Sayt test holatida ishlamoqda!
29 Avgust, 2026   |   16 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:22
Quyosh
05:46
Peshin
12:24
Asr
17:05
Shom
19:05
Xufton
20:25
Bismillah
29 Avgust, 2026, 16 Rabi`ul avval, 1448

Tinchlik va osoyishtalik – oliy ne'mat

04.06.2024   3431   4 min.
Tinchlik va osoyishtalik – oliy ne'mat

Insonning oilasi tinch, yashab turgan manzil-makoni osoyishta ekan unga oilaning ravnaqi, farzandlarining ta'lim-tarbiyasi, kelajagi va istiqboliga olib boruvchi barcha omillarga muyassar bo'lajak. Bundan tashqari jamiyatda hayot kechirayotgan odamlarning o'zaro bir-birlariga bo'lgan ishonch va sadoqatlari, mexr-muruvvatlarining samimiy bo'lishi asosan xotirjam bo'lishlikka bog'liqdir. Shu ma'noda Payg'ambarimiz (sollallohu alayxi va sallam) hadislarining birida tinchlik xotirjamlik eng katta ne'mat ekanligini ta'kidlab: "Ikki ne'mat borki, ko'pchilik insonlar uning qadriga etmaydilar, u-xotirjamlik va sihat-salomatlikdir"-deganlar. Demak insonlar uchun xavodek zarur sihat-salomatlik va tinchlik-osoyishtalik ne'matlarning qadr-qimmatiga o'ta ahamiyat berish kerak ekanligini xadisi sharifda ta'kidlanmokda.

Ammo, besh panja bir bo'lmaganday, odamlarning ba'zilari qalb xastaligiga uchrab, Yurtimiz ravnaqini ko'ra olmaslik illatiga chalinganlarni borligi kishining afsuslantiradi. Ular xar xil ko'rinishda bo'lishi, xususan diniy okimlarga mansub bo'lishi kishini xavotirga soladi. Vaxolangki, Alloh taolo o'zining kalomida, "Oli Imron" surasining 103-oyatida "(Ey musulmonlar), Allohning arqoniga (diniga) bog'laningiz va bo'linmangiz!" deb xitob qiladi. Demak, barcha mo'min-musulmonlar sof aqida va e'tiqodga ishonib bizlargacha joriy bo'lib kelgan to'g'ri yo'ldan adashmasligimizni ta'kidlamoqda.

Zero, dinda adashish, noto'g'ri aqidalarga ergashish mukaddas dinimizni   ko'rsatmalarini   inkor  qilishlik  bo'lib, natijada insonning o'ziga va o'zgalarga zulm qilishligiga sabab bo'ladi. Oli Imron surasi, 108-oyatda "Alloh olamda hech qanday zulmni bo'lishini xohlamaydi" –deyilgan.

Yuqoridagi ilohiy dalillardan zulm va yomonlik Alloh qaytargan va qilinishi mumkin bo'lmagan tuban amal ekani ko'rinib turibdi.

Haqiqatda islom dini xar qanday sharoitda ekstremistik xarakatlarning zulm keltiruvchi xarakatlarni amalga oshirishiga mutlako qarshi. Purma'no insonparvarlik ta'limotlari o'zida ifoda qilgan dinimiz bo'la turib afsuski, Alloh taoloni ulug' ne'mati bo'lmish tinchlikdan xamma ham barobar bahramand emas. Chunki dunyoni turli burchaklarida qon tukilishlar sodir bo'lmokda. Bu xunrezliklarni dunyo bo'ylab amalga oshirilishi terroristik kuchlarning mukaddas islom dini niqobi ostida sodir etishi sir emas.

Bunday buzg'unchilikdan Kur'oni karimda: "...Alloh bog'lanishga buyurgan narsalarni buzadigan va er yuzida buzg'inchilik kilib yuradigan kimsalar xam borki, ular uchun (Allohdan) la'nat bo'lur va ular uchun noxush diyor (jaxannam) bordir"- deb qaytarilgan. (Ra'd surasi, 25 oyat)

Achinarli tomoni shundaki, ular dinni niqob kilib olgan, uning mohiyatini o'z manfaatlari yo'lida buzib talqin qilayotgan jinoyatchi, qallob, adovat va nizo urug'ini sochayotgan kimsalarning buyruqlarini ijro qilayotganlarini o'zlari xam bilmaydilar. Alloh bo'linmanglar desa, nega musulmonlar bo'linib ketyapti degan tashvishli savol ma'rifatli musulmon kishisida paydo bo'lishi tabiiydir. Shundan kelib chikib xar bir mo'min musulmon kishi bo'linish yomonligini anglab etishi lozim. Zero, bo'linmaslik ahli sunna val jamoa yo'lini tanlash va unga ergashish imon amridir. Ma'lumki, keyingi davrda, paydo bo'layotgan Islom nomi bilan bog'liqligi aytiladigan, lekin aslida musulmonlarning oralariga tafriqa soladigan toifalar bizning yurtimizga begonadir. 

Hozirgi kunda yurtimizga uzoq va yaqin ayrim mamlakatlarda bo'layotgan notinchliklarni qoralaymiz, tez kunlarda tinchlik xotirjamlik va ofiyat ne'matidan baxramand bo'lishliklarini Allox taolodan so'raymiz. 

Yurtimizdagi omonlik va ofiyat ne'matlari bardavom bo'lsin.  

Abdumalik Jo'rayev,
Uychi tumani “Hudoyberdi eshon” jome
masjidi imom-noibi

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

18 avgust — Usmon Mus'hafi Toshkentga qaytgan kun

19.08.2026   38737   2 min.
18 avgust — Usmon Mus'hafi Toshkentga qaytgan kun

18 avgust Toshkentning nafaqat diniy, balki madaniy va ilmiy merosi tarixida muhim o‘rin tutuvchi sana. Qur’oni Karimning eng qadimiy qo‘lyozmalaridan biri sifatida e’zozlanadigan Usmon Mus'hafi asrlar davomida Markaziy Osiyo tarixining turli bosqichlariga guvoh bo‘lib kelgan, xabar bermoqda iccu.uz.

Ushbu nodir qo‘lyozma yirik hajmdagi pergament varaqlarga yozilgan bo‘lib, matni qadimiy Hijoz xatida bitilgan. Mus'hafda hozirgi arab yozuvidagi nuqta va harakat belgilari mavjud emas. Manbalarda uning saqlanib qolgan qismi 338 yoki 353 varaqdan iborat ekani haqida turli ma’lumotlar uchraydi. Ayrim yo‘qolgan pergament varaqlar keyinchalik qog‘oz bilan almashtirilgan. Qo‘lyozmaning aniq sanasi xususida ilmiy adabiyotlarda turli qarashlar mavjud.

Tarixiy ma’lumotlarga ko‘ra, Mus'haf uzoq yillar Samarqandda saqlangan. 1868–1869 yillarda u Sankt-Peterburgga olib ketilgan va Imperator xalq kutubxonasiga topshirilgan. 1905 yilda qo‘lyozmaning 50 ta faksimile nusxasi ko‘chirilgan. 1917 yildagi siyosiy o‘zgarishlardan keyin musulmon ulamolarining talabi bilan Mus'haf avval Ufaga, keyin esa O‘rta Osiyoga qaytarilishi jarayoni boshlangan.

1924 yilda Usmon Mus'hafi Tatariston, Boshqirdiston va Turkiston ulamolaridan tashkil topgan maxsus kuzatuvchilar hamrohligida maxsus poyezd orqali Ufadan Toshkentga olib kelindi. Toshkentga olib kelinganidan so‘ng Mus'haf bir muddat shahardagi masjidlardan birida saqlandi. Keyinchalik uning asrab-avaylanishini ta’minlash maqsadida O‘zbekiston tarixi davlat muzeyiga topshirildi.

1989 yil 14 mart kuni Toshkentda bo‘lib o‘tgan Musulmonlarning IV quriltoyida O‘zbekiston hukumati qarori bilan Usmon Mus'hafining musulmonlar ixtiyoriga qaytarilgani e’lon qilindi. Keyinchalik u O‘zbekiston musulmonlari idorasi ixtiyoriga topshirildi. Mus'haf bir muddat Hazrati Imom majmuasidagi «Mo‘yi Muborak» madrasasi muzey-kutubxonasida maxsus sharoitda ham saqlandi.

Usmon Mus'hafining tarixiy va madaniy ahamiyati xalqaro miqyosda ham e’tirof etilgan. 1997 yilda qo‘lyozma YUNЕSKOning «Memory of the World» — «Jahon xotirasi» dasturi ro‘yxatiga kiritilgan.

2025 yil 13 noyabr — Usmon Mus'hafi tarixida yana bir muhim sana. Aynan shu kuni nodir qo‘lyozma O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markaziga olib kelindi. Bugun Qur’on zalidagi asosiy eksponatlardan biri sifatida alohida o‘rin egallab, yurtimizning ko‘p asrlik diniy, ilmiy va ma’naviy merosini namoyon etuvchi bebaho yodgorlik sifatida taqdim etilgan. Shuningdek, Markazda turli davrlarda Somoniylar, Qoraxoniylar, Xorazmshohlar va Temuriylar davrida ko‘chirilgan Qur’on nusxalarini ham ko‘rish mumkin. Usmon Mus'hafi tarixi bu faqat bir qo‘lyozmaning tarixi emas. Bu asrlar osha saqlangan ilmiy va ma’naviy meros, uni asrab-avaylagan avlodlar xotirasi va O‘zbekiston zaminida shakllangan buyuk islom sivilizatsiyasining uzviy davomiyligi haqidagi tarixdir.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari