Allamahal uyg‘ondim.
Allaqanday nur ko‘rindi, ammo xona eshigi yopiq edi.
Qarasam, soat 3.30, sahar vaqti.
Menga ko‘rinayotgan nur qaydan tushayotir?
---
Birdan qo‘rqib ketdim, chunki qo‘limning yarmi devor ichiga botib ketgan edi.
Shoshib qo‘limni tortib oldim, vahima ichra o‘tirib qo‘limga qaradim.
Qo‘limni yana devorga tiradim, qo‘lim yana devor ichiga kirib ketdi!!!
---
Bir kulgi ovozini eshitgandek bo‘ldim.
Ukamning yotgan joyiga o‘girilib qaradim, uxlab yotibdi.
Qo‘rqqanimdan o‘rnimdan turib ukamni uyg‘otgani bordim.
Ammo javob bermadi.
To‘g‘ri onamning xonasiga bordim.
Otamni uyg‘otmoqchi bo‘ldim.
Birortasining menga javob berishini istar edim, lekin kimsa javob bermas edi.
Onamni uyg‘otmoqchi bo‘lgan edim, qarasam, onam uyqudan uyg‘ondi.
Uyg‘ondi-yu, ammo men bilan gaplashmadi.
---
“Bismillahir rohmanir rohim” derdi va yana shu iborani takrorlar edi.
Otamni uyg‘otdi. “Turing, bir bolalardan xabar olib kelaylik”, dedi.
“Hozir-a, ayni uyquning vaqti-ku, bir oz yot, tong yorishadi”, dedi otam.
Ammo onam g‘ishava qilaverganidan keyin otam ham o‘rnidan turdi va ular oldin-keyin bo‘lib xonamizga kirib kelishdi.
---
“Otajon, onajon”, deya baqira boshladim, ammo hech biri javob bermadi.
Onam egnidagi kiyimini g‘ijimladi, uning meni tinglashini istayotgan edim, biroq u meni his etmayotgandi.
Onamning orqasidan ergashib yura boshladim, u bizning xonamizga kelib eshikni ochdi.
Biroq menga farqi yo‘q edi, menga har taraf eshik edi.
Ayni o‘sha vaqtda juda qiziqarli bir hodisaga yuzlashdim.
---
O‘zimning vujudimni ko‘rdim!
Ha, o‘z vujudimni.
O‘tirib o‘zimni o‘zim tomosha qilardim. ikki kishi edim.
O‘zimdan o‘zim, kim bo‘ldi bu ajabo? deb so‘rar edim.
Bu vahimali tushdan qutulay, deya o‘zimni o‘zim uyg‘ota boshladim.
Ammo uyg‘ona olmadim.
---
Otam: “Ana yotishibdi-ku, yur ketdik, xonamizga”, dedi.
Lekin onam xotirjam bo‘la olmadi va men yotgan o‘ringa yaqin kelib,
Meni uyg‘ota boshladi. “Tur, Muhammad, turaqol, menga javob ber”.
Ammo javob yo‘q edi!!!
Bir necha marta urinib ko‘rdi, bo‘lmadi.
Daf’atan, otamning ko‘zlaridan yosh oqayotganini ko‘rib qoldim.
Shu vaqtga qadar hech qachon otamning yig‘laganini ko‘rmagan edim.
Baqir-chaqir, yig‘i-sig‘i boshlanib ketdi, ukam uyg‘ondi va: “Nima bo‘ldi?” deb so‘radi. otam achchiq yig‘i orasida: “Akang Muhammad o‘ldi”, dedi.
---
Yig‘i-sig‘i boshlandi.
Onamning oldida turib, “oyijon, yig‘lamang, qarang, mana qarshingizda turibman”, deyman.
Biroq negadir hech kim gapimga quloq solmaydi.
O‘tirib olib “men bu yerdaman”, deya baqira boshladim.
Qancha baland ovozda baqirsam ham hech kim e’tibor qilmadi.
Yo Rabbiy, meni bu qo‘rqinchli tushdan va bu azobdan xalos et, deya iltijo qila boshladim.
---
Uzoqdan bir sas eshitdim, yaqinlashgani sayin balandlashardi.
U – Alloh taoloning bir oyati karimasi edi:
(Albatta, sen bundan g‘aflatda eding. Bas, Biz sening pardangni ochdik va bugun ko‘zing o‘tkirdir).
Qo‘qqisdan ikki kishi kelib, meni tutdi, ular inson emasdi.
Juda qo‘rqib ketdim!
“Qo‘yib yuboring meni, kimsiz o‘zi, mendan nima istaysiz?” deya baqira boshladim.
“Qabrga qadar sening qo‘riqchilaringizmiz”, dedilar.
----
“Men o‘lmadim, hali yashayapman”, dedim.
“Nega meni qabrga olib ketyapsiz, qo‘yib yuboring! Men his etyapman, gaplashyapman va ko‘ryapman, men o‘lganim yo‘q”.
Menga kulimsirab javob berdilar.
Dedilarki, “Ey insonlar, sizlar juda ham ajoyib yaratiqsiz, o‘limni hayotning so‘nggi deb hisoblaysiz, ammo bilmaysizki, aslida siz yashagan hayot ro‘yodan iborat bo‘lib o‘lganingiz zahoti uyg‘onasiz”.
Meni hali ham qabrga qaratib olib borayotgan edi.
Yo‘lda borayotib ko‘rdimki, men kabi insonlar va ularning yonlarida ham ayni meni olib ketayotganga o‘xshagan ikkitadan yaratiq bor, qaysi biri kulyapti va qaysi biri baqirib yig‘layapti.
Ulardan: “Nega bunday qilyapti, anovilar?” deb so‘radim.
Dedilarki, “Bu insonlar hayrat ichidadirlar, qayoqqa ketayotganini biladilar, qaysi birlari zalolatdalar...” qo‘rquv ichida so‘zlarini bo‘lib so‘radim:
“Otashga ketyaptilarmi?”
“Ha”, dedilar.
So‘zlarida davom etib anovi kulayotganlar jannatga ketayotganlarini aytdilar. Darhol: “Xo‘p, men qayoqqa ketaman?” deb so‘radim.
“Sen ba’zan, yaxshi eding, ba’zan yomon eding, – dedilar. – Ba’zida tavba qilib, ertasiga gunoh ishlar qilar eding va borayotgan manzilingni o‘zing aniq bilmas eding, bu yerdagi ahvoling shu odatingga monand bo‘ladi”.
Dahshatga tushib yana gapini bo‘lib so‘radim:
“Ya’ni, men otashga ketyapmanmi?”
Ular: “Allohning rahmati keng va yo‘lchilik uzundir”, dedilar.
---
Yuzimni o‘girib qo‘rquv ichida ortimga boqtim, oilam: otam, amakim, qarindoshlarim hammasi
tobutga solib mening jasadimni ko‘tarib kelayotgan edi.
Ularning oldiga yugurib bordim va “Men uchun duo qiling, iltimos”, deya yolvordim.
Ammo kimsa menga javob bermadi,
qaysi biri yig‘layotgan edi, boshqasi mahzun edi.
Ukamning oldiga borib: “Diqqatli bo‘l, dunyoning fitnasi seni chalg‘itmasin”, dedim.
Meni eshitishini jon-jonimdan istadim.
U ikki farishta meni qabrdagi jasadimga bog‘ladilar.
Qarasam, otam ustimga tuproq tashlayapti.
Qarindoshlarim ham tuproq tashlayapti.
U yerdagi insonlarning hammasi ustimga tuproq tashlayapti.
----
Dedimki, “Oh, koshkiydi ularning o‘rnida bo‘lsam-da, Allohga tavba etsam edi”. Kechalari va kunduzlari namozlarimni o‘qisam edi.
Koshkiydi har kuni Rabbimga duo etsam edi.
Koshkiydi har kuni tavbamni yangilasam edi.
Koshkiydi yomonliklardan uzoq bo‘lsam edi.
Qabrimning tepasi yopilayozgan choqda:
“Ey insonlar! hushyor bo‘ling, dunyo hayoti sizni aldab qo‘ymasin”, deya baqira boshladim.
Baqirig‘imni ozgina bo‘lsa-da eshitishlarini juda ham istadim.
Siz meni eshityapsizmi?..
