Sayt test holatida ishlamoqda!
10 Avgust, 2026   |   27 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:57
Quyosh
05:27
Peshin
12:30
Asr
17:25
Shom
19:33
Xufton
21:02
Bismillah
10 Avgust, 2026, 27 Safar, 1448

Ekstremizm va terrorizmning salbiy  oqibatlari

05.11.2019   7893   4 min.
Ekstremizm va terrorizmning salbiy  oqibatlari

Zamonaviy voqealik diniy ekstremizm va xalqaro terrorizmning salohiyati ham sifat va miqdor jihatdan jiddiy o‘sganini ko‘rsatmokda. Bu esa o‘z navbatida diniy terrorizmning global xavfsizlikka yunaltirilgan jiddiy tahdidga aylanayotganini bugundagi voqealiklardan ko‘rib, bilib turamiz. Globallashuv jarayonlari va yirik geosiyosiy davlatlar orasidagi uzaro manfaatlar to‘qnashuvi va shu bilan birga  fan – texnika yutuqlaridan bor bo‘yicha foydalanish xalqaro terrorizmning “boy ozuqa”si xisoblanadi.

Diniy ekstremizm jamiyat uchun an’anaviy bo‘lgan diniy qadriyatlar va aqidaviy ahkomlarni rad etish, o‘z g‘oyalarini murosasizlik va mutaassiblarcha targ‘ib qilishdan iborat. Markaziy Osiyoda qurib olgan shunday tashkilotlar mintaqa xalqlari uchun ming yillardan beri an’anaviy hisoblangan hanafiy mazhabi va moturidiya aqidasini rad qilib, aholii o‘rtasida siyosiylashtirilgan islom g‘oyalarini singdirishga va bu bilan yoshlar ongini zaharlab, o‘zlarining razil va qabih g‘oyalarini amalga oshirishda ulardan ishchi qurol o‘rnida foydalanishga urinmoqdalar. Terrorizm muayyan siyosiy maqsadlar ustiga qurilgan zo‘ravonlikka asoslangan kuchdir. Ularning maqsadi o‘z rejalarini amalga oshirish jarayonida, jamiyatda beqarorlik keltirib chiqarish, axolining keng qatlamlarini qo‘rquv va vahima ostida ushlab turish. Terrorizmning bosh maqsadi qonuniy hokimiyatni zo‘ravonlik bilan egallab olishdan iborat. 

Yurtimizda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamdagi islohotlar, odamlarimizning to‘q va farovon yashayotganliklari, yaratib berilgan imtiyoz va erkinliklar, eng asosiysi, tinch xayotimiz ana shu xalqaro terroristik va diniy ekstremistik tashkilotlar va ularning ma’naviy rahnamolariga yoqmayapti. Shu boisdan ular zo‘r berib, o‘z g‘arazli maqsadlari – g‘oyalarini yoyishga, millat birligi, yurt tinchligiga  rahna solishga urinishmoqda.

Diniy – ekstremistik guruhlarning bosh maqsadi – «xalifalik» yoki «islom amirligi» tuzish shiori ostida xokimiyatni egallashdir. Ushbu maqsadga erishish yo‘lida hech qanday qabihlikdan qaytishmaydi. Avvalo, aholiga hanafiylik mazhabiga zid mutaassib g‘oyalarni singdirish, ijtimoiy – siyosiy vaziyatni beqarorlashtirish, hukumatga tazyiq o‘tkazish, aholi orasida qo‘rquv, porakandalik, davlatga nisbatan ishonchsizlik kayfiyatini shakillantirish hamda Respublika rahbariyati tomonidan din sohasida olib borilayotgan siyosatni obro‘sizlantirish kabi oraliq maqsadlariga bo‘ysindirilgan faoliyat olib borishga harakat qilishadi. Ularning asosiy faoliyat uslublari ekstremistik ruhdagi adabiyotlar, video va audio tasmalarni tarqatish, yashirin guruhlar tuzish, o‘z a’zolarini davlat tizilmalariga kiritishga intilish, mavjud ijtimoiy – siyosiy voqealikni keskin qoralash, davlat va diniy idora vakilliklarini obro‘sizlantirish hamda shu bilan birga terroristik harakatlarni o‘tkazishdan iborat. 

Ming afsuslar bo‘lsinkim, aqidaparast oqim va guruhlarning yovuz faoliyati tufayli, dunyoning turli nuqtalarida ming-minglab begunoh odamlarning qoni to‘kilmoqda. 

Diniy ekstremistik va terroristik guruhlarning peshvolari birinchi navbatda yoshlarimiz orasiga kirib olishga, ularning endi shakllanayotgan ongi, tasavvurini o‘zlarining botil va yovuz yo‘llariga solishga intilishadi. Bu maqsad yo‘lida hech narsadan toyishmaydi. Turmushning kichik muammolarini dastak qilish, moddiy qo‘llab-quvvatlash orqali o‘z yo‘liga tortish sinalgan usullardan biri. 

Yoki qadim kadriyatlar, mustahkam aqidalarni buzish, ularni boshqacha talqinga solish ham ko‘p qo‘llaniladigan usullardan biri. 

Aqidaparast oqimlar birinchi navbatda kelajagimiz bo‘lmish yoshlarga ko‘z tikishlari bejiz emas. Bugungi yoshlar ertangi kunimizni, taraqqiyotini belgilab beruvchi kuchdir. 

Dinimizda tarbiyaga alohida o‘rin berilishi bejiz emas. Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam: «Hyech bir ota o‘z farzandiga yaxshi tarbiya va go‘zal odobdan buyukroq hadya bera olmas», — deb marhamat qilganlar. Farzandlarimizning faol, vatanparvar yoshlarga aylanishi ko‘p jihatdan ota-onaga bog‘lik. Xalqimizning “Qush uyasida ko‘rganini qiladi” maqoli bejiz aytilmagan. Bu borada nafaqat ota-ona mahalla-ko‘y, o‘quv dargohlari, jamoat tashkilotlari hamkorligida ish olib borishlari darkor. 

Yoshlarimizni notanish, maqsadi yovuz bo‘lgan da’vatchilardan asrash lozim. Biz yoshlarimiz ongi va ruhiyatini zaharlashga qaratilgan g‘oyalardan qat’iyat bilan himoya qilsakkina, har qanday g‘arazgo‘y kuchlar yurtimiz mustaqilligi va uning porloq kelajagiga rahna sola olmaydi.

 

O‘.Jumanazarov

Hazorasp tumani “Shoxpir” masjidi imom-noibi

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Saudiya Arabistonida o‘tkazilayotgan xalqaro Qur’on tanlovida 133 davlat vakillari ishtirok etmoqda

10.08.2026   1580   2 min.
Saudiya Arabistonida o‘tkazilayotgan xalqaro Qur’on tanlovida 133 davlat vakillari ishtirok etmoqda

Qirol Abdulaziz nomidagi Qur’oni karimni yod olish, o‘qish va sharhlash bo‘yicha qirq oltinchi xalqaro tanlovning saralash bosqichi 7 avgust kuni Makka shahridagi musobaqalar o‘tkaziladigan joyda 133 davlatdan 334 nafar ishtirokchi (erkak va ayollar) ishtirokida boshlandi.

IQNA "Minbar" gazetasiga tayanib xabar berishicha, Qirol Abdulaziz nomidagi Qur’oni karimni yod olish, o‘qish va sharhlash bo‘yicha qirq oltinchi xalqaro tanlovning saralash bosqichi bir kun avval Makkadagi musobaqalar o‘tkaziladigan joyda boshlangan va final bosqichini Masjidul Haromda o‘tkazish uchun zamin tayyorlagan.

Saudiya Arabistoni Islom ishlari, da’vat va hidoyat vazirligi tomonidan tashkil etilgan ushbu tadbirning saralash bosqichida hakamlar hay’atlari eng yuqori aniqlik va shaffoflik standartlariga rioya qilgan holda, Qur’on tilovati uslublari va qoidalariga ixtisoslashgan taniqli xalqaro hakamlar guruhi nazorati ostida erkak va ayol ishtirokchilarning chiqishlarini tinglab, final bosqichiga kimlar o‘tishini aniqladi.

Tanlovning joriy bosqichi 133 mamlakatdan 334 nafar ishtirokchi (erkak va ayollar) ishtirokida o‘tkazilmoqda, ular besh toifa: "Shatibiya" usuli bo‘yicha yetti xil qiroat asosida Qur’oni Karimni to‘liq yodlash (qiroat va nazariy bilimlarni, shuningdek, tajvid qoidalarini a’lo darajada bajarish va rioya qilishni o‘z ichiga oladi); a’lo darajada ijro etish, tajvidga rioya qilish va so‘zlarni sharhlash bilan Qur’oni Karimni to‘liq yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan Qur’oni Karimni to‘liq yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan ketma-ket o‘n beshta juzni yodlash; a’lo darajada ijro etish va tajvidga rioya qilish bilan ketma-ket beshta juzni yodlash bo‘yicha bellashmoqda.

Vazirlik ushbu global qur’oniy tadbirning muvaffaqiyatini ta’minlash uchun elektron hakamlik tizimini joriy etish, ishtirokchilarni baholashda adolat va aniqlikni ta’minlash uchun tashkiliy va keng qamrovli platformani yaratish, shuningdek, ularga turli xil xizmatlarni taqdim etish kabi barcha imkoniyatlarini ishga solishda davom etadi.

Qirol Abdulaziz nomidagi xalqaro musobaqa dunyodagi eng yirik Qur’on musobaqalaridan biri hisoblanib, uning umumiy pul mukofotlari miqdori 10 million saudiya rialidan oshadi.

Mazkur musobaqada O‘zbekiston sharafini "Mir Arab" o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasi, "Sayyid Muhiddin maxdum" o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasi, Imom Buxoriy nomidagi Toshkent islom instituti hamda "Xadichai Kubro" qizlar o‘rta maxsus islom bilim yurti talabalari himoya qilishi haqida avval xabar berilgan edi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

Dunyo yangiliklari