Hojilarimizning “Yangi O‘zbekistonning fidoyisi bo‘lib, ma’naviyat targ‘ibotchisiga aylanamiz” degan tashabbuslarini amaliyotga joriy etish bo‘yicha 18 iyul kunidan Toshkent shahrida va 22 iyul kunidan respublikamizning barcha hududlarida tadbirlar boshlandi.
Hududiy hokimliklar, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita, O‘zbekiston musulmonlar idorasi, O‘zbekiston mahallalari uyushmasi tomonidan har bir hudud bo‘yicha hojilarni o‘z mahallalaridagi ijtimoiy himoyaga muhtoj, profilaktik hisobda turuvchi, kam ta’minlangan, boquvchisini yo‘qotgan, notinch oila, ajrim yoqasida turgan fuqarolarga biriktirish ishlari tashkil etildi.
Xususan Qoraqalpog‘iston Respublikasi tumanlarida faoliyat yuritayotgan imom xatiblar va noiblar, MFY raislari va “Haj-2024” safariga borib kelgan hoji ota va hoji onalar, shuningdek, Farg‘ona viloyati bosh imom-xatibi Ubaydullo domla Abdullayevning ko‘rsatmasiga asosan Farg‘ona va Quvasoy shaharlari hamda Dang‘ara va Rishton tumanlarida faoliyat yuritayotgan imom-xatiblari bilan birgalikda haj safariga borib kelgan hoji ota va hoji onalar bilan hamkorlikda shahar va tumanlardagi mahallalarda istiqomat qiluvchi ijtimoiy himoyaga muxtoj, nogiron, profilaktik hisobda turuvchi oilalar holidan xabar olib, ehtiyojmand oilalarga xayriya va ehsonlar ulashdilar.
Biriktiruvga asosan, 22 iyul kuni Andijon viloyatida 118 ta, Buxoro viloyatida 28 ta, Jizzax viloyatida 106 ta, Navoiy viloyatida 5 ta, Namangan viloyatida 48 ta, Samarqand viloyatida 59 ta, Sirdaryo viloyatida 38 ta, Surxondaryo viloyatida 34 ta, Toshkent viloyatida 80 ta, Farg‘ona viloyatida 25 ta, Xorazm viloyatida 52 ta, Qashqadaryo viloyatida 29 ta, Toshkent shahrida 59 ta tadbirlar o‘tkazildi. Toshkent tajribasi asosida boshqa hududlarda ham ishni tashkil etish bugungi kundan amaliyotga joriy etildi.
Respublika ishchi guruhi tomonidan mahalla raislari, faollari, imom-xatiblar, hojilarga mahallalarda amalga oshiriladigan tadbirlar bo‘yicha tushuntirish ishlari olib borildi.
Hududlarda hojilar ishtirokida 711 ta xonadonlar holidan xabar olinib, mahalla raislari, imom-xatiblar bilan birgalikda suhbatlar tashkil etildi.
Mahallalardagi kam ta’minlangan, boquvchisini yo‘qotgan, ehtiyojmand oilalarga hojilar tomonidan moddiy yordam, oziq-ovqat mahsulotlari taqdim etildi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
Kech uxlash sog‘liqqa bir qancha xavf tug‘diradi.
Jigar va boshqa a’zolar o‘zini tiklay olmaydi. Inson organizmidagi barcha a’zolar tunda, ayniqsa, soat 22:00–02:00 oralig‘ida faol tiklanish jarayoniga kirishadi. Xususan, jigar soat 23:00 dan keyin tanani faol tozalash (detoksikatsiya) vazifasini bajaradi. Agar inson u paytda uxlamagan bo‘lsa, vazifa to‘liq bajarilmaydi. Bu esa charchoq, bezovtalik, tushkunlikka olib keladi.
Gormonlar muvozanati buziladi. Uyqu vaqtida, ayniqsa, soat 22:00–01:00 orasida o‘sish gormoni (melatonin va somatotropin) ishlab chiqariladi. Bu gormonlar immunitetni ko‘tarish, teri va hujayralarni tik lash, stressni kamaytirishga xizmat qiladi. Agar uxlash kechiksa, bu gormonlar kama yib boradi.
Aqliy faoliyat susayadi. E’tiborni jamlash, eslab qolish qobiliyatining pasayishi aynan o‘z vaqtida uxlamaslik bilan bog‘liq. Oqibatda ish unumdorligi yomonlashib, sifatli o‘qishga ham salbiy ta’sir qiladi.
Ruhiy muvozanat buziladi. Soat 23:00 dan keyin uxlaydigan insonlarda depressiya, qo‘rquv, ruhiy zaifliklar ko‘p kuzatiladi.
Yurak urish muvozanati yomonlashadi.
So‘nggi yillarda yurakqon tomir kasalliklari ham ko‘payib, ham “yosharib bormoqda”. Kam va o‘z vaqtida uxlamaslik yurakni zo‘riqtirib, umrning qisqarishiga sabab bo‘lmoqda. Yurakni davolash uchun o‘z vaqtida uxlash kerak.
Eng foydali uyqu esa soat 22:00 dan 05:00 gacha bo‘ladi. Chunki aynan shu soatlarda uyqu fazalari mukammal kechadi.
Internet manbalari asosida tayyorlandi.
“Hidoyat” jurnalining 2025 yil 8-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws