Tanlovga!
Hadisi shariflarda ro‘zaning fazli va uning foydalari go‘zal tarzda ifoda etilgan. Xususan, Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisi sharifda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytadilar: «Ro‘za qalqondir». Hadisi sharifdan ro‘zaning qalqon ekanligi ayon bo‘lmoqda, ammo bir savol tug‘ilishi mumkin: Ro‘za nimadan qalqon bo‘ladi? Muhaddis ulamolar bu savolga bir qancha javoblar berishgan.
Hadisi sharif boshqa roviylar tarafidan ham rivoyat qilingan. Ularning ba’zilarida «do‘zaxdan qalqondir», ba’zilarida esa «modomiki, g‘iybat bilan u (qalqon)ni teshib qo‘ymas ekan» ma’nosidagi ziyodaliklar mavjud. Bulardan hadisdan ro‘zaning do‘zaxdan qalqon ekanligi iroda qilinganini tushunish mumkin. Ushbu javobni buyuk muhaddis ulamolardan biri Ibn Abdulbar aytganlar.
«Nihoya» kitobining sohibi Ibn Asir Jazariy ushbu hadisni quyidagicha sharhlaganlar: «Ro‘zaning qalqon ekanligi u o‘z sohibini unga aziyat beradigan shahvatlardan himoya qilishi ma’nosidadir».
Shoh Valiyulloh Dehlaviy esa shunday deydilar: «Ro‘za qalqon, chunki u insonni shayton va nafsning yomonligidan himoya qiladi, u ikkisini insondan uzoqlashtiradi va ularga qarshi chiqadi. Shuning uchun yomon so‘zlar va amallardan tilni pok saqlash bilan ro‘zaning qalqonlik ma’nosini mukammal qilish uning haqqi sanaladi. Bu ma’noga hadisi shariflarda ham ishoralar mavjud».
Yuqoridagi sharhlar zohiran qaraganda bir-biriga teskaridek tuyuladi, ammo aslida ular bir-biriga zid emas, balki ular biri boshqasini qo‘llaydigan ma’nodadir. Abu Bakr Ibn Arabiy barcha ma’nolarni jamlaydigan tarzda shunday sharh berganlar: «Ro‘za do‘zaxdan saqlovchi qalqondir. Chunki, u nafs shahvatlaridan tiyilishdir, do‘zax esa (hadisi sharifda zikr etilganidek) shahvatlar bilan o‘rab qo‘yilgan. Xulosa shuki, ro‘za bu dunyoda turli xil shahvatlardan to‘suvchi ekan oxiratda do‘zaxdan qalqon bo‘ladi». Demak, biz ro‘za tutish bilan gunohlardan tiyilsak va qalqonimizga turli xil shikastlar yetishidan saqlansak u oxiratda bizdan do‘zax olovini to‘sadi. Bu esa biz orzu qilgan eng ulkan yutuqdir. Alloh barchamizga tutayotgan ro‘zalarimiz oxiratda qalqonimiz bo‘lishini nasib aylasin!
«Fathul mulhim» kitobi asosida
Iysoxon Yahyo tayyorladi
O‘zbekiston sayyohlik salohiyatini Janubiy Koreyada keng targ‘ib etish maqsadida nufuzli “EBS” telekanali tomonidan mamlakatimiz turizm imkoniyatlariga bag‘ishlangan maxsus teledastur efirga uzatildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Sayyohlar orasida katta auditoriyaga ega bo‘lgan “Buyuk Ipak yo‘li bo‘ylab sayohat” teledasturi orqali janubiy koreyalik tomoshabinlarga O‘zbekistonning ekoturizm, gastronomik, ziyorat, tog‘ va landshaft turizmi borasidagi imkoniyatlari haqida keng ma’lumot berildi.
O‘zbekistonga tashrif buyurgan “EBS” telekanali ijodiy guruhi mamlakatimizning mashhur sayyohlik yo‘nalishlari, YUNЕSKOning Butunjahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan Samarqand, Buxoro, Xiva va Toshkent shaharlarining qadimiy me’moriy yodgorliklari, turli hududlardagi zamonaviy ko‘ngilochar markazlar, milliy hunarmandchilik, o‘zbek milliy taomlari hamda yurtimizning betakror tabiat manzaralari haqida hikoya qildi.
Ko‘rsatuvda janubiy koreyalik sayyohlar uchun O‘zbekiston bo‘ylab sayohat qilishning afzalliklari ham keng yoritildi. Xususan, bugungi kunda Toshkentdan mamlakatimizning tarixiy shaharlariga zamonaviy va qulay “Afrosiyob” tezyurar poyezdi orqali Ipak yo‘li yo‘nalishlari bo‘ylab sayohat qilish mumkinligi ta’kidlandi.
“EBS” telekanali muxbiri Toshkentning o‘ziga xos me’moriy qiyofasiga alohida e’tibor qaratgan. Uning fikricha, poytaxt me’morchiligida o‘rta asrlarga oid tarixiy obidalar, zamonaviy ko‘p qavatli binolar va sobiq ittifoq davri me’morchiligi an’analari o‘ziga xos uyg‘unlik kasb etgan.
Dasturda O‘zbekiston bo‘ylab sayohat qilish imkoniyatlari haqida so‘z yuritilar ekan, mamlakat poytaxtidan tarixiy shaharlarga avtomobil yo‘llari bilan bir qatorda temir yo‘l orqali ham qulay safar qilish mumkinligi ma’lum qilingan.
“Yilning barcha faslida ertalab va kechqurun Toshkentning bosh vokzalidan Buxoro va Samarqand yo‘nalishida qulay tezyurar “Afrosiyob” poyezdlari qatnaydi. Maksimal tezligi 230 km/soat bo‘lgan ushbu poyezd Toshkentdan Buxorogacha bo‘lgan qariyb 600 kilometrlik masofani uch soatu 40 daqiqada bosib o‘tadi. Bu aviaparvozga nisbatan qulay va arzonroq”, – deya qayd etilgan teledasturda.
Ko‘rsatuvda Samarqand va Buxoro shaharlari Markaziy Osiyoning muhim madaniy durdonalari sifatida e’tirof etilgan.
“Buxoro shahri 2500 yildan ortiq tarixga ega. Eski shahar markazida Buxoroning eng diqqatga sazovor yodgorliklaridan biri – 1127 yilda qurilgan Minorai Kalon joylashgan. Uning balandligi 47 metr, poydevori esa 10 metrni tashkil etadi”, – deya ma’lumot beriladi manbada.
Samarqand haqida so‘z yuritilar ekan, uning 2750 yillik tarixga ega ekani, dunyodagi eng qadimiy shaharlardan biri sifatida asrlar davomida turli bosqinlar va vayronagarchiliklarga guvoh bo‘lganiga qaramay, o‘zining betakror va ertaknamo ulug‘vorligini saqlab qolgani ta’kidlangan.
Teledasturning yana bir muhim jihati – unda O‘zbekistonning qadimiy shaharlaridagi tarixiy va me’moriy obidalar bilan bir qatorda, milliy hunarmandchilik, urf-odatlar, milliy taomlar hamda mamlakatning turli hududlaridagi go‘zal tabiat manzaralari haqida batafsil ma’lumot berilganidir.
Ko‘rsatuvda O‘zbekistonning mehmondo‘stligiga ham alohida urg‘u berilgan.
“Sayyoh sifatida qayerga bormang, xoh mehmon uylarida, xoh bozorlar yoki shunchaki ko‘chada mahalliy aholi bilan uchrashsangiz, samimiy mehmondo‘stlik va iliqlikni his qilasiz”, – deydi “EBS” telekanali ijodiy guruhi.
Umuman, Janubiy Koreyaning yetakchi telekanallaridan biri bo‘lgan “EBS” orqali O‘zbekistonning boy tarixiy-madaniy merosi, betakror tabiati, milliy taomlari, mehmondo‘stligi va zamonaviy turizm infratuzilmasi keng auditoriyaga namoyish etilgani mamlakatimizning ushbu davlat sayyohlik bozoridagi jozibadorligini yanada oshirishga xizmat qiladi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati