Alloh taologa hamd va uning payg'ambari bo'lgan Muhammadunil aminga salotu salomlar aytamiz. Alloh bizni go'zal bir shariat xodimi bo'lishligimizni nasib qildi. Islom shariati Alloh taolo tomonidan tushirilgan va uning himoyachisi Allohning O'zidir va rozi bo'lgan dini ham mana shu islom dinidir. Alloh taolo O'zining kalomida marhamat qilib: “Sizlarga islomni din deb rozi bo'ldim” dedi. (moida surasi 3- oyat)
Allohning oxirgi va rozi bo'lgan dini bu islomdir, insonlardan qabul qiladigani ham mana shu dindir. Chunki, bu din, tinchlik va nafis dindir. Rasuli akram alahissalotu vassalom islom dinini olib kelganlarida mushriklar turli tuman fitnalar va turli ozorlar payida bo'lishdi. Sahobalardan Abu Bakr roziyallohu anhu: “Bir insonni Alloh degani uchun o'ldirasizlarmi?” dedilar.
Mushriklar turli fitnalar, aziyatlar va hattoki musulmonlar bilan oldi berdini kesishdi bu ishlari bilan islomni yuqotish payida edilar. Ular aytishardiki: “Agarda Muhammadni o'ldirsak uning dini ham yuqoladi”. Mana shunday islom dushmanlarining nomlari islomda yomonlik bilan muhrlandi, lekin Alloh O'z dinini himoya qildi. Birgina hazrat Bilol roziyallohu anhuni olaylik, musulmon bo'lganlarida u kishini islomdan qaytarish uchun mushriklar qanchalar harakat qilishdi qanchalar aziyatlar etkazishdi. Lekin pok qalbli, qalbini islomning go'zalligi qoplagani uchun bir lahza bo'lsin “Alloh birdir, Alloh yagonadir” degan so'zdan tonmadilar.
Bu din bizgacha mana shunday qiyinchiliklar bilan etib keldi. Bu yo'lda ko'pgina mashaqqatlar chekilgan. Islom dinining himoyachisi Allohdir bu dinga fitna uyg'otadiganlar albatta o'z qarshisida Allohni ko'radi. Chunki, islom dinida fitna uyg'otadigan, va musulmonlarni bir biriga tushuradigan fitnakorlar bu fitnalari bilan faqatgina o'zlariga zarar etkazadilar.
Hozirgi kunda islomni niqob qilib, ba'zilarning kafilligida turib, islomni buzmoqchi bo'lganlar, uzoqlarda turib o'z yurtidagi islomni, musulmonlarni yomonlayotganlar, afsuski yo'q emas. Bular islom dininig himoyachilari emas balki, buzuvchilaridir. Bir olimni so'zini eshitganda, uni masxaralab unga yomon so'zlarni aytish ming afsuski musulmonchilik emas. Hozirgi kunda ba'zi ilmsizlardan mana shunday musulmonga to'g'ri kelmaydigan amallarda ko'rishligimiz mumkin. Biror olimning so'zi yoki ma'ruzasi ijtimoyi tarmoqlarda qo'yilsa unga o'zining salbiy fikrlarini bildiradigan ilmsizlar oz bo'lsa ham bor vaholanki, Payg'ambarimiz o'zlarining hadisi muboraraklarida: “haqiqiy musulmon uki, uning qo'lidan ham tilidan ham boshqalar omonda bo'lganlar” deb marhamat qilganlar. Musulmon man degan kishi qo'li bilan bo'lsin yoki tili bilan bo'lsin birovga ozor etkazmaydi. Mana shu yo'l Muhammadiy ta'lim va tarbiyadir.
Alloh dinimizni, millatimizni fitnachilar fitnasidan asrasin.
Muhammadxon Nuriddinov
Qohira shahrida bo‘lib o‘tayotgan anjuman asosiy qismida O‘zbekiston musulmonlari idorasi raisi, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari ma’ruza qildilar. Shuningdek, Misr muftiysi Nazir Muhammad Ayyod, Misr Vaqflar vaziri Usoma Azhariy, Xalqaro Islom fiqhi akademiyasi bosh kotibi doktor Qutb Mustafo Sano, Al-Azhar shayxi vakili Shayx Ayman Abdulg‘aniy, Musulmon olami uyushmasi Bosh kotibi o‘rinbosari doktor Abdurrahmon ibn Abdulloh az-Zayd va Abu-Dabi Islom ishlari raisi, doktor Umar Habtur ad-Dari’iy kabilar nutq qildilar.
Muftiy hazratlari muhokama qilinayotgan oila, ayollar huquqi va farzand tarbiyasi masalasi g‘oyat dolzarb ekaniga urg‘u qaratdilar. Xususan, turli mintaqalarda oila instituti inqirozga yuz tutayotgani, yoshlarning oila qurishga qiziqishi pasayib, ajrashishlar soni ortib borayotgani jiddiy xavotir uyg‘otayotgani ta’kidlandi. Qayd etilishicha, bu sinov butun insoniyat oldida turgan umumbashariy muammoga aylanmoqda.
Shu munosabat bilan Muftiy hazratlari tomonidan bir qator dolzarb takliflar ilgari surildi:
– Qo‘shma fatvo ishlab chiqish: ilmiy asoslangan hamda ilg‘or tajribalarni o‘zida jamlagan qo‘shma fatvo ishlab chiqish zarurligi ma’lum qilindi. Ushbu hujjatni turli tillarga tarjima qilib, OAV, raqamli platformalar, ma’rifiy tadbirlar va juma xutbalari orqali keng jamoatchilikka yetkazish ta’kidlandi.
– Yoshlarni oilaga tayyorlash dasturlari: turmush qurish ostonasida turgan yoshlarning diniy, milliy va ijtimoiy mas’uliyatini yuksaltirishga qaratilgan maxsus kurslar va psixologik-ma’rifiy maslahat dasturlarini yo‘lga qo‘yish taklif etildi.
– Fatvo markazlari va OAV hamkorligi: milliy qadriyatlar va islomiy ta’limotlarni yoshlarga zamonaviy, ta’sirchan usullarda yetkazish uchun fatvo markazlari bilan OAV o‘rtasidagi hamkorlik lozimligiga e’tibor qaratildi.
Shu o‘rinda, O‘zbekistonda mazkur yo‘nalishlarda amalga oshirilayotgan tizimli islohotlar ham bayon qilindi.
Xalqaro anjuman ishtirokchilari Muftiy hazratlari tomonidan ilgari surilgan takliflarni qo‘llab-quvvatlab, yurtimizda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan islohotlar, oila institutini mustahkamlash borasidagi ishlarga yuqori baho berdilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati