Bismillahir Rohmanir Rohiym
Alloh taologa beadad hamdu sanolar, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga durudu salavotlar bo'lsin.
Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu
Abu Bakr roziyallohu anhuning ayoli Asmo binti Umays roziyallohu anho aytadilar: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam vafot etganlariga bir kun bo'lgan edi. Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni bir kun ko'rmaganlariga boshlarini tizzalariga qo'yib ko'p yig'lardilar”. Shunda tinchlantirish maqsadida: “Ko'p tashvish chekmang! Hamisha Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bilan birga bo'ldingiz. Inshaalloh, yaqinda U zot alayhissalom bilan yana ko'rishasiz”, dedim.
Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu Rasululloh sollallohu alayhi vasallam qattiq sog'inar, u zot alayhissalom bilan ko'rishishni intizorlik bilan kutardilar.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni ko'rishga bo'lgan sog'inch ikki yilu uch oy davom etdi. Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu vafot etdilar. Sog'inib kutganlari – Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bilan uchrashishga muvaffaq bo'ldilar...
Fotimai Zahro roziyallohu anho
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam og'ir betob bo'lib yotardilar. Qizlari Fotimai Zahro roziyallohu anho U zotning oldilariga kirdilar. Otalarini bu ahvolda ko'rib yig'ladilar. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Ey Fotima yaqinroq kel”, dedilar. U zot sollallohu alayhi vasallam qizlarining qulog'iga bir narsalarni aytdilar. Fotimai Zahro roziyallohu anhoning yig'ilari yanada kuchaydi. So'ngra boshqa qulog'iga yana bir narsalarni aytdilar. Bu safar Fotimai Zahro roziyallohu anho tabassum qildilar.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning vafotlaridan keyin Fotima roziyallohu anhodan otalari nima deganlari haqida so'rashganda: “Birinchi gal shu kuni vafot etishlari haqida gapirdilar. Ikkinchisida esa, menga ahlimdan birinchi bo'lib sen etishasan dedilar”, deb javob berdilar.
Ha, Fotima roziyallohu anhoning ko'ngillariga faqatgina U zotga birinchilardan bo'lib etishish taskinlik berardi. Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallamni sog'inib o'tgan olti oydan so'ng Fotima roziyallohu anho Rasululloh sollallohu vasallam bilan yana uchrashdilar.
Bilol ibn Raboh roziyallohu anhu
Bilol roziyallohu anhu o'lim to'shagida yotardilar. Ayoli: “Qanday qayg'uga botdik!” deb mahzun bo'lardi. Buni eshitgan Bilol o'lim talvasasidan turib: “Qayg'u dema, xursandchilik degin. Chunki ertaga do'stlarim – Muhammad alayhissalom va u zotning sahobalari bilan uchrashaman”, dedi.
O'lim to'shagida yotgan Bilol roziyallohu anhu Rasululloh sollallohu vasallam bilan uchrashishga oshiqardilar.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam esa ummatlarini ko'rishga mushtoqlar
Kunlarning birida Rasululloh sollallohu alayhi vasallam sahobalar roziyallohu anhum bilan birga Baqi' qabristoniga kirdilar. Shunda u zot alayhissalom:
– Do'stlarimni ko'rishni juda xohlayman, – dedilar.
Sahobalar roziyallohu anhum:
– Yo Rasululloh, Biz sizning do'stlaringiz emasmiz-mi? – deyishdi.
Rasuli akram sollallohu alayhi vasallam:
– Sizlar mening ashoblarim (birodarlarim)sizlar. Do'stlarim esa, mendan keyin keladigan, meni ko'rmay turib, menga imon keltiradigan qavmdir, – dedilar.
Unutmang! Rasululloh sollallohu alayhi vasallam biz ummatlarini ko'rishga juda mushoqdirlar. Ammo biz Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga munosib ummat bo'lyapmiz-mi?
Alloh taolo qalbimizni Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga bo'lgan muhabbatga to'ldirsin, u zot alayhissalomga munosib ummat bo'lishimizga tavfiq ato etsin!
Davron NURMUHAMMAD
Imom Buxoriy majmuasi nafaqat O‘zbekiston, balki butun islom olami uchun ulug‘ va muqaddas qadamjolardan biri hisoblanadi.
Hazrat Imom Buxoriydek buyuk muhaddis nomi bilan bog‘liq ushbu majmua bugun yurtimizning eng yirik ma’naviy va madaniy markazlaridan biriga aylangan. Har kuni minglab ziyoratchilar bu yerga kelib, ajdodlar merosi, ma’rifat va muqaddas tarix bilan yuzlashmoqda.
Majmua nafaqat ziyoratgoh, balki xalqimizning boy ma’naviy merosi, milliy me’morchiligi va islom sivilizatsiyasidagi o‘rnini namoyon etuvchi noyob madaniy ob’yektdir. Uni barpo etish uchun katta mehnat, yuksak mahorat va qimmatbaho qurilish materiallari sarf etilgan. Shu bois bu qutlug‘ maskanni asrab-avaylash har birimiz uchun muhim vazifadir.
Yaqinda Madaniy meros agentligi tomonidan ayrim ziyoratchilarning majmua hududida beparvo munosabatda bo‘layotgani haqida ma’lumot berildi. Ayrim holatlarda ustunlar, ayvonlar va muzey eksponatlariga ehtiyotsiz munosabatda bo‘lish, chiqindilarni duch kelgan joyga tashlash kabi holatlar kuzatilmoqda. Bu esa nafaqat ziyoratgoh ko‘rkiga, balki uning ma’naviy muhitiga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Bu holat barchamizni sergaklikka chaqirishi kerak. Zero, muqaddas qadamjoga kelgan inson avvalo o‘zini munosib tutishi, tozalik va tartib-qoidalarga amal qilishi lozim. Chunki ziyoratgoh — oddiy sayrgoh emas. Bu yerda asrlar nafasi, buyuk ajdodlar ruhi va ma’rifat ziyosi mujassam.
Tozalik esa inson madaniyatining eng muhim ko‘rsatkichlaridan biri. Islom ta’limotida ham poklikka alohida ahamiyat berilgan. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom “Tozalik — iymonning yarmidir”, deya ta’kidlaganlar. Demak, ziyoratgoh hududida ozodalikni saqlash nafaqat fuqarolik burch, balki ma’naviy mas’uliyat hamdir.
Ayniqsa, chet ellik mehmonlar O‘zbekiston haqidagi ilk taassurotni aynan shunday muqaddas maskanlar orqali oladi. Agar ziyoratgoh ozoda, tartibli va fayzli bo‘lsa, bu xalqimizning yuksak madaniyati va ma’naviyatini namoyon etadi. Aksincha, beparvolik va tartibsizlik mamlakatimiz nufuziga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
Yosh avlodni ziyoratgoh madaniyati ruhida tarbiyalash ham muhim ahamiyatga ega. Bolalar kattalardan ibrat oladi. Agar ota-ona muqaddas joyda tartibga amal qilsa, ehtiyotkor bo‘lsa, farzand ham shu ruhda tarbiya topadi. Shu bois har bir inson o‘z harakati bilan boshqalarga namuna bo‘lishi kerak.
Imom Buxoriy majmuasi — millatimiz g‘ururi va ma’naviy boyligi. Uni asrash, tozaligini saqlash va ehtirom bilan munosabatda bo‘lish har bir insonning vijdoniy burchidir. Ziyoratgohlarga bo‘lgan munosabatimiz orqali biz o‘z madaniyatimiz, ma’naviyatimiz va ajdodlar merosiga bo‘lgan hurmatimizni namoyon etamiz.
Asliddin Mustafoyev, majmua axborot xizmati rahbari.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati