Shayx Alboniy va hadis ilmida usuliy alloma bo'lmish shayx Abdulfattoh Abu G'udda o'rtasida ilmiy munozara bo'lgan edi. Bu xabarni menga vafotidan oldin shayx Muhammad Munir rahimahulloh Madina shahriga kelganida aytib bergan edi.
Bu munozara Riyoz shahrida bo'ldi.
Shayx Abdulfattoh:
– Siz hadis ilmining olimi va muhaddismisiz?, – deya so'radi.
Shayx Alboniy:
– Shunday deyishadi, – deb javob berdi.
Shayx Abdulfattoh:
– Unda bu ilm sanadlarini qaysi olimdan olgansiz, ya'ni qaysi ulamodan o'rgangansiz?
Shayx Abdulfattoh:
– Hadis ilmi hadis ahlidan o'rganilmas ekan, kitobdan ilm olgan inson muhaddis hisoblanmaydi! – dedi va yana davom etdi:
- Siz nahv va sarf (arab tili grammatikasi) va boshqa ilmlarda ham olimmisiz, deb so'radi va u erdagilarga "Sahihul Buxoriy"ni keltirishlarini aytdi. "Sahihul Buxoriy" kitobi keltirildi.
Shayx Abu G'udda kitobning G'azot bo'limini ochib, uni shayx Alboniyga uzatdi va:
– Bizga mana shu hadisni o'qib bering, – dedi.
Shayx Alboniy hadisni o'qiy boshladi. Hadisdagi "irba'uu" kalimasiga etganida esa fatha bilan "arba'uu", deya o'qidi.
Ushbu kalima fatha bilan "arba'uu" deb o'qilsa "to'rt oyoqlab yuring", degan ma'noni ifodalaydi. Agar kasra bilan "irba'uu", deyilsa, unda "to'rt kishi bo'lib yuringlar", degan ma'noni anglatadi. (mazkur hadisda esa muloyim bo'linglar, degan ma'noda keltirilgan).
Shunda shayx Abu G'udda:
– Bo'ldi, sizning ilmingiz darajasiga "to'rt oyoqlab yurish"ingiz kifoya, ilmda mohir emasligingizga mana shu etadi, – dedi.
So'ngra:
– Ey "to'rt oyoqlab yuruvchi", borib avval lug'at ilmini o'rganing, so'ngra esa hadis ilmi bilan shug'ullanasiz, – dedi.
Ammo Saudlar oilasi hadis ilmida ilmsizliklari bois, shayx Alboniyni Islomiy universitetda bir muddat hadis ilmi bo'yicha mudarris qilib tayinlashdi.
O'sha mudarrislik muddatida Alboniy shogirdlarga bunday degan edi:
– Agar qo'limdan kelganida edi, Madina masjididan Rasulullohning qabrini chiqarib tashlab, masjidning yashil qubbasini buzib tashlagan bo'lar edim.
Uning shogirdlaridan biri bo'lmish Juhaymon (Utaybiy) esa 1400 hijriy yil boshida (1979 yil 20 noyabr) bomdod vaqtida haramga qurol-aslahali qo'shin bilan kirib Ka'batullohni egallab oldi. Haramning eshiklarini yopib olib, yaqinlaridan birini “imom Mahdiy” deya e'lon qildi. Ka'bani to'plardan o'qqa tutdi. Hoji va umrachilardan 1400 ga yaqin halok bo'ldi yoki jarohatlandi.
Juhaymon bu ishlarida Alboniydan olgan darslariga asoslangan edi.
Ushbu fitnali ishlaridan so'ng Alboniyni Saudiyadan chiqarib yuborishdi. Ba'zi odamlar esa bu insonga aldanib qolishgan va hanuz aldanishmoqda. Ko'plab olimlar, xususan shayx Abdulfattoh Abu G'udda, shayx Abdulloh Sirojiddin Halabiy bu haqda so'zlashgan.
Bu inson haqida shayx, muhaddis Muhammad Avvoma:
– Alboniy Islom ummatini parchalab tashladi, – degan edi.
Vatanimiz mustaqilligining 35 yillik bayrami arafasida Buxoro viloyatida jamiyatda milliy-diniy qadriyatlarni mustahkamlash, el-yurt ma’naviyati va osoyishtaligini ta’minlash yo‘lida fidokorona mehnat qilayotgan diniy-ma’rifiy soha xodimlarini taqdirlashga bag‘ishlangan tantanali tadbirlar bo‘lib o‘tdi.
Davlatimiz rahbarining tegishli farmonlariga muvofiq, diniy sohada samarali faoliyat yuritib kelayotgan bir guruh soha xodimlari yuksak davlat mukofotlari bilan taqdirlandilar. Marosimda Buxoro viloyati hokimining o‘rinbosari Azizbek Qalandarov ishtirok etib, yig‘ilganlarni qutlug‘ ayyom bilan samimiy qutladi va davlat mukofotlarini o‘z egalariga tantanali ravishda topshirdi.
Shuningdek, bayram munosabati bilan viloyat hokimligi tashabbusi asosida soha fidoyilariga maxsus vaucherlar taqdim etildi. Tadbirda so‘z olganlar davlatimiz tomonidan ma’naviy-ma’rifiy soha xodimlariga qaratilayotgan yuksak e’tibor va g‘amxo‘rlik uchun minnatdorlik bildirdilar.
Bundan tashqari, O‘zbekiston musulmonlari idorasi Buxoro viloyati vakili, viloyat bosh imom-xatibi Jobir domla Elov tomonidan viloyat vakilligi tasarrufida samarali xizmat ko‘rsatib kelayotgan bir guruh diniy soha xodimlariga tashakkurnomalar topshirildi.
Ko‘tarinki ruhda o‘tgan marosimlarda bunday yuksak e’tibor va ehtirom soha fidoyilarini el-yurt farovonligi va dinimiz sofligini targ‘ib etish yo‘lidagi xayrli faoliyatga yanada kuch-g‘ayrat bilan kirishishga ruhlantirishi ta’kidlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati