Dinimizda taqiqlangan narsalarning barchasida inson sog‘ligiga yoki jamiyatga zararlari bor. Aksincha, ularga man etilmagan narsalarda foydalari juda ko‘p. Din ustunlaridan biri bo‘lmish ro‘za ibodati ham inson salomatligiga bu dunyoda keltiradigan manfaatlari ko‘p bo‘lishi bilan birga, oxirat sarmoyasi hamdir. Ro‘za jismning zakoti ekan, bu oyda tugal ro‘za tutgan odam tanasi va ruhidagi o‘zgarishlarning ijobiyligini his etadi.
Ro‘za barcha a’zolarni saqlaydi, Uning inson salomatligini mustahkamlashi borasidagi foydalari haqida ko‘p gapirilgan. Ro‘za oshqozon va ichaklarni ortiqcha chirindilardan tozalaydi, u tufayli hazm qilish tizimi ma’lum muddat orom oladi. Ro‘za parhezdan ham ustun turadi. Ichak va yo‘g‘on ichaklarida yallig‘lanishi bor bemorlar ro‘zaning foydasini sezishadi. Ro‘zada taomlanish bir tartibga tushadi.
Ro‘za nafs va ruhni poklaydi, kambag‘al va muhtojlarga mehr ko‘rsatishni o‘rgatadi, shahvatlarga berilishdan qaytaradi, nafsni rostgo‘ylik, g‘azab qilmaslik kabi xulqlarga erishtiradi, tinchlik, muhabbat va poklik ruhini beradi. Ba’zi doktorlar qand, bo‘g‘im va boshqa turli kasalliklarni davolashda ro‘zadan keng foydalanishgan.
Inson organizmi asab tizimiga qarab turlicha bo‘ladi. Inson tanasidagi ortiqcha vazn sababidan ham kasallik seza boshlaydi, peshob yo‘lida to‘plangan toshlarni eritishda, oqsil va kraxmal moddalarining ko‘pchish holatiga sabab bo‘luvchi oshqozon bezovtaligida ro‘za ham ko‘p foyda beradi.
Ro‘za ibodati insonning sog‘ligiga qanchalik foydali bo‘lsa, uning ruhi – qalbiga ham shunchalik manfaatli. Buni quyidagi ma’lumotlardan bilib olishimiz mumkin. Nabiy (alayhissalom): “Ogoh bo‘linglar! Hammaning jismida bir bo‘lak go‘sht bo‘ladi. Agar u salohiyatli bo‘lsa, butun jasad salohiyatli bo‘ladi. Agar u fasod (aynisa, yaroqsiz) bo‘lib qolsa, butun jasad fasodli bo‘ladi. Ogoh bo‘ling u qalbdir”, dedilar.
Demak, ro‘za bilan qalbimizni isloh qilsak, butun jasadimizni isloh qilgan bo‘lamiz. Qalbimizning salohiyatli bo‘lishi esa, dunyo va oxiratdagi saodatimiz. Uning fasod bo‘lishi natijasida qanday halokatga yuz tutishini Alloh taoloning yolg‘iz O‘zi biladi.
Qalbimiz nafaqat Ramazon oyida balki, boshqa oylarda ham Ramazon oyidagidek ro‘za tutishi kerak. Uning ro‘za tutishi esa shirk amallar, noto‘g‘ri e’tiqod, yomon va yovuz niyatlar va mahzunliklardan uzoq bo‘lishidir. Zero, qalbimiz Alloh taologa bo‘lgan muhabbat bilangina tirik bo‘ladi, chiroq kabi charaqlaydi, quyosh kabi nur sochadi va tong kabi yaraqlaydi.
Qalbimiz Qur’oni karimni eshitishi bilan imon nuri, tafakkur qilishi bilan ishonchi va atrof-muhitga ibrat nazari bilan boqishi natijasida hidoyati ziyodalashib boradi, manmanlikdan tiyiladi. Chunki kibr – qalb ro‘zasini buzadi.
Shuni esda tutish lozimki, kasalni davolash uchun muolaja qanchalik zarur bo‘lsa, parhez ham shunchalik zarur. Gunohlardan parhez qilib, Alloh taoloning buyruqlariga itoat qilish orqali maqsadimiz hosil bo‘ladi.
Inson sog‘lig‘iga oid ro‘za haqidagi mazkur ma’lumotlar Alloh taolo bizdek ojiz bandalariga bildirganlaridir. Biz bilmagan yana qancha manfaatlari va hikmatlari bor, bu U Zotning yolg‘iz O‘ziga ayon.
Qoraqalpog‘iston musulmonlar qoziyoti qozisi
Sh.Bauatdinov
Toshkent shahridagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta majlislar zalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining «Zamonaviy diniy ta’lim: pedagogika, ilm-ma’rifat va innovatsiya» mavzusidagi I ilmiy-amaliy anjumani boshlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi tarixida ilk bor o‘tkazilayotgan ushbu nufuzli tadbirda Prezident maslahatchisi Muzaffar Komilov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiqjon Toshboyev, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov, shuningdek, diniy ta’lim muassasalari rahbarlari, bosh imom-xatiblar va OAV vakillari ishtirok etmoqda. Anjumanga jami 700 nafarga yaqin pedagog va soha vakillari jalb etilgan bo‘lib, ularning 300 nafari bevosita zalda, 400 nafari esa hududlardan videoselektor orqali qatnashmoqda.
So‘zga chiqqan notiqlar so‘nggi yillarda Prezidentimiz tashabbuslari bilan diniy-ma’rifiy sohani takomillashtirish va zamonaviy kadrlar tayyorlash borasida amalga oshirilayotgan tizimli islohotlarga to‘xtalib o‘tmoqda. Ta’kidlanganidek, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti va madrasasi hamda 4 ta xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tashkil etilishi ilm ahliga keng imkoniyatlar eshigini ochdi. Toshkent islom institutida magistratura ochildi, tizimdagi 510 nafar pedagogning 50 nafardan ortig‘i PhD va DSc ilmiy darajalariga ega bo‘ldi.
Shuningdek, yurtimizdagi diniy ta’lim muassasalariga Misrning Al-Azhar majmuasi ustozlari jalb etildi. 90 ta fan dasturi va yangi avlod darsliklari yaratildi. Mir Arab, Xadichai Kubro, Hidoya va Ko‘kaldosh madrasalari zamonaviy binolarga ega bo‘lib, Iordaniya, Misr va Birlashgan Arab Amirliklarining yetakchi oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorliklar rivojlanmoqda.
Ushbu nufuzli anjumandan ko‘zlangan maqsad ham professor-o‘qituvchilar uchun ilmiy-amaliy muloqot maydonini yaratish, pedagoglarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish, ta’lim jarayoniga raqamli va innovatsion usullarni keng joriy etishdir.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati