Sayt test holatida ishlamoqda!
28 Iyun, 2026   |   13 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:06
Quyosh
04:52
Peshin
12:29
Asr
17:41
Shom
20:04
Xufton
21:46
Bismillah
28 Iyun, 2026, 13 Muharram, 1448

“Ro‘za tuting – salomat bo‘lasiz!”

08.05.2019   32429   8 min.
“Ro‘za tuting – salomat bo‘lasiz!”

 Ro‘zaning foydalari shu qadar ko‘pki, gapni qay biridan boshlashdi bilmaydi odam. Ro‘za – oxiratning bebaho  sarmoyasi,  shu barobarida  uning bu dunyoda ham insonga keltiradigan manfaatlari ko‘p. Qisqasi, ro‘za – ikki dunyo saodatining kaliti! 

Keling, shu o‘rinda ro‘zaning naqd foydasi haqida ikki og‘iz suhbatlashaylik.   Bir oy tugal ro‘za tutgan odam tani va ruhidagi ijobiy o‘zgarishlarni teran his etadi. Bu ro‘zaning  naqd foydasi bo‘lmay, nima?!

Tibbiyot olamlari allaqochon ilmiy isbot qilishganki, ro‘za ichki va tashqi a’zolarni muhofaza qiladi, zararli moddalarni chaqiruvchi cho‘kindilardan himoyalaydi hamda organizmning salomatligiga monelik qiluvchi mikrob va bakteriyalardan xalos etadi.

Shifokorlar ro‘zaning salomatlikni mustahkamlash bobidagi foydalarini ko‘p gapirishgan: “Ro‘za oshqozon va ichaklarni ortiqcha chirindilardan tozalaydi, u tufayli hazm qilish tizimi ma’lum muddat orom oladi. Ba’zi xastaliklarning davosi faqat parhez bo‘ladi. Ro‘za esa parhezning bir turi, hatto undan ustun. Ichak va yo‘g‘on ichaklarida surunkali yallig‘lanishi bor bemorlar hamda jigari xastalar iftor vaqti ko‘p taom tanovul qilishmasa, ro‘zaning foydasini sezishadi. Ba’zida qichima kasali borlar ro‘za sharofatidan tuzalib ketadilar. Chunki ro‘zada taomlanish bir tartibga tushganidan qichishish sabablari yo‘qoladi”.

Ro‘zaning asab tizimiga foydasi kata ekan. Doktor Muhammad Abu Shavq “Ro‘za va asab tizimi” nomli risolasida shunday yozadi: “Ro‘za nafs va ruhni poklaydi, qiyinchiliklarga chidash hamda kambag‘al va muhtojlarga mehr ko‘rsatishni o‘rgatadi, shahvatlarga berilishdan qaytaradi, nafsni muomalada rostgo‘ylik, omonatdorlik, g‘azab qilmaslik, o‘ch olmaslik kabi xulqlarga erishtiradi.

Bularning barchasi insonga tinchlik, muhabbat va poklik ruhini beradi. O‘z navbatida, bu asab tizimiga ta’sir ko‘rsatadi. Organizm asab tizimiga qarab sokin bo‘ladi yoki qo‘zg‘aladi. Asab tizimi tinch emas ekan, qolgan a’zolar ham bir maromda faoliyat ko‘rsatmaydi. Bu hikmatni qarang, ro‘zadorni inson suratidagi farishta qilib qo‘yadi. Bu bilan uning o‘zi saodatmandlikka erishadi va o‘zgalarni ham baxtli qiladi”.

Gapida davom etib, u yana bunday deydi: “Ey asabiy taranglik va charchoqlik, uyqusizlik, tushkunlik hamda shu kabi kasalliklardan qutulish maqsadida shifokorlarga qatnab yuruvchilar, agar ro‘za va uning sizlarga bergan yaxshiliklarini mahkam tutganingizda, uzluksiz davolanishga ehtiyoj sezmasdingiz”.

Inson tanasidagi ortiqcha vazn sababidan ham kasallik seza boshlaydi. Ro‘za tanadagi yog‘larni yo‘qotadi va bu bilan inson qisqa vaqt ichida ortiqcha vazndan qutuladi.

Ro‘za qon bosimi ko‘tarilganda, o‘tkir buyrak shamollashida, peshob yo‘lida to‘plangan toshlarni eritishda, jigar kasalliklarida, o‘t qopining shamollashi va toshlarini tushirishda, semizlik va siqilishga olib keluvchi surunkali yurak kasalligida, oqsil va kraxmal moddalarining ko‘pchish holatiga sabab bo‘luvchi oshqozon bezovtaligida foyda beradi. U yana g‘ayrat bag‘ishlaydi va keksalik tomon bo‘lgan qadamni sekinlashtiradi.

