Qiyomat qachon bo'lishini bilmaymiz, ammo Qur'on oyatlari va  hadislarga ko'ra, u yaqindir.

Bu haqda Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Odamlarga hisobot (kun)lari (qiyomat) yaqinlashib qoldi. Ular hanuz g'aflatda, (imon va amaldan) yuz o'giruvchidirlar”(Anbiyo surasi, 1-oyat).

Qur'oni karimda aytiladi: “Odamlar Sizdan qiyomat (qachon bo'lishi) haqida so'raydilar. «U haqdagi ma'lumot faqat Allohning huzuridadir», – deb ayting! Qayerdan bilursiz, ehtimol, qiyomat yaqinda bo'lar”(Ahzob surasi, 63-oyat).

Boshqa oyati karimalarda bunday deyiladi: “Chunki ular u (kun)ni uzoq deb bilurlar, Biz esa uni yaqin bilurmiz” (Ma'orij surasi, 6-7-oyatlar).

Qiyomatning yaqinligini uning belgi va alomatlarining namoyon bo'lishidan ham bilish mumkin.

Ko'plab oyati karimalarda Haq taolo hisob va jazo kuni yaqinligini va'da qiladi.  Aslida bu dunyo hayoti abadiy hayotning oldida bir lahzadir, xolos.

Sahl roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Nabiy sollallohu alayhi vassallam: “Men qiyomat ila mana bundoq holda yuborildim”, dedilar va ikki barmoqlarini cho'zib ishora qildilar. Boshqa rivoyatda: “Men qiyomat ila mana bu ikkisi kabi yuborildim”, dedilar va ko'rsatkich va o'rta barmoqlarini qo'shdilar, deyilgan (Ikki shayx va Termiziy rivoyati).

Yana boshqa bir hadisi sharifda esa: Rasululloh sollallohu alayhi vassallam: “Dunyoda turishingiz sizlardan oldin o'tgan ummatlarga nisbatan go'yo asrdan quyosh botgunichadir”, deganlar (Imom Buxoriy rivoyati).

 Ibn Kasir rahimahulloh aytadi: “Alloh taolodan boshqa hech kim Qiyomat qachon bo'lishini va unga qancha vaqt qolganini bilmaydi. Hatto Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan u vaqtning qachonligi haqida birorta hadis rivoyat qilinmagan. Lekin, uning alomatlari zohir bo'lishidan Qiyomat kuniga oz qolganini bilish mumkin. Qolaversa, o'tayotgan vaqt ham Qiyomatga tobora yaqin qolayotganidan darak beradi”.

Qiyomat kuni yaqin va uning muqarrarligi aniq. O'z tushunchamizga ko'ra undan qanchalik uzoq yoki umrimizni qisqa deb bilmaylik u, albatta, keladi. Kelganda uni hech qaytarib bo'lmaydi.

Manbalar asosida

Bahriddin HUShBOQOV
tarjimasi