Damin JUMAQUL
tarjimasi
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
عن جابر بن عبد الله رضي الله عنهما قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم:
« المجالس بالأمانة إلا ثلاثة مجالس: سفك دم حرام، أو فرج حرام، أو اقتطاع مال بغير حق »
Jobir ibn Abdulloh roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam dedilar: “Majlislar omonatdir. Faqat uch majlis bundan mustasno: nohaq qon to‘kish, harom shahvoniy aloqa (zino) va nohaq molni tortib olish haqidagi majlislar” (Imom Abu Dovud rivoyati).
“Majlislar omonatdir”, ya’ni odamlar yig‘ilgan har qanday majlisda aytiladigan gaplar omonat hisoblanadi. Agar suhbatdoshlar ma’lum bir gapning sir saqlanishini istasalar yoki vaziyat shuni taqozo etsa, u holda u gapni boshqalarga tarqatish joiz emas.
Bunga quyidagilar kiradi: shaxsiy sirlar; oilaviy maslahatlar; ishxona yoki tashkilot yig‘ilishlari; davlat ishlariga oid maxfiy suhbatlar; faqat ishtirokchilarga tegishli bo‘lgan ma’lumotlar.
“Omonat” degani faqat mol-mulkni saqlash emas, balki sirni, ma’lumotlarni va eshitilgan gapni ham saqlashni o‘z ichiga oladi.
Nima uchun majlis omonat deb atalgan? Chunki odamlar bir-biriga ishonib, erkin maslahatlashishi va dardini aytishi uchun ularning gaplari tashqariga chiqmasligi zarur. Agar majlisda yoki biror yig‘inda qatnashgan kishi eshitganlarini boshqalarga tarqataversa, odamlar bir-biriga ishonmay qo‘yadi, g‘iybat va chaqimchilik ko‘payadi, munosabatlar buziladi, jamiyatda o‘zaro ishonch yo‘qoladi. Shu bois solih salaflar majlis sirini oshkor qilishni omonatga xiyonat deb hisoblashgan.
“Faqat uch majlis bundan mustasno...” ya’ni ba’zi hollarda sir saqlash mumkin emas. Agar bir kishi: “Men falonchini o‘ldirmoqchiman yoki unga zarar yetkazmoqchiman” desa va uning bu ishi jiddiy ekani ma’lum bo‘lsa, uni yashirish joiz emas. Balki qotillikning oldini olish uchun tegishli mas’ullarni yoki huquqni muzofaza qiluvchi tashkilotlar vakillarini ogohlantirish shart.
“Harom shahvoniy aloqa (zino)”. Agar bir kishi zino qilish yoki birovning nomusiga tajovuz qilish niyati borligini bildirsa, bu haqda ham sukut qilish mumkin emas. Bunday holda jabrlanuvchini yoki buning oldini oladigan mas’ul shaxslarni ogohlantirish lozim bo‘ladi.
“Nohaq molni tortib olish”. Agar kimdir o‘g‘rilik, firibgarlik qilishni, birovning haqini tortib olishni rejalashtirayotganini aytsa, bu sirni ham saqlab turish joiz emas. Chunki bu boshqalarning haqiga tajovuzdir.
Xo‘sh, shunday vaziyatga duch kelgan kishi qanday yo‘l tutishi lozim?
Avvalo, o‘sha odamga nasihat qilinadi va Allohdan qo‘rqishi eslatiladi. Agar u fikridan qaytmasa va xavf haqiqiy bo‘lsa, zararning oldini olish uchun tegishli shaxslarga xabar beriladi. Bu xabar berish faqat jinoyatni to‘xtatish bo‘lishi kerak, odamni sharmanda qilish yoki obro‘sini to‘kish emas.
Xulosa qilib aytganda, barcha hadislar kabi mazkur hadis ham mo‘min-musulmonlarga juda muhim axloqiy qoidani o‘rgatadi: majlisda eshitilgan gaplar omonat hisoblanadi va ularni egasining roziligisiz tarqatish aslo mumkin emas. Biroq agar bu sirni saqlash oqibatida insonning joniga, nomusiga yoki mol-mulkiga katta xavf tug‘ilsa, zararning oldini olish uchun shu haqda xabar berish ba’zi hollarda vojib bo‘ladi. Shu tariqa Islom ham omonatni saqlashni, ham odamlarning hayoti, nomusi va mol-mulkini muhofaza qilishni ta’minlaydi.
Manbalar asosida
T.NIZOM tayyorladi.