Chinakam ibodat
Ramazon oyi arafasi... Soli aravakash ertalabdan kechgacha bozorda arava sudrab, oila boqadi.
Uning to‘rtta yosh bolasi, qari onasi bor. farzandlaridan birining sog‘ligi yaxshimas.
Muborak ramazon oyi ham kirib keldi.
Erta tongda ishiga ketib borayotgan Soli aravakash masjidning oldiga yetganda o‘tirib olib qo‘llarini osmonga cho‘zgancha nola qildi:
“Ey Allohim! Sening ulug‘ oying ham kirib keldi. Ammo men nima qilay? Hamma saharlik qiladigan bir vaqtda ishga borsam, hamma iftorlik qiladigan paytda ishdan qaytsam! Uyda och nahor oilam bor! Har kuni issiqda arava tortaman. Ishim davomida qultum-qultum suv ichishga majburman! Ishdan horib kelib uxlab qolaman. Allohim! men ham boshqa bandalaring singari ro‘za tutishni, sening oldingda gunohlarimni poklashni istayman! Nima qilay, yo Rabbim! Bir tomonda ibodat, bir tomonda oila tashvishi! Nima qilsam sening suygan bandang bo‘laman?..”
Shu choq kimdir uning qo‘llaridan tutib, o‘rnidan turg‘azdi. Aravakash tong qorong‘usida kelgan odamning yuzini ko‘ra olmadi Shu tob o‘sha notanish kishi gap boshladi:
– Bilasanmi, mening bir qo‘l-oyog‘i yo‘q tanishim bo‘lardi. O‘zi juda oqko‘ngil yigit edi. U namoz o‘qishni shu qadar istardiki, ammo qo‘li yo‘q edi! Masjidga, madrasaga borishni shu qadar istardiki, ammo oyog‘i yo‘q edi! Biroq kalima keltirishga tili bor edi va shu kalimasi-yu, duolari sabab joni chiqishidagi oxirgi so‘zi “La ilaha illalloh” bo‘ldi.
Sherzod HAYDARBЕKOV
Eng birinchi...
Alhamdulillah – Qur’oni karimdagi birinchi kalima va Odam alayhissalom aytgan ilk so‘z.
Hazrat Abu Bakr Siddiq roziyallohu anhu – sahobalardan Islomga eng birinchi kirgan hur erkak.
Hazrat Ali ibn Abu Tolib roziyallohu anhu – yosh bolalardan Islomga birinchi kirgan.
Xadicha bint Xuvaylid roziyallohu anho – ayollardan Islomga birinchi kirgan.
Bilol ibn Abu Raboh roziyallohu anhu – qullardan Islomga birinchi kirgan.
Zayd ibn Horisa roziyallohu anhu – ozod qilingan qullardan Islomga birinchi kirgan.
Hazrat Abu Bakr roziyallohu anhu – birinchi bo‘lib Qur’onni jamlagan.
Hazrat Ali ibn Abu Tolib roziyallohu anhu – Payg‘ambar alayhissalomdan keyin birinchi bo‘lib namoz o‘qigan.
Abdulloh ibn Zubayr roziyallohu anhu – hijratdan so‘ng muhojirlardan dunyoga kelgan birinchi farzand.
Abdulloh Ibn Mas’ud roziyallohu anhu – Qur’oni karimni Makkada birinchi bo‘lib oshkora tilovat qilgan.
Abdulloh ibn Salom roziyallohu anhu: “Nabiy alayhissalomning aytgan so‘zlaridan eng birinchi eshitganim: «Ey insonlar! Salomni yoyinglar! Ochlarni to‘ydiringlar! Silai rahm qilinglar! Insonlar uxlayotgan vaqtlarida, tunda turib namoz o‘qinglar! Shunda jannatga salomat holatda kirasizlar», degan so‘zlar bo‘ldi”.
As’ad ibn Zurora roziyallohu anhu – Rasululloh alayhissalom janozasini o‘qigan va Baqi’ qabristoniga dafn etilgan birinchi musulmon.
Bilol roziyallohu anhu – birinchi bo‘lib azon aytgan.
Muoviya ibn Abu Sufyon roziyallohu anhu – birinchi bo‘lib dengiz qo‘shinini tuzgan.
Qatoda ibn No‘mon roziyallohu anhu – Madinaga Qur’oni karimdan to‘liq bir sura (“Maryam” surasi)ni yodlab olib kelgan birinchi kishi.
Ummu Sulaym roziyallohu anho – Islomni qabul qilgan birinchi ansoriy ayol.
Davron NURMUHAMMAD