Sabr dinning yarmi, namoz esa uning ustunidir. Kimda kim shu ikki asosni mahkam ushlasa, barcha yaxshilikka erishishida hech qanday shak-shubha yo'q.
Abu Sulaymon Doroniy rahimahulloh: "Eng mushkul, shu bilan birga eng qadrli narsa sabrdir. Uning ikki turi mavjud. Birinchisi Alloh buyurgan amalni bajarish yo'lida sabr. Ikkinchisi Alloh taolo man qilgan va nafs istab turgan amaldan tiyilishda sabr", deganlar.
Imom Rabboniy rahmatullohi alayhi: "Inson hayoti davomida duch keladigan barcha yaxshilik ham, yomonlik ham Alloh taoloning irodasi bilan bo'ladi. Biz o'z xohish – istaklarimizni Robbimizning irodasidan ustun qo'ymasligimiz lozim. Nimaki sodir bo'lsa, barchasi Alloh taolodan ekanligiga iqror bo'lish bilan bandalik yuzaga chiqadi. Ha, haqiqiy qul shunday bo'ladi. U o'z hojasining hoxishiga e'tiroz bildirmaydi".
Abdulqodir Jiyloniy rahimahulloh odamlarga yuzlanib bunday dedilar: "O'z holingizdan nolimang. Hamisha cabrli bo'ling, aslo Alloh taoloning rahmatidan noumid bo'lmang. Zero, holis Alloh taolo uchun qilingan sabr va bardosh albatta mukofotsiz qolmaydi. Ozgina sabr qilish, uzoq yillar uning rohatini ko'rishga sabab bo'ladi. Kimki o'zining qat'iyligi bilan mashhur bo'lsa, bilki u qilgan sabri bilan mashhur bo'lgan".
Darhaqiqat, sabr barcha yaxshiliklarning kaliti, yaxshiliklar esa barakaning kalitidir. Demak, kimda kim sabrli bo'lsa, inshaalloh barcha yaxshiliklarga erishadi.
Davron NURMUHAMMAD
Misrning eng yirik kundalik “Al-Ahram” gazetasida Misr Bosh muftiysi katta maslahatchisi Ibrohim Najmning Toshkent, Samarqand va Termiz shaharlarida bo‘lib o‘tgan I Xalqaro Islom sivilizatsiyasi forumidagi ishtirokiga bag‘ishlangan maqolasi e’lon qilindi, deb xabar qilmoqda “Dunyo” AA muxbiri.
Muallifning ta’kidlashicha, “Islom sivilizatsiyasi: tinchlik, bag‘rikenglik va ilm-ma’rifat yo‘li” mavzusida o‘tkazilgan ushbu forum u kutganidan-da yuksak saviyada tashkil etilgan. Olim, ayniqsa, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi unda unutilmas taassurot qoldirganini alohida ta’kidlagan.
Maqolada muallif markazda saqlanayotgan noyob qo‘lyozmalar, ming yillik Qur’on nusxalari va zamonaviy ekspozitsiya texnologiyalaridan hayratlanganini yozgan. Uning fikricha, bu maskanda o‘tmish va tarix shunchaki namoyish etilmagan, balki har bir eksponat zamonaviy shaklda qayta “jonlantirilgan”.
Ibrohim Najm Harvard universitetidagi talabalik yillarini eslab, “Sivilizatsiyalar to‘qnashuvi” nazariyasi haqida fikr yuritgan. Bu nazariyada Islom G‘arb uchun asosiy raqib sifatida talqin etilgan bo‘lsa-da, muallif uning ilmiy asoslariga doimo shubha bilan qaraganini qayd etadi. Uning aytishicha, Islom sivilizatsiyasi hech qachon harakatsiz bo‘lmagan yoki taraqqiyotdan ortda qolmagan.
O‘zbekistonga tashrifi davomida Ibrohim Najm bu yerdagi tarixiy va zamonaviy obidalarni, xususan, Islom sivilizatsiyasi markazi, Imom Buxoriy majmuasi, Hakim at-Termiziy maqbarasi va islom olamini ulug‘lovchi boshqa maskanlarni ko‘zdan kechirib, islom sivilizatsiyasi va uning ma’naviy-ilmiy merosi tobora rivojlanib, yangi taraqqiyot bosqichiga qadam qo‘yayotganini e’tirof etgan.
Muallif Islom sivilizatsiyasi markazida saqlanayotgan Usmon mus'hafi nafaqat O‘zbekistonning, balki butun islom olamining eng qimmatli yozma meroslaridan biri ekani, Qur’on matnining ilk davrlarda saqlanish tarixini o‘rganishda muhim manba hisoblanishini ta’kidlagan.
O‘zbekiston musulmonlar idorasi Matbuot xizmati