Sayt test holatida ishlamoqda!
24 Aprel, 2026   |   6 Zulqa`da, 1447

Toshkent shahri
Tong
04:04
Quyosh
05:31
Peshin
12:26
Asr
17:12
Shom
19:17
Xufton
20:36
Bismillah
24 Aprel, 2026, 6 Zulqa`da, 1447

Dunyo osmonida yangragan tilim!

27.09.2020   2259   5 min.
Dunyo osmonida yangragan tilim!
Prezidentimizning Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasining 75-yubiley sessiyasida so'zlagan nutqi bugun o'zbekman, o'zbekistonlikman degan har bir insonni to'lqinlantirgani, yoshu keksaning qalbini g'urur-iftixorga to'ldirgani, shubhasiz.
 
Ha, jahonning eng katta minbaridan o'zbek tilining yangrashi ulkan tarixiy hodisadir!
 
Ayniqsa, Prezident nutqidan o'rin olgan Markaziy Osiyo mintaqasining qadimiy va boy madaniy merosini asrab-avaylab, butun insoniyatga etkazish, uning qadr-qimmatini kelajak avlodlarga ham tushuntirish borasida 2021 yilda YuNYeSKO bilan hamkorlikda ko'hna Hiva shahrida “Markaziy Osiyo jahon tsivilizatsiyalari chorrahasida” mavzuida xalqaro forum o'tkazish taklifi muhim ahamiyat kasb etadi. Binobarin, Horazm o'lkasining ushbu xalqaro tadbir uchun tanlanishi ham bejiz emas. Hususan, Horazm zaminining jahon tamaddunida tutgan o'rni va ahamiyatini ilmiy-nazariy jihatdan mukammal o'rganish ishlarining amalga oshishida ushbu taklif g'oyat muhimdir.
 
Shuningdek, qo'shni Afg'onistondagi tinchlik va barqarorlik masalasida O'zbekiston yil sayin bir-biridan muhim, ulkan ishlarning samarali amalga oshishida alohida jasorat va fidoiylik ko'rsatib kelmoqda. Afsuski, shuncha urinishlarga qaramay, qo'shni Afg'onistonning tinch-totuvligi mudom dunyo hamjamiyati diqqat markazida asosiy masala bo'lib qolmoqda.
 
Davlatimiz rahbari o'z nutqida: “Bu borada “Beqaror va vayronkor vaziyatdan – tinchlik va bunyodkorlik sari” degan tamoyil asosida ish olib borish muhimdir” dedi va BMT huzurida afg'on xalqining dardu hasratiga malham bo'ladigan, ularni tinglaydigan va muntazam faoliyat ko'rsatadigan qo'mita tashkil etish taklifini ilgari surdi.
 
O'zbekiston Respublikasi Prezidenti nutqining yana bir yo'nalishiga ko'ra, Orolbo'yi mintaqasini ekologik innovatsiya va texnologiyalar hududi deb e'lon qilish orqali Orol og'riqlarini engillatish va bu borada BMT Bosh Assambleyasining maxsus rezolyutsiyasini qabul qilish taklifi berildi. Ayni muhim hujjat qabul qilingan sanani esa Halqaro ekologik tizimlarni himoya qilish va tiklash kuni sifatida nishonlash ushbu dardli muammoga nisbatan jahon hamjamiyatining e'tiborini yanada kuchaytiradi.
 
Prezidentimiz so'zining oxirida bugungi kunda inson hayoti uchun muhim masalalardan biri – qashshoqlik va kambag'allikka qarshi kurashish g'oyasini BMT Bosh Assambleyasi navbatdagi sessiyasining asosiy mavzularidan biri sifatida belgilash masalasini ko'tardi hamda ushbu og'riqli mavzuga bag'ishlangan global sammit o'tkazish taklifini kiritdi.
 
Bugungi kunda o'ta dolzarb bo'lgan ushbu og'riqli masalaga jahon hamjamiyati bilan birgalikda choralar ko'rish, qilinayotgan ishlardan ko'ra yana samarador yo'llarni izlash, jahon tajribasini qo'llashdek tizimli chora-tadbirlarni amalga oshirishni taqozo qiladi. Bir necha yuz yillardan buyon dunyoning barcha nuqtalarida beayov hukm surayotgan qashshoqlik va kambag'allik muammosini shu kunga qadar hech qaysi davlat rahbari bunchalik jiddiy ko'tarmagan edi. O'zbekiston Respublikasi Prezidenti ushbu muammoni ochiq va dadil ko'tarib chiqar ekan, boshqa mamlakatlarni ham bu masalaga qat'iy e'tibor berishga va uning echimini topish yo'llarini izlashga chaqirdi.
 
Ta'kidlash kerakki, O'zbekiston Prezidenti tomonidan ilgari surilgan qator tashabbus va takliflar dunyo hamjamiyati tomonidan keng qo'llab-quvvatlanib, hayotga tatbiq etib kelinmoqda. Bu galgi taklif va tashabbuslar ham shu kunning o'zidayoq ko'pchilik tomonidan ma'qullandi va amalga oshirilishi hayotiy zarurat bo'lgan ishlar sifatida keng e'tirofga sazovor bo'ldi. Albatta, ushbu tashabbus va takliflarning hayotga tatbiq etilishida aynan BMTning qo'llab* quvvatlashi, hamfikrligi va ko'magi juda muhimdir. Shuning uchun Birlashgan Millatlar Tashkilotining muvofiqlashtiruvchi xalqaro tuzilma sifatidagi markaziy o'rnini yanada kuchaytirish zarurligi alohida qayd etildi.
 
Barchamizni behad quvontirib, qalbimizni g'urur-iftixorga to'ldirgan va jahon minbarida turib aytilgan bu ezgu taklif va g'oyalar o'zbek tilida jarangladi! Ha, bu tarixiy nutq o'zbekman, o'zbekistonlikman degan har bir insonni to'lqinlantirdi.
 
Ozoda Bekmurodova,
Yashnobod tumani hokimining til bo'yicha maslahatchisi
O'zA
Maqolalar
Boshqa maqolalar

Abu Bakr roziyallohu anhuning Rasululloh ﷺga muhabbatlari

20.04.2026   10903   4 min.
Abu Bakr roziyallohu anhuning Rasululloh ﷺga muhabbatlari

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Alloma Sayyid Mahmud Olusiy rahmatullohi alayh shoh asarlari «Ruhul-ma’oniy»da bunday yozadilar: «Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu Savr g‘origa kirishdan oldin Nabiy alayhissalomga «Sizni haq bilan jo‘natgan Zotga qasam, siz birinchi bo‘lib g‘orga kirmang. Men kiray, agar u yerda biron narsa bor bo‘lsa, ziyoni menga bo‘lsin», dedilar. So‘ng g‘orga kirib, uning ichini aylanib, hamma tomonini qo‘llari bilan paypaslab, tekshirib chiqdilar. Bir teshik topib, u joyga izorlaridan bir parcha yirtib, berkitdilar. Yana ikkita teshik chiqdi. Turli zararli hasharotlar bo‘lsa, Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni chaqib, ozor bermasin deya, u ikkala teshikka ikki oyoqlarini qadab olib, so‘ng Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni ichkariga chaqirdilar. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam ancha toliqqan edilar. Kirganlaridan so‘ng Abu Bakrning tizzalariga muborak boshlarini qo‘yib yotib, uyquga ketdilar. Hazrat Abu Bakr bekorga ehtiyot choralarini ko‘rmagan ekanlar. Oyoqlari bilan to‘sib turgan teshiklarning biridan ilon kelib, oyoqlarini chaqib oldi. Ammo Abu Bakr ilon teshikdan chiqib ketmasligi hamda Rasululloh sollallohu alayhi va sallam bezovta bo‘lmasliklari uchun oyoqlarini qimirlatmay turaverdilar. Biroq og‘riqning qattiqligidan ko‘zlariga yosh kelib, Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallamning muborak yuzlariga tomgan edi, u zot alayhissalom uyg‘onib ketdilar.

Senga nima bo‘ldi, Abu Bakr? – so‘radilar u zot sollallohu alayhi va sallam.

Ota-onam Sizga fido bo‘lsin, yo Allohning Rasuli! Nimadir chaqib oldi, – dedilar Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam ilon chaqqan joyni muolaja qildilar, og‘riq tezda barham topdi.

Bu – misli ko‘rilmagan muhabbat va ishq dostonidir. Abu Bakr roziyallohu anhuning nafaqat o‘zlari, balki butun oilalari Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning xizmatlarida shay edilar.

Shu hijrat safarini misol qilib olsak. Hazrat Abu Bakr Siddiqning o‘zlari u zotga hamroh, o‘g‘illari Abdurahmon ibn Abu Bakr roziyallohu anhu esa kunduzi Quraysh ahli orasida yurib, holatni o‘rganib, kechalari g‘orga kelib, otalarini xabardor qilib ketar edilar. Fuhayra degan qullari kunduzi qo‘ylarini boqib, g‘or oldidagi kelib-ketgan izlarni yo‘qotar, kechasi kelib, Nabiy alayhissalom bilan Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhuga sut sog‘ib berar edi. Asmo binti Abu Bakr roziyallohu anhumo yosh bo‘lsalar ham, bu safar xizmatidan bebahra qolmadilar, onalari uyda tayyorlagan ovqatni g‘ordagilarga yetkazib turdilar. Xullas, oilaning har bir a’zosi Nabiy alayhissalom xizmatlarida tayyor turdilar, hatto bu xizmatlari asnosida mashaqqat va tazyiqlarga ham uchradilar.

Bir kuni Abu Jahl ko‘chada Asmo roziyallohu anhoni ko‘rib qolib, tazyiqqa oladi, Asmoga qarab: "Hoy Abu Bakrning qizi, otang qani?" deb baqiradi. Asmo "Allohga qasam, otam qayerdaligini bilmayman", deb javob beradi. Abu Jahl jahl ustida Asmoga tarsaki tortib yuboradi, zarbning kuchidan qizning qulog‘idagi sirg‘asi uchib ketadi, ammo shunda ham u zotni bor vujudi bilan himoya qiladi.

Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan Abu Bakr roziyallohu anhu g‘ordan chiqib, Madina tomon yo‘lga otlanishdi. Yo‘lda Abu Bakr goh oldinga o‘tib, goh orqada qolib yurdilar. Rasululloh alayhissalom nega bunday qilayotganlarini so‘raganlarida "Goho oldinga o‘tib ketishim – yo‘lni tekshirib, biror xavf yo‘qligini bilib kelish uchun. Gohida orqada kolishim – ortimizdan kimdir ergashib kelayotgan bo‘lsa, birinchi bo‘lib men yo‘liqay deganim uchun", dedilar.
 

Shayx Zulfiqor Ahmad Naqshbandiyning
"Ishqi Rasul" kitobidan Nodirjon Odinayev tarjimasi