Sayt test holatida ishlamoqda!
03 Iyul, 2026   |   18 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:10
Quyosh
04:55
Peshin
12:29
Asr
17:42
Shom
20:04
Xufton
21:44
Bismillah
03 Iyul, 2026, 18 Muharram, 1448

Abu Jandal

21.03.2021   1694   4 min.
Abu Jandal

Abu Jandal ibn Suhayl ibn Amr ibn Abdushshams ibn Abduvad ibn Nasr ibn Hasl ibn Omir ibn Luay ibn G'olib ibn Fihr Omiriy Qurayshiydir. Ismi Os.

Rosululloh sollallohu alayhi vasallamning eng buyuk sahobalaridan biri bo'lgan. Islomga kirganda otasi uni uyga qamab, qo'llariga kishan solib qo'ydi. Hudaybiya sulhi kunida kishanlarini echib qochib ketdi. O'sha paytda otasi  Rosulullohning yonlarida sulh yozish uchun hozir edi.

Ulug' sahobiy Abu Jandal roziyallohu anhuning hijrat qilishlari haqidagi qissa ular uchun ham ular bilan birga xayrihoh bo'lganlar uchun ham juda og'ir qissadir. Bu hijrat Rosululloh sollallohu alayhi vasallamga ham juda og'ir mashaqqat yukladi. Chunki Abu Jandal ibn Suhayl ibn Amr roziyallohu anhu Hudaybiya sulhi imzolangan paytda Rosulullohning yonlariga keldi. Otasi Suhayl ibn Amr Qurayshning kattalaridan bo'lib, uni qo'l oyoqlarini zanjirband qilib qo'ygan edi. Otasi badjahl, qattiq-qattiq gapiradigan, nutqi fasohatli kishi edi. Sulhning shartlaridan biri, kimki Makkadan mo'min bo'lib hijrat qilib kelsa, uni ortiga qaytarib yuborish edi. Kimki Makkaga Rosulullohning huzurlarida ketsa, ular uni ortiga qaytarmasliklari edi. Bu ish sahobalarga juda og'ir keldi, ayniqsa Abu Jandalni kishanlardan qiynalib Nabiy alayhissalomdan uni Qurayshdan himoyasiga olishini so'rab kelganini ko'rganlarida  og'riqlari yanada ortdi. Shu zahoti Suhayl ibn Amr o'zi va Nabiy alayhissalomning o'rtalaridagi sulhni tuzdi va aytdiki: "Bu oramizdagi birinchi kelishuvdir". Va Abu Jandal qaytarilishini talab qildi. Nabiy alayhissalom bu kelishuvdan Abu Jandal istisno bo'lishini so'radilar. Lekin Suhayl bundan bosh tortdi va Abu Jandalni o'zi bilan olib ketdi.

Bu haqida Ibn Sirindan kelgan rivoyatda: Nabiy alayhissalom Abu Jandalga: "Ey Abu Jandal sabrli bo'l, savob olasan. Alloh taolo senga va sen kabi zaiflarga osonchilik beradi. Biz qavming bilan ahdlashdik, ahdimizga vafo qilamiz, ahdimizni buzolmaymiz", dedilar. 

Umar ibn Hattob roziyallohu anhu Abu Jandalni chetga oldilar va: "Sabr qil Ey Abu Jandal, ular mushriklardir. Albatta, ularning qoni itning qoni bilan barobardir", dedilar va Abu Jandalga qilichni sopini yaqinlashtirdilar.

Keyinchalik Umar roziyallohu anhu: "Men uni qilichni olib, otasini uradi deb o'ylagan edim, lekin otasining hurmatini saqladi", deganlar.

Barcha siyrat kitoblarida rivoyat qilinadiki, Alloh taolo Abu Jandalni aziyatlarini aritdi, uni mushriklar qo'lidan qutulishga muvaffaq qildi va uni dengiz sohilida Abu Basir ismli kishi bilan uchrashtirdi. Ikkalalari 70 ga yaqin odam yig'dilar va Qurayshning karvonlariga katta havf tug'dira boshladilar. Ularni yonidan o'tganki karvonni tunab, ichidagilarni o'ldirishdi.  Ular guruhlariga Makkadan odamlarni qabul qilishdi. Ularni kelganini eshitgan ko'plab arab qabilalari ularga qo'shilishdi, hattoki guruhidagilar soni 300 ga etdi. Va ahdiga vafo qilishni gap sotayotgan Qurayshning o'zi Abu Jandallarni Madinaga chaqirib olishlarini iltimos qilishdi. Abu Basir ko'ksida Nabiy alayhissalomning maktublari bilan vafot etdi. Abu Jandal esa Madinaga qaytdi.  Amvos kunida vafot etguncha o'sha erda Allohning yo'lida jihodda bo'ldi.

 

 

“Hadis va islom tarixi fanlari” kafedrasi mudiri F.Homidov

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

DANGASALIKning  eng katta 100 ta salbiy OQIBATI

01.07.2026   5260   3 min.
DANGASALIKning   eng katta 100 ta salbiy OQIBATI

ULUG‘ USTOZ ULAMOLARIMIZ bayon qilib berganlar:

 

 

DONO XALQIMIZ MAQOLLARI:

 

  • «Dangasadan Xudo bezor»;

 

  • «Dangasaga ish buyursang, senga aql o‘rgatur»;

 

  • «Yaxshi bilan yursang – yetarsan murodga,

Yomon bilan yursang – qolarsan uyatga».

 

 

QUR’ONI KARIM OYATI KARIMALARI va

MUBORAK HADISI SHARIFLARga asosan

ulamolarimiz ko‘rsatib bergan

DANGASALIKning eng katta 100 ta salbiy OQIBATI:

 

  1. Vaqt zoye ketadi.
  2. Orzular amalga oshmay qoladi.
  3. Imkoniyatlar qo‘ldan ketadi.
  4. Qarzdorlikka sabab bo‘lishi mumkin.
  5. Kambag‘allikka olib kelishi mumkin.
  6. Ishlar orqaga surilaveradi.
  7. Rizq barakasini kamaytiradi.
  8. Atrofdagilar hurmatini kamaytiradi.
  9. Oilaviy muammolarni ko‘paytiradi.
  10. Ishonchli inson sifatida ko‘rinmaslikka olib keladi.
  11. Boshqalarga yuk bo‘lib qolishga sabab bo‘ladi.
  12. Muvaffaqiyatdan uzoqlashtiradi.
  13. Boshqalarga qaramlikni oshiradi.
  14. Har ishni ertaga qoldirish odat bo‘ladi.
  15. Ortiqcha uxlashga o‘rgatadi.
  16. Sog‘liqqa salbiy ta’sir qiladi.
  17. Tanani zaiflashtiradi.
  18. Jismoniy ojizlikni kuchaytiradi.
  19. Xotiraga salbiy ta’sir qiladi.
  20. Inson o‘z kuchiga ishonmay qo‘yadi.
  21. Tartibsiz hayot paydo bo‘ladi.
  22. Afsuslar soni ortib boradi.
  23. Har bir ishni og‘ir qilib ko‘rsatadi.
  24. Ishni yarim yo‘lda tashlashga o‘rgatadi.
  25. Qo‘rqoqlikni kuchaytiradi.
  26. Mas’uliyat hissi pasayadi.
  27. Irodani zaiflashtiradi.
  28. Qaror qabul qilish qiyinlashadi.
  29. O‘qish va ilmda ortda qoldiradi.
  30. Kasbda o‘sishni to‘xtatadi.
  31. Maqsadsizlikni kuchaytiradi.
  32. Ruhiy tushkunlikni kuchaytiradi.
  33. O‘zini ayblashni ko‘paytiradi.
  34. Insonni befarq qilib qo‘yadi.
  35. Vaqt qadrini yo‘qottiradi.
  36. Ishonchni pasaytiradi.
  37. Ibodatda sustlik paydo qiladi.
  38. Namozga beparvolik keltiradi.
  39. Harakatdan sovutadi.
  40. Sabrni kamaytiradi.
  41. Intizomni yo‘qotadi.
  42. Ish sifati pasayadi.
  43. Diqqatni susaytiradi.
  44. Ilhomni yo‘qotadi.
  45. Ijodkorlikni kamaytiradi.
  46. Ortiqcha qo‘rquv uyg‘otadi.
  47. O‘zgarishdan qochishga o‘rgatadi.
  48. Qanoatsizlikni kuchaytiradi.
  49. Hasadni oshirishi mumkin.
  50. Birovning yutug‘ini ko‘ra olmaslikka olib keladi.
  51. Harakatchan insonlarga nisbatan ichki norozilik tug‘diradi.
  52. Ortiqcha vaznga sabab bo‘lishi mumkin.
  53. Ruhiy charchoqni oshiradi.
  54. Kun tartibini buzadi.
  55. Rejasizlikni kuchaytiradi.
  56. Fursatlarni yo‘qottiradi.
  57. Maqsadlarga yetishishni sekinlashtiradi.
  58. O‘ziga bo‘lgan hurmatni kamaytiradi.
  59. Ichki kuchni susaytiradi.
  60. Javobgarlikdan qochishga o‘rgatadi.
  61. Muhim ishlarni kechiktiradi.
  62. Ko‘p uzr so‘rashga o‘rgatadi.
  63. Irodasizlikni kuchaytiradi.
  64. Hayotda tartibsizlik keltiradi.
  65. Qalbda umidsizlik paydo qiladi.
  66. Mehnat zavqini yo‘qotadi.
  67. Yaxshi odatlarni buzadi.
  68. Yomon odatlarga yo‘l ochadi.
  69. O‘zini rivojlantirishni to‘xtatadi.
  70. Kitob o‘qishdan sovutadi.
  71. Ilm olishga qiziqishni pasaytiradi.
  72. Tez zerikishga olib keladi.
  73. Qarorsizlikni kuchaytiradi.
  74. Faol insonlardan uzoqlashtiradi.
  75. Befoyda mashg‘ulotlarni ko‘paytirib yuboradi.
  76. Insonni sust tabiatli qilib qo‘yadi.
  77. O‘z imkoniyatini ocholmaslikka sabab bo‘ladi.
  78. Alloh bergan ne’matlarni ishlatmaslikka olib keladi.
  79. Quvonchni kamaytiradi.
  80. Baxt hissini pasaytiradi.
  81. Muvaffaqiyat lazzatini tatimay qoldiradi.
  82. Jamiyat uchun foydani kamaytiradi.
  83. Qalbda pushaymonlik to‘playdi.
  84. Har kunini samarasiz o‘tkazadi.
  85. Vaqtni his qilmaslikka olib keladi.
  86. Kelajakdan xavotirni oshiradi.
  87. Har bir ishga erinch bilan qarashni o‘rgatadi.
  88. Ijtimoiy tarmoqlarga ortiqcha bog‘lab qo‘yadi.
  89. Ota-ona ishonchini yo‘qotishi mumkin.
  90. Rahbarlar nazdida qadrni tushiradi.
  91. Do‘stlar ishonchini kamaytiradi.
  92. Boshlangan ishlarni tugallamaslikka odatlantiradi.
  93. Va’dada turmaslikka olib keladi.
  94. Kechikishlarni ko‘paytiradi.
  95. Ko‘p shikoyat qilishga o‘rgatadi.
  96. Qalbni qattiqlashtiradi.
  97. Nafsni kuchaytiradi.
  98. Hayot sifatini pasaytiradi.
  99. Dunyo va oxirat uchun zarar keltirishi mumkin.
  100. Shayton vasvasasiga moyil qiladi.

 

ILOHO MЕHRIBON PARVARDIGORIMIZ O‘ZI buyurgan,

Janobi PAYG‘AMBARIMIZ SALLALLOHU ALAYHI VASALLAM tavsiya etgan,

o‘tmishda O‘TGANLARIMIZNING ruhlari shod bo‘ladigan,

XALQIMIZ xursand bo‘ladigan,

OTA-ONALARIMIZ rozi bo‘ladigan yo‘llardan yurishimizni nasib etsin!

 

Ibrohimjon domla Inomov

Maqolalar