Ro‘zaning salomatlikka yetaklovchi foydalari, hatto musulmon bo‘lmagan ovrupalik, amerikaliklar va boshqalar tomonidan ham isbotlanmoqda. Ular bu borada kitoblar yozdilar. Ro‘za bilan davolanishni xohlovchilar uchun shu yo‘l vositasida muolaja o‘tkazuvchi sihatgohlar ochdilar va bedavo kasalliklarni ro‘za bilan davolashda katta natijalarga erishdilar. Fransiyalik ayrim shifokorlarning aytishlaricha, yiliga bir oy ro‘za tutish bir yil davomida organizmda to‘plangan befoyda cho‘kindilarni ketkazadi.

Ro‘zaning salomatlikka foydalari haqida kitob yozganlardan eng mashhuri amerikalik olim Mak Faddendir. U mamlakatda dong‘i ketgan shifoxona ochib, unga o‘z nomini bergan. Bedavo xastaliklarni yo‘qotishda ro‘za vositasida katta natijalarga erishgach, “Ro‘za” nomli kitob ta’lif qildi. U va boshqalar: “Ro‘za organizm uchun foydali bo‘lib, uni oziq-ovqat va dorilardan qolgan zahar quyqum­aridan tozalaydi”, deyishgan.

Doktor Mak bunday deydi: “Men ro‘za vositasida ko‘p kasallarni davoladim. Ro‘zaning ularga ta’siri kasalliklariga qarab bo‘ladi. Uning foydasini ko‘proq his qilgan bemorlar, asosan, oshqozonlaridan shikoyat qilganlardir. Ularning ro‘za vositasida shifo topishlari tez va hayratda qolarlidir. Qonga bog‘liq kasalliklar va revmatizm kabi tomirga oid xastaliklarni davolashda ham ro‘za katta foyda beradi”. Shifokor ro‘za bilan davolagan bemorlarning nomlari, kasalliklari va kasallik tarixlarini ham aytib o‘tgan.

Uning ta’kidlashicha, har bir inson, shuningdek, kasallar ham ro‘za tutishga ehtiyoj sezadi. Chunki taom va dorilar organizmda to‘planarkan, insonni og‘irlashtirib, g‘ayratini susaytiradi. Shunda u bemor kabi bo‘lib qoladi. Agar ro‘za tutsa, zaharlar tanasidan chiqib ketib, vazni yengillashib, butunlay poklanadi, g‘ayrat-shijoatga to‘ladi.

Bu shaxs ro‘zadorning ro‘zadan oladigan foydalari to‘g‘risida ko‘p gapirgan va quvvatini yangilash uchun o‘zi ham bir necha bor ro‘za tutib, boshqa yo‘l bilan erishib bo‘lmaydigan darajada ko‘p foyda ko‘rganini aytgan. U hammaga ro‘za tutish tavsiyasini beradi. Ayniqsa, uning “Ro‘za boshqa davolash vositalari ojiz qolgan hamma dardga shifodir” iborasi juda mashhurdir.

Doktor Alan Kot qand va bo‘g‘im kasalliklarini, doktor Karlson va Djenningslar boshqa turli kasalliklarni davolashda ro‘zadan keng foydalanishgan.

Teri tanosil kasalliklari bo‘yicha mutaxassis, amerikalik doktor Robert Bartol bunday yozadi: “Ro‘za mikroblardan, ayniqsa, tanosil kasalliklari mikroblaridan xalos bo‘lishning faol vositalaridan ekaniga shubha yo‘q. Chunki u eskirgan hujayralarni bartaraf qilib, o‘rniga yangilarini hosil qiladi. Bu tanosil kasalliklarini davolashning ochlik nazariyasidir”.

Yuqorida aytib o‘tilganlar ro‘zaning salomatlikka oid foydalaridan ba’zilari, xolos. Ko‘rib turganimizdek, buni hatto musulmon bo‘lmagan mutaxassislar ham tan olishgan.

 

“RAMAZONDA SALOMATLIK” 

kitobi asosida tayyorlandi.

Ramazon-2019
Boshqa maqolalar

Otamdan qolgan saboqlar: Odamlarga ruhiyating kalitini berma

26.06.2026   9957   4 min.
Otamdan qolgan saboqlar: Odamlarga ruhiyating kalitini berma

May oyida saraton hayotimizga ruxsatsiz kirib keldi...

U otamning ko‘kragida boshlandi. Alloh u kishini rahmatiga olsin. Keyin kasallik suyaklariga ham tarqaldi.

Maydan dekabrgacha bo‘lgan olti oy davomida hayotim butunlay o‘zgardi. Doimiy tekshiruvlar, shifokor qabuli, kasalxonalar, eng yaxshi mutaxassislarni izlash va turli dori-darmonlar...

Bu olti oy davomida butun hayotim otamga g‘amxo‘rlik qilish atrofida aylandi.

Men otamning asta-sekin kuchsizlanib borayotganini ko‘rdim. Avvaliga hassa bilan yurardi. Keyin yurish moslamasi bilan. So‘ngra nogironlar aravachasiga o‘tirdi. Oxiri esa to‘shakka mixlanib qoldi.

Kuch-quvvat timsoli bo‘lgan otangizni shu ahvolda ko‘rish inson uchun eng og‘ir sinovlardan biri ekan.

Shu qiyin kunlarning birida kasalxonada meni hayratga solgan voqea yuz berdi.

Men otamning oldiga har kuni borardim. Ba’zan ishdan keyin, gohida esa uydan to‘g‘ri kasalxonaga kelardim. Shuning uchun kiyimlarim ham har xil bo‘lardi: rasmiy ham, oddiy ham.

Bir kuni shippakda bordim. Otam bilan biroz o‘tirdik. Keyin u kishi qahva so‘radi. Men oshxonaga tushdim.

Navbatda turganimda orqamdagi bir yigit meni boshdan-oyoq kuzatib turdi. Keyin:

— Siz televizorda chiqadigan odammisiz? deb so‘radi.

— Ba’zan, dedim.

U esa:

— Rostini aytsam, siz haqingizdagi fikrim o‘zgarib ketdi. Men sizni boshqacharoq tasavvur qilardim, — dedi.

— Nega? — dedim.

— Kasalxonaga shippak kiyib kelibsiz-ku, — dedi.

O‘sha paytda ruhiy holatim juda og‘ir edi. Bir necha oylik tashvishlardan charchagan edim.

Men unga:

— Otam saraton bilan kurashyapti. Siz esa menga poyabzal haqida gapiryapsizmi? — dedim.

Ichimda g‘azab qaynardi. Keyin o‘zimni bosib:

— Birodar, har bir gapning o‘z vaqti va joyi bo‘ladi. Ayniqsa kasalxonada. Bu yerdagi har bir insonning o‘z dardi bor, — dedim.

Voqea tugadi. Ammo mening ichimda tugamadi.

Qahvani olib, otamning oldiga qaytdim. Otam mening asabiyligimni darrov sezdi.

Hammasini aytib berdim.

Otam so‘zlarimni xotirjam tingladi va bunday dedi:

— Agar sen noto‘g‘ri ish qilmaganingga ishonching komil bo‘lsa, nega bir begona odamning gapi sening ruhiyatingga ta’sir qilishi kerak?

Men:

— Lekin uning gaplari meni qattiq ranjitdi, — dedim.

Otam biroz sukut saqlab:

— Nega uning sen haqingdagi fikri sen uchun shunchalik muhim? Sen ruhiyatingning kalitini uning qo‘liga topshirib qo‘yding. Odamlarga ruhiyatingning kalitini berma. Agar bersang, ular seni xohlaganicha boshqaradi, dedilar.

So‘ng qo‘shimcha qildi:

— Eng muhimi, sen o‘zingdan mamnun bo‘l.

Ruhiyatingning kalitini o‘zingda saqla. Uni hech kimga berma.

Biz qahvamizni ichishda davom etdik.

Men unga:

— Qani endi men ham sizdek xotirjam bo‘lishni o‘rgansam, — dedim.

U kishi jilmayib:

— Inshaalloh, o‘g‘lim. Agar xohlasang, albatta o‘rganasan, — dedilar.

Butun bu hikoyaning xulosasi bitta:

Ruhiyatingiz — uyingizdir. Uning kalitini hech qachon boshqalarga bermang.

Otam vafot etganlaridan keyin yana bir haqiqatni angladim:

Bu dunyoda ota o‘rnini bosadigan hech narsa yo‘q.

U haqda qancha she’r yozmang, qancha so‘z aytmang, baribir kam.

Otangiz tirik ekan, uni qadrlang. Duosini oling. Chunki qabr ustida to‘kilgan ko‘z yoshlar endi hech narsani o‘zgartirmaydi.


Davron NURMUHAMMAD