«لا خيبة عند معونته، ولا زيغ عند عصمته -سبحانه-!»
«Uning yordami bor ekan noumidlik yo'q! Uning himoyasi bor ekan yo'ldan og'ishlik yo'q!».
Imom Abu Mansur Moturidiy rohimahulloh
Izoh: Ushbu kalomni Imom Abu Mansur Moturidiy rohimahulloh Fotiha surasini tafsir qilar ekan zikr qilganlar. «Faqat sengagina ibodat qilamiz va faqat sendangina yordam so'raymiz» oyati tafsiri so'ngida xulosa o'rnida aytib o'tganlar.
Alloh subhanahu va taolo bandalarini har doim yordami ila qo'llab-quvvatlar ekan, hech qachon ular noumid bo'lmaydi va tushkunlikka tushmaydi.
Shuningdek, Alloh taolo O'zining muhabbatiga sazovor bo'lgan bandalarini aslo himoyasiz tashlab qo'ymaydi. U Zotning himoyasida bo'lgan bandalar aslo haq yo'ldan toyilmaydi va hargiz adashmaydi.
Shuning uchun ham Fotiha surasi oxirida g'azab qilingan va adashganlarning yo'lidan panoh tilash va hidoyat berilganlarning yo'lini so'rash ta'limi berilgan.
Modomiki, bandalar buyurilgan buyruqlarga amal qilsa va qaytariqlardan qaytsa etarli! Alloh taologa haqiqatda ibodat qilish bilan yuqoridagi ikki muhim ne'mat: «yordam» va «himoya»ga loyiq bo'linadi.
Alloh taolo barcha mo'min-musulmon bandalarini to'g'ri yo'lda bardavom qilsin!
Imom Buxoriy majmuasi nafaqat O‘zbekiston, balki butun islom olami uchun ulug‘ va muqaddas qadamjolardan biri hisoblanadi.
Hazrat Imom Buxoriydek buyuk muhaddis nomi bilan bog‘liq ushbu majmua bugun yurtimizning eng yirik ma’naviy va madaniy markazlaridan biriga aylangan. Har kuni minglab ziyoratchilar bu yerga kelib, ajdodlar merosi, ma’rifat va muqaddas tarix bilan yuzlashmoqda.
Majmua nafaqat ziyoratgoh, balki xalqimizning boy ma’naviy merosi, milliy me’morchiligi va islom sivilizatsiyasidagi o‘rnini namoyon etuvchi noyob madaniy ob’yektdir. Uni barpo etish uchun katta mehnat, yuksak mahorat va qimmatbaho qurilish materiallari sarf etilgan. Shu bois bu qutlug‘ maskanni asrab-avaylash har birimiz uchun muhim vazifadir.
Yaqinda Madaniy meros agentligi tomonidan ayrim ziyoratchilarning majmua hududida beparvo munosabatda bo‘layotgani haqida ma’lumot berildi. Ayrim holatlarda ustunlar, ayvonlar va muzey eksponatlariga ehtiyotsiz munosabatda bo‘lish, chiqindilarni duch kelgan joyga tashlash kabi holatlar kuzatilmoqda. Bu esa nafaqat ziyoratgoh ko‘rkiga, balki uning ma’naviy muhitiga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Bu holat barchamizni sergaklikka chaqirishi kerak. Zero, muqaddas qadamjoga kelgan inson avvalo o‘zini munosib tutishi, tozalik va tartib-qoidalarga amal qilishi lozim. Chunki ziyoratgoh — oddiy sayrgoh emas. Bu yerda asrlar nafasi, buyuk ajdodlar ruhi va ma’rifat ziyosi mujassam.
Tozalik esa inson madaniyatining eng muhim ko‘rsatkichlaridan biri. Islom ta’limotida ham poklikka alohida ahamiyat berilgan. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom “Tozalik — iymonning yarmidir”, deya ta’kidlaganlar. Demak, ziyoratgoh hududida ozodalikni saqlash nafaqat fuqarolik burch, balki ma’naviy mas’uliyat hamdir.
Ayniqsa, chet ellik mehmonlar O‘zbekiston haqidagi ilk taassurotni aynan shunday muqaddas maskanlar orqali oladi. Agar ziyoratgoh ozoda, tartibli va fayzli bo‘lsa, bu xalqimizning yuksak madaniyati va ma’naviyatini namoyon etadi. Aksincha, beparvolik va tartibsizlik mamlakatimiz nufuziga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Yosh avlodni ziyoratgoh madaniyati ruhida tarbiyalash ham muhim ahamiyatga ega. Bolalar kattalardan ibrat oladi. Agar ota-ona muqaddas joyda tartibga amal qilsa, ehtiyotkor bo‘lsa, farzand ham shu ruhda tarbiya topadi. Shu bois har bir inson o‘z harakati bilan boshqalarga namuna bo‘lishi kerak.
Imom Buxoriy majmuasi — millatimiz g‘ururi va ma’naviy boyligi. Uni asrash, tozaligini saqlash va ehtirom bilan munosabatda bo‘lish har bir insonning vijdoniy burchidir. Ziyoratgohlarga bo‘lgan munosabatimiz orqali biz o‘z madaniyatimiz, ma’naviyatimiz va ajdodlar merosiga bo‘lgan hurmatimizni namoyon etamiz.
Asliddin Mustafoyev, majmua axborot xizmati rahbari.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati