borasida keng ko‘lamli ishlar amalga oshirilmoqda.
Ana shu ezgu maqsadlarning mantiqiy davomi sifatida O‘zbekiston Respublikasi Turizm qo‘mitasi ko‘magida Malayziyaning “Universiti Teknologi MARA” oliy ta’lim muassasasi San’at, dizayn va media fakultetining talaba hamda o‘qituvchilaridan iborat 18 kishilik ijodiy guruh Buxoro viloyatida bo‘ldi, xabar bermoqda O‘zA.
Malayziyalik ijodkorlarning Buxoroga tashrifi oddiy turistik safardan ko‘ra kengroq mazmun kasb etdi. Ularning asosiy maqsadi — Buxoroning boy tarixiy-madaniy merosi, qadimiy obidalari, betakror me’moriy muhiti va turistik salohiyatini zamonaviy media platformalar orqali xalqaro auditoriyaga yetkazishdan iborat bo‘ldi.
Ijodiy guruh vakillari shaharning har bir manzilidan o‘ziga xos syujet izladi. Ular uchun asrlar silsilasida qad rostlagan obidalar shunchaki tarixiy yodgorlik emas, balki zamonaviy avlodga so‘zlab berilishi lozim bo‘lgan ulkan tarixiy hikoyaga aylandi.
Malayziyalik yosh fotograf va dizaynerlar Ark qo‘rg‘oni, Labi Hovuz ansambli, Poyi Kalon majmuasi, qadimiy savdo toqlari, Ismoil Somoniy maqbarasi, Chashmai Ayub kabi ko‘p asrlik tarixdan darak beruvchi maskanlarda tasvirga olish ishlarini olib bordi.
Shuningdek, ijodkorlar Buxoroning an’anaviy hunarmandchilik markazlariga tashrif buyurib, ustalarning mehnati, milliy san’at namunalari, qadimiy kasblarning avloddan-avlodga o‘tib kelayotgan jarayonlarini ham obyektiv orqali muhrlashdi.
Bugun axborot makoni jadal o‘zgarayotgan bir paytda biror mamlakat yoki shahar haqida tasavvur uyg‘otishning eng ta’sirchan vositalaridan biri — sifatli vizual kontent. Shu ma’noda, tashrif davomida tayyorlangan foto va videomateriallar “storytelling” — voqeani ta’sirchan hikoya qilish uslubida yaratilgani bilan ahamiyatlidir. Zero, bir suratda Buxoroning ko‘hna gumbazi, yana bir kadrda hunarmandning mohir qo‘llari, boshqa bir lavhada esa qadimiy ko‘chalardagi hayot aks etishi mumkin. Bu tasvirlar orqali Buxoro haqidagi ma’lumot oddiy matndan ko‘ra, ta’sirchanroq tarzda millionlab insonlarga yetib borishi mumkin.
Ijodkorlar tomonidan yaratilgan kontentlar ijtimoiy tarmoqlari hamda YouTube platformasi orqali namoyish etilishi rejalashtirilgan. Bu esa Buxoroning turistik salohiyatini, avvalo, Janubi-Sharqiy Osiyo mamlakatlari auditoriyasiga keng targ‘ib qilish uchun muhim imkoniyatdir.
Bunday xalqaro ijodiy tashriflar Buxoroning turistik brendini yanada kuchaytirish, xorijiy auditoriyada shahar haqida yangi va jozibador tasavvur uyg‘otishga xizmat qiladi.
Eng muhimi, bu jarayonda Buxoro tarixi muzeylarda qolib ketmayapti. U zamonaviy texnologiyalar, ijtimoiy tarmoqlar va ijodkorlar nigohida yangi avlodga yetkazilmoqda.
Buxoroning qadimiy ko‘chalarida olingan har bir kadr, hunarmand qo‘lidan chiqqan har bir buyum, obidalar bag‘rida aks etgan har bir lavha dunyoning turli burchaklaridagi insonlarni “Bu qanday shahar?”, “Uning tarixi qanday?”, “Men ham bu joyni ko‘rishni istayman” degan qiziqishga chorlashi mumkin. Bu esa turizm targ‘ibotining eng ta’sirchan ko‘rinishlaridan biridir.
Malayziyalik talaba va ustozlarning Buxoroga tashrifi yana bir muhim jihati bilan ahamiyatli. Turli madaniyat va ta’lim maktablariga mansub yosh ijodkorlar Buxoro misolida Sharq va Janubi-Sharqiy Osiyo madaniyatlari o‘rtasida yangi ijodiy ko‘prik yaratdi. Bu nafaqat turizm, balki madaniy diplomatiya, ta’lim va ijodiy hamkorlik uchun ham yangi imkoniyatlarni ochadi.
Bugun Buxoroning ko‘hna obidalariga qarayotgan malayziyalik yosh fotografning kamerasida nafaqat tarix, balki O‘zbekistonning zamonaviy qiyofasi ham aks etmoqda. Ertaga ushbu tasvirlarni ko‘rgan minglab yoshlar Buxoroni o‘zlari uchun yangi, qiziqarli va albatta borib ko‘rishga arziydigan manzil sifatida kashf etishlari mumkin. Shu bois, bu tashrifni bir necha kunlik ijodiy safar emas, balki Buxorodan dunyoga yo‘l olgan ulkan vizual hikoyaning boshlanishi, deyish mumkin. Zero, tarixni asrash — uni kelajak avlodga yetkazishdir. Turizmni rivojlantirish esa ana shu tarixni dunyoga tanitish bilan chambarchas bog‘liq.
O‘tmishda Buxoro karvonlar yo‘li orqali dunyo bilan bog‘langan edi. Bugun esa uning tarixi kameralar, ijtimoiy tarmoqlar va raqamli platformalar orqali butun dunyoga tarqalmoqda. Eng muhimi, bu jarayon davlatimiz rahbari tashabbuslari asosida yurtimizning turistik salohiyatini jahonga keng targ‘ib etish, O‘zbekistonni yanada jozibador va raqobatbardosh turistik maskan sifatida namoyon etish yo‘lidagi ezgu ishlarga munosib hissa bo‘lib qo‘shiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati