"Ey, yaxshilik talabida yurgan banda, shoshil"
Ramazon oyi insonlarga qarata nido qiladi: "Ey yaxshilik talabida yurgan banda, shoshil, Allohning rahmati, mag'firati va do'zahdan ozod qilishida hammadan o'zib ket. Nasfingga qarshi Rahmon zotning rizosiga etish uchun kurash. Ey, yomonlik talabidagi banda, bu ishingni to'xtat, ma'siyatlardan tiyil. Alloh taologa tavba qil. Mana shu oyda Alloh taologa qarshi bo'lishni bas qil!"
Nabiy sollallohu alayhi vasallam aytadilar: "Ramazon oyining birinchi kechasida shaytonlar va isyonkor jinlar kishanlanadi. Jahannam eshiklari yopiladi, birorta eshigi ham ochiq qolmaydi. Jannat eshiklari ochiladi, birorta eshik ham yopiq qolib ketmaydi. Bir nido qiluvchi: "Ey yaxshilik talabidagi (banda) shoshil, ey yomonlik talabidagi (banda) bas qil!", deb nido qiladi", dedilar.
Haqiqiy ro'za sohibini savobli ishlarga chorlaydi, unga yaxshiliklarni chiroyli qilib ko'rsatadi. Uni ma'siyat va gunohlardan uzoqlashtiradi. Shuning uchun ham Nabiy sollallohu alayhi vasallam: "Ramazonga etisha turib, mag'firat qilinmay qolgan bandaning burni erga ishqalansin", dedilar.
Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda Rosululloh sollallohu alayhi vasallam: "Kimki yolg'on, bo'hton so'zni va unga amal etishni tark etmasa, uning emay-ichmay tutgan ro'zasiga Allohning hojati yo'q", dedilar.
Ba'zi salafi solihlar: "Eng oson ro'za faqat eyish va ichishdan tiyilishdir. Chunki buni hamma qila oladi", deyishgan.
Qalbni Allohga bog'lash, tilni g'iybat, bo'xton va yolg'ondan tiyish, quloqni bekorchi kuy-qo'shiq va birovlar haqida aytilgan turli gaplarni eshitishishgan saqlash, tilni gunoh va fohisha so'zlarni aytishdan asrash, qo'llarni haromni ushlash va musulmonlarga aziyat berishdan asrash, oyoqlarni haromga borishdan asrash ila tutilgan ro'za Alloh taolo O'zining kalomida sifatlagan taqvoga etish uchun bir vasila bo'ladi.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ
"Ey iymon keltirganlar! Sizlardan avvalgilarga farz qilganidek, sizlarga ham ro'za farz qilindi. Shoyadki taqvodor bo'lsangiz".
Demak, oyatda talab qilingan taqvodorlikka yuqorida sanab o'tgan amallar ila etamiz.
Ramazon oyida mo'min banda uchun nafsida ikki narsa jamlanadi. Birinchi, kunduzi ro'za bilan jihod qilishlik. Ikkinchisi, kechasi "qiyomul layl" bilan jihod qilishlik. Kimdaki mana shu ikki jihodni jamlasa, haqlarini ado qilsa va qiyinchiliklariga sabr qilsa, unga behisob ajr-hasanot yoziladi.
Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: Rosululloh sollallohu alayhi vasallam aytdilar: "Odam bolasining barcha amali o'zi uchun. U amallari uchun o'ntadan etmishtagacha ajr oladi. Alloh taolo aytadi: "Ro'za men uchundir. Uni ajrini o'zim belgilayman"".
Kimga Alloh taolo rahm qilsa u rahm qilinganlardan bo'libdi. Kim ramazondagi yaxshiliklardan mahrum bo'lsa, u barcha yaxshiliklardan mahrum bo'libdi. Kim oxirat uchun hech narsa g'amlab olmagan bo'lsa, u malomatga uchraganlardan bo'libdi.
Alloh taolo har kuni jahannamdan bandalarini ozod qiladi. Biz ham ulardan bo'la olamizmi?!
“Hadis va islom tarixi fanlari” kafedrasi mudiri F.Homidov
Pokistonda yurtimizning ko‘p asrlik tarixi, boy madaniy merosi va turistik salohiyatiga bag‘ishlangan “O‘zbekiston suratlarda: 14 hudud bo‘ylab sayohat” (“Uzbekistan in Photos: A Journey Through the 14 Regions”) nomli kitob-albom nashr etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Loyiha O‘zbekiston elchixonasi tomonidan mamlakatimizning barcha 14 ta hududining tarixiy-madaniy merosi, noyob tabiati, qadimiy shaharlari va zamonaviy turistik imkoniyatlari bilan pokistonlik keng jamoatchilikni yaqindan tanishtirish maqsadida amalga oshirildi. 181 betdan iborat mazkur nashr 600 nusxada chop etildi.
Kitobda Samarqand, Buxoro, Xiva, Shahrisabz, Toshkent va boshqa tarixiy shaharlar, ularning arxitektura yodgorliklari, qadimiy madrasalar, masjidlar va maqbaralar aks etgan fotosuratlar o‘rin olgan.
Shuningdek, jahon sivilizatsiyasi taraqqiyotiga ulkan hissa qo‘shgan buyuk allomalar, mutafakkirlar va davlat arboblarining hayoti hamda merosiga alohida e’tibor qaratilgan. Xususan, Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Abu Ali ibn Sino, Abu Rayhon Beruniy, Mirzo Ulug‘bek va Alisher Navoiy kabi siymolar haqida ma’lumotlar berilgan.
Nashrda tarixiy meros bilan birgalikda O‘zbekistonning zamonaviy sayyohlik imkoniyatlari, jumladan, ziyorat, eko, gastronomik va etnografik turizm yo‘nalishlari, shuningdek, sayyohlar uchun yaratilgan infratuzilma keng yoritilgan.
Kitobdan Toshkent shahrida barpo etilgan O‘zbekiston Islom sivilizatsiyasi markazi va Samarqanddagi yangilangan Imom Buxoriy majmuasi aks ettirilgan suratlar ham joy oldi. Bu ma’lumotlar pokistonlik o‘quvchilarga mamlakatimizning ham qadimiy merosi, ham bugungi bunyodkorlik ishlari bilan yaqindan tanishish imkonini beradi.
Yangi nashr ko‘rgazmalar, taqdimotlar, turistik roud-shoular, forumlar va ishbilarmonlik uchrashuvlarida namoyish etiladi, shuningdek, Pokistonning davlat tashkilotlari, sayyohlik kompaniyalari, OAV va keng jamoatchilik vakillari o‘rtasida tarqatiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati