Alloh taolo bizlarni ro‘za tutishga buyurgan: “Ey, imon keltirganlar! Sizlardan oldingi (ummat)larga farz qilingani kabi sizlarga ham ro‘za tutish farz qilindi, shoyad (u sababli) taqvoli bo‘lsangiz” (Baqara, 183).
Boshqa oyatda: “Agar bilsangiz, ro‘za tutishingiz (fidya berib tutmaganingizdan) yaxshiroqdir”, deb marhamat qilgan (Baqara, 184).
Har yili bizlar yilning eng yaxshi oyi ramazonga oshiqamiz, undagi ibodat lazzatini his etib, katta qiziqish bilan qarshi olamiz. Chunki ro‘zaning dunyodagi foydalarini hamda oxiratda uning sababidan olinadigan ne’matlarni anglab yetgan mo‘min, bu oyni intiq kutishi shubhasiz.
Ba’zilar esa, ro‘zada kamroq sigaret chekishlaridan yoki ozroq yeyishlaridan malollanadi. Aslida ular bu ibodatning halovatini sezishmaydi.
Mana shunday holatga tushmaslik uchun ulug‘ ne’mat bo‘lgan ro‘zaning ruhimizga, tanamizga, sog‘ligimizga foydalarini bilishimiz kerak.
Mutaxassislar hujayralarni asrovchi omil, viruslar, bakteriyalarni yo‘q qilishda ro‘zani eng foydali muolaja deb topishdi.
Ayrim davlatlarda faqat ro‘za bilan davolaydigan maxsus muolaja markazlari, ularda zamonaviy tibbiyot davolashi qiyin bo‘lgan, lekin ro‘za tutish bilan qisqa muddatda shifo topayotganlar borligi bu fikrga yaqqol dalildir.
Ro‘za va tan quvvati
Tadqiqotchilar fikricha, ro‘za tutgan insonning quvvat darajasi eng yuqori bo‘lar ekan. Ro‘zador inson jasadida o‘zi sezmagan ko‘p o‘zgarishlar sodir bo‘ladi. Shayton vasvasasi kamaygani bois insonning quvvati oshadi.
Jismda quvvatning o‘ndan bir qismidan ko‘prog‘i ovqatni chaynash, hazm qilish paytiga sarflanadi. Ro‘za holatida bunday quvvat sarfining yo‘qolishi, insonga rohat va hushyorlik bag‘ishlaydi. Tejalgan quvvat jismni zararli moddalardan, keraksiz qoldiqlardan tozalashga sarflanadi.
Zararli moddalar
Shifokorlar inson hayotiga xavfli moddalarni faqat ro‘za tutib, yeyish-ichishni cheklash orqali bartaraf etish mumkinligini aytishadi. Ichimlik suvi va havodan oksidlar, karbon, qo‘rg‘oshin va oltingugurt kabi zaharli moddalarni yutamiz. Bu esa tanaga og‘ir yuk bo‘lib insonni zaif va lanj, fikrini tarqoq qiladi. Natijada surunkali kasalliklar paydo bo‘ladi.
Ruhan tetik bo‘lamiz
Ro‘zaning kuchli ruhiy beqarorlikni masalan, aqliy toliqish kabi iztirobni davolovchi ulkan qudrati bor. Bunda ro‘za bosh miyaga hamda miya hujayralariga dam beradi va ayni shu vaqtda tana hujayralarini zararli moddalardan tozalashga kirishadi.
Ro‘za turdi musibat, qiyinchiliklarga sabr qilishda hamda tushkunliklarga qarshi turishda yordam beradi. Shuningdek, ro‘za uyquni yaxshilab, ruhiy holatni to‘g‘ri yo‘naltiradi. Qondagi zararli moddalar chiqarib tashlangach, bosh miya hujayralari tozalanadi. Natijada miya tafakkur qilishga ko‘proq kuch topadi.
Tadqiqotchilar 85 foiz kasalliklar toza bo‘lmagan yo‘g‘on ichak hamda iflos qondan kelib chiqishini ta’kidlashgan. Ro‘za esa oshqozon, yo‘g‘on ichak, ingichka ichakni zararli moddalardan tozalab, a’zolarga yordam beradi.
FAYZO
tayyorladi.
Malayziyaning “Berita RTM” telekanalida O‘zbekistonda ziyorat turizmi sohasida amalga oshirilayotgan islohotlarga bag‘ishlangan maxsus dastur namoyish etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Mamlakatimiz mustaqilligining 35 yilligi arafasida efirga uzatilgan ushbu ko‘rsatuvda malayziyalik professorlar – Badrul Isa va Norfadilah Kamaruddin tomonidan ishlab chiqilgan “O‘zbekiston–Malayziya: kreativ turizm” nomli loyiha taqdim etildi.
Olimlar tashabbusi bilan yaratilgan mazkur loyiha mamlakatimizning Malayziyadagi elchixonasi, Turizm qo‘mitasi va Islom sivilizatsiyasi markazi hamkorligida amalga oshirildi.
Tashabbus O‘zbekistonning turizm imkoniyatlari haqida “Visual storytelling” formatida professional raqamli kontent yaratishni nazarda tutadi.
Loyihaga ko‘ra, 17–31 avgust kunlari Malayziya UiTM texnologiya universitetining professional fotograflari va dizaynerlaridan iborat ijodiy jamoa Toshkent, Samarqand, Buxoro va Xorazmda suratga olish ishlarini olib boradi.
Malayziyalik ijodkorlar yurtimiz haqida tayyorlagan foto va videomateriallar “Instagram”, “Facebook”, “TikTok”, “YouTube” kabi internet platformalarda joylashtirilishi rejalashtirilgan. Loyihada yurtimiz oliy o‘quv yurtlarining dizayn, san’at, turizm va mehmonxona biznesi yo‘nalishidagi talabalari ham ishtirok etadi. Bu akademik, turizm va ijodiy sohalarda tajriba almashishni tashkil etish imkonini beradi.
Dasturda fikr bildirgan Badrul Isa loyiha ASЕAN mamlakatlari va musulmon olamida O‘zbekistonni yanada kengroq tanitishga xizmat qilishini ta’kidladi. Uning fikricha, raqamli platformalar orqali mamlakatimiz tarixiy merosi, ziyorat turizmi va amalga oshirilayotgan so‘nggi o‘zgarishlari keng yoritiladi.
“Biz boy tarixiy meros, yuksak madaniyat va mehmondo‘st xalqqa ega bo‘lgan O‘zbekistonni ASЕAN mintaqasi aholisi tomonidan qayta kashf etilishini istaymiz”, – dedi professor.
Shuningdek, u O‘zbekiston xalqini mustaqillikning 35 yilligi bilan tabriklab, loyiha natijalari ushbu sanaga munosib sovg‘a bo‘lishini qayd etdi.
Ushbu tashabbus O‘zbekistonning ziyorat turizmini ommalashtirish va ASЕAN mamlakatlaridan ko‘proq sayyohlarni jalb qilishga xizmat qilishi kutilmoqda.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati