Sayt test holatida ishlamoqda!
02 Iyul, 2026   |   17 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:09
Quyosh
04:54
Peshin
12:29
Asr
17:42
Shom
20:04
Xufton
21:45
Bismillah
02 Iyul, 2026, 17 Muharram, 1448

Vatan va uning himoyasi

14.01.2021   2841   5 min.
Vatan va uning himoyasi

Bashariyat  o'z  erini  undagi  narsalari  bilan,  garchi  u  hech  kim yashamaydigan  cho'l  bolsa  ham  yaxshi  ko'raveradi. Vatanni  sevish  –  yurakka  singib  ketgan,  insonni  unda  bo'lganida  xotirjam, yiroq  ketganida  talpinadigan,  hujum  qilganida  asraydigan  va  kamsitilganida g'azablanadigan  qilib  qo'yuvchi  tuyg'udir.   Qur'oni  karimda Vatan  so'zi  (o'rin,  joy  ma'nosida) bir erda kelgan:

 

لقد نصركم الله في مواطن كثيرة

 

 “Batahqiq Alloh sizlarga  ko'p joylarda  nusrat berdi.”(Tavba surasi, 25-oyat).

To'g'ri,  bu  so'z  biz  o'rganayotgan    vatan  ma'nosini  to'liq  anglatmaydi.  Biroq, Qur'oni  karimda  Vatan  haqida  biror  og'iz  so'z  aytilmagan  ekan  deyish  noto'g'ri. Chunki  Kalomi  sharifda  insonning  turar  manzili  –  Vatanini:  hovli,  qishloq,  shahar, diyor  va  er  ko'rinishida  zikr  qilgan.  Inson  dunyoga  kelarkan  mana  shu  joylarda beshak  qo'nim  topib,  ularni  Vatan  tutib  hayot  kechiradi.

Vatan  arabcha  bo'lgani  uchun  uning asl ma'nosini  bilishda mo''tabar arab  lug'atlari hamda  zamonaviy qomuslarga murojaat qildik. Va  barchasida  bir  xil  ma'no  kelganiga  guvoh  bo'ldik. Vatan so'zi: Insonning  hox  u  erda  tug'ilgan  yoki  tug'ilmagan  bo'lsin  istiqomat qiladigan  va maskan tutgan  eri sifatida ifodalangan. Vatan so'zining iste'lohdagi  ma'nosi: Bir jamoa  insonlar uning fuqaroligini olib,  hox  u  erda  tug'ilgan  yoki  tug'ilmagan  bo'lsin,  unga  mansub  bo'lib,  mustaqil, jamoaviy  tarzda yashaydigan,  o'z chegarasiga  ega Davlatga Vatan  deb  aytiladi.

Shunday ulug' va qadrli maskanni sevish hamda, uning tinchligini asrab himoya qilish har birimizning burchimizdir.

Bu ishimiz ham besamar qolmaydi.

عن عبد الله بن عباس رضي الله عنه قال: سمعت رسول الله صلى الله عليه وسلم يقول: (عَيْنَانِ لَا تَمَسُّهُمَا النَّارُ: عَيْنٌ بَكَتْ مِنْ خَشْيَةِ الله، وَعَيْنٌ بَاتَتْ تَحْرُسُ فِي سَبِيلِ الله) رواه الترمذي

Abdulloh ibn Abbos roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: "Ikki ko'zni hargiz (do'zax) o't tutmaydi— Alloh taolodan qo'rqib yig'lagan ko'z va Alloh taoloning yo'lida musulmonlarni qo'riqlab, tong ottirgan ko'z", deganlarini eshitdim (Imom Termiziy rivoyati).

عن ابن عمر رضي الله عنهما: أن النبي صلى الله عليه و سلم قال: (ألا أنبئكم بليلة أفضل من ليلة القدر حارس حرس في أرض خوف لعله أن لا يرجع إلى أهله).

Ibn Umar roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Nabiy sollallohu alayhi vasallam: "Sizlarga Laylatul qadrdan afzal kecha haqida xabar beraymi? —U ahliga qaytmaslik ehtimoli bor, xavf erida posbonlik qilgan qo'riqchidir", dedilar (Imom Hokim “Mustadrok”da rivoyat qilgan).

عن أبي هريرة رضي الله عنه أن رسول الله صلى الله عليه وسلم قال: “موقف ساعة في سبيل الله خير من قيام ليلة القدر عند الحجر الأسود”. أخرجه ابن حبان وغيره،

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: "Alloh taoloning yo'lida biroz turish, Hajarul asvadning yonida Laylatul qadrni qoim qilishdan afzaldir", dedilar (Ibn Hibbon va boshqalar rivoyat qilgan).

Musulmonlarning qonlari, yurtlari va mol-jonlarini saqlash uchun uxlamay tong ottirgan kishiga shunday yuksak daraja berilar ekan. Laylatul qadr kechasini qoim qilib, uxlamay bedor o'tkazsa beriladigan foyda o'sha odamning o'ziga bo'ladi. Agar u hajarul asvadning yonida bo'lsachi.

Buni ko'ring-da! Laylatul qadr qanday ulug' kecha? Lekin, jamiyatning xizmati, tinchlik, omonlik yo'lida bedor o'tkazgan kecha Laylatul qadrdan ham afzal hisoblanar ekan. Mana shu yuqoridagi hadislarning dalili e'tiboridan Vatan himoyasi qanday ulug' amal ekanini bilib oldik!

MuhammadYunusMuhammadMusoo'g'li,

Mir Arab Oliy madrasa talabasi.

Maqolalar
Boshqa maqolalar

Korrupsiya zanjiri

29.06.2026   4781   1 min.
Korrupsiya zanjiri

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Bemor shifokorning huzuriga bordi. Qabul bo‘limida o‘tirgan xodima undan navbatsiz kiritish evaziga qo‘shimcha 50 ming so‘m oldi.

Shifokor bemorga muayyan bir kompaniya ishlab chiqargan dorini yozib berdi, chunki uning sotuvdan o‘z ulushi bor edi.

Hamshira bemorga dorini yon atrofdagi dorixonadan sotib olishni tayinladi, chunki bundan unga ham vositachilik haqqi (komissiya) berilardi.

Shifokor bilan til biriktirgan o‘sha farmatsevt (dorixonachi) ishini tugatib, uyiga qaytish uchun taksiga o‘tirdi. Vaqt kech bo‘lib qolgani sababli, haydovchi undan ikki baravar haq talab qildi.

Haydovchining guvohnomasi muddati o‘tgan edi. Yo‘lda YPX (yo‘l patrul xizmati) to‘sig‘iga duch keldi. YPX xodimi unga 500 ming so‘m jarima solmaslik evaziga undan 50 ming so‘m oldi.

Ertasi kuni YPX xodimi kasal bo‘lib qoldi va o‘sha shifokorning huzuriga bordi... va shu tariqa voqea qaytadan takrorlandi.

Mana shunday qilib, harom topilgan pul bebaraka va besamar ishlarga sarf bo‘lishi bilan birga, haromdan hazar qilmaydigan kimsalarning kundalik hayoti ana shunday muammolar girdobi ichida qoladi.

 

Homidjon domla ISHMATBЕKOV