Sayt test holatida ishlamoqda!
18 Avgust, 2026   |   5 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:08
Quyosh
05:35
Peshin
12:27
Asr
17:17
Shom
19:22
Xufton
20:45
Bismillah
18 Avgust, 2026, 5 Rabi`ul avval, 1448

Iftorni tezlatish va saharlikni kechiktirish

17.05.2019   39781   3 min.
Iftorni tezlatish va saharlikni kechiktirish

Iftorni tezlatish deyilganda iftor vaqti kirgandan so‘ng bir necha dona xurmo va suv bilan bo‘lsa ham og‘iz ochib olish tushuniladi. Saharlikni kechiktirish degan esa, saharlikni tunning oxirgi vaqtiga, tong otishiga yaqin vaqtgacha kechiktirish nazarda tutilgan.

Iftorni tezlatish va saharlikni kechiktirish to‘g‘risida Payg‘ambar (sollallohu alayhi va sallam)dan bir qancha hadislar naql qilingan. Bu hadislarning ba’zilarida ushbu amalga buyurilgan bo‘lsa, boshqalarida uning fazilati, savobi ulug‘ligi, ba’zilarida undagi hikmatlar bayon etilgan. Jumladan, Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) aytadilar:

“Agar tun bu yoqdan yaqinlashsa, kunduzi u yoqqa qayta boshlasa, ro‘zador og‘zini ochadi” (Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyati);

“Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) namoz o‘qishlaridan oldin bir necha dona ho‘l xurmo bilan, agar ho‘l xurmo bo‘lmasa, bir necha quruq xurmo bilan, agar quruq xurmo ham bo‘lmasa, bir necha ho‘plam suv bilan og‘iz ochar edilar” (Imom Abu Dovud va Imom Termiziy rivoyati).

“U zot (sollallohu alayhi va sallam) bir qultum suv bilan bo‘lsa ham og‘izlarini ochmagunlaricha shom namozini o‘qimas edilar” (Hokim “Mustadrak”da rivoyat qilgan).

“Ummatim modomiki, iftorni tezlatar ekanlar, yaxshilikda bardavom bo‘ladilar” (Imom Ahmad rivoyati);

“Iftorni tezlatinglar va saharlikni kechiktiring” (Tabaroniy rivoyati);

“Uch narsa payg‘ambarlar axloqidandir: iftorni tezlatish, saharlikni kechiktirish va namozda o‘ng qo‘lni chap qo‘l ustiga qo‘yish” (Tabaroniy rivoyati).

Ushbu hadislar ko‘pchilik e’tiboridan chetda qolgan iftorni tezlatish, saharlikni imkon boricha kechiktirish amalining ahamiyatiga ochiq-oydin dalolat qiladi. Bu ishda Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam)ga ergashish, u zotning buyruqlariga itoat bordir. Shu kabi ishlar bilan musulmon Allohning muhabbatiga erishadi. Alloh taolo aytadi: “Ayting (ey Muhammad!): «Agar Allohni sevsangiz, menga ergashingiz. Shunda Alloh sizlarni sevadi va gunohlaringizni mag‘firat etadi” (Oli Imron, 31).

Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) aytdilar: “Alloh taolo aytdi: “Menga bandalarimning eng suyuklisi iftorni tez qiladiganlaridir” (Imom Termiziy rivoyati).

Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) saharlikning muborak ekani, unda baraka borligini aytganlar. Bu baraka keng qamrovlidir: taomdagi baraka, amalning o‘zidagi baraka, vaqtdagi barakani o‘z ichiga oladi. Shu bois, ro‘zador bu amalni kanda qilmasligi, g‘animat bilishi lozim.

Bundan tashqari, sahar vaqti fazilatli, barakali vaqtlardandir. Alloh taolo bu vaqtda istig‘for aytuvchilarni maqtagan, bu vaqtda duo qiluvchilarni ijobat etishini, so‘rovchilarga so‘raganlarini berishini va’da qilgan.

Iftorni tezlatish va saharlikni kechiktirish odamlar orasida yaxshilikning bardavom bo‘lishi omillaridandir. Shuningdek, bunda tanani baquvvat qilish, zaiflikni, dangasalikni ketkazish bordir. 

Jamshid SHODIYEV

Ramazon-2019
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Imom-xatiblar: «Islom sivilizatsiyasi markazi Uchinchi Renessans g‘oyasining amaliy ifodasi»

13.08.2026   25541   3 min.
Imom-xatiblar: «Islom sivilizatsiyasi markazi Uchinchi Renessans g‘oyasining amaliy ifodasi»

O‘zbekistonda Uchinchi Renessans g‘oyasini hayotga tatbiq etish, milliy va diniy merosni chuqur o‘rganish hamda ma’naviy-ma’rifiy bilimlarni kengaytirishga qaratilgan tashabbuslar doirasida Farg‘ona, Qashqadaryo va boshqa hududlardan kelgan imom-xatiblar O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida bo‘ldilar. Ular Markazdagi muzey ekspozitsiyalari, noyob qo‘lyozmalar, Renessans davrlariga bag‘ishlangan bo‘limlar va zamonaviy interaktiv yechimlar bilan tanishib, ushbu maskanni ilm, ta’lim va ma’naviyatni uyg‘unlashtirgan muhim milliy platforma sifatida baholadilar, xabar bermoqda iccu.uz.

Farg‘ona viloyati Buvayda tumani «Katta mahalla» masjidi imom-xatibi Rahmatulloh G‘oyibnazarov Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan barpo etilgan mazkur Markazni yosh avlod uchun muhim ma’rifat maskani sifatida baholadi.

«Bu yerda Birinchi va Ikkinchi Renessans davrlari, buyuk allomalarimiz qoldirgan ilmiy meros va mamlakatimiz taraqqiyoti haqidagi ekspozitsiyalarni ko‘rib katta taassurot oldik. Bu yerga kelgan har bir inson o‘z tarixini chuqurroq anglaydi, yoshlar esa ilmga va vatanparvarlikka yanada ko‘proq intiladi. Bu yerda olgan bilim va taassurotlarimizni xalqimizga yetkazishni o‘zimizga vazifa deb bilamiz», — dedi u.

Farg‘ona viloyati Qo‘shtepa tumani bosh imom-xatibi, «Muborak» jome masjidi imom-xatibi Otabek Xolmurodov Markaz kutubxonasida ilmiy izlanishlar uchun yaratilgan sharoitlarga e’tibor qaratdi.

Uning ta’kidlashicha, elektron kitoblar fondi, Brayl alifbosidagi adabiyotlar, maxsus tadqiqot xonalari va noyob manbalarning bir joyda jamlangani Markazni nafaqat muzey, balki keng qamrovli ilmiy resurs markaziga aylantirgan.

«Bu kutubxona ilmiy izlanish bilan shug‘ullanuvchilar uchun haqiqiy bilim maskani ekan. Bu yerda yaratilgan sharoitlar ilm ahlini yanada ko‘proq izlanishga undaydi. Biz bu imkoniyatlar haqida yoshlarimizga albatta targ‘ibot olib boramiz», — dedi u.

Farg‘ona viloyati Bag‘dod tumani bosh imom-xatibi Ahmadxon Nizomov esa Markazning ilmiy konsepsiyasiga alohida to‘xtaldi.

Uning fikricha, har bir ekspozitsiya ortida keng ko‘lamli tadqiqotlar va ilmiy izlanishlar mujassam bo‘lib, bu yerdagi interaktiv muhit tashrif buyuruvchilarni faqat tomoshabin emas, balki izlanuvchiga aylantiradi.

«Bu yerga bir marta kelib barchasini to‘liq anglash qiyin. Har bir ekspozitsiya ortida katta ilmiy mehnat mujassam. Ayniqsa, allomalarimiz merosi, tadqiqot markazlari va interaktiv imkoniyatlar insonni yanada chuqur izlanishga chorlaydi. Bu maskan kelajak avlod uchun ulkan ma’naviy boylik va Yangi O‘zbekistonning ilm-fan taraqqiyotiga xizmat qiladigan muhim poydevordir», — dedi u.

Tashrif yakunida ishtirokchilar Markazda jamlangan boy ilmiy va madaniy meros, raqamli ekspozitsiyalar hamda ta’lim imkoniyatlarini keng jamoatchilik, ayniqsa yoshlar o‘rtasida targ‘ib qilish Uchinchi Renessans g‘oyalarini hayotga tatbiq etish, milliy o‘zlikni anglash va ilmiy merosga qiziqishni yanada kuchaytirishga xizmat qilishini qayd etdilar.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari