Sayt test holatida ishlamoqda!
07 Yanvar, 2026   |   18 Rajab, 1447

Toshkent shahri
Tong
06:24
Quyosh
07:49
Peshin
12:34
Asr
15:29
Shom
17:14
Xufton
18:32
Bismillah
07 Yanvar, 2026, 18 Rajab, 1447

Qur’on lafzidagi mo‘jiza

26.04.2018   15545   1 min.
Qur’on lafzidagi mo‘jiza

Alloh taolo Qur’onda مَيِّتٌ (“mayyit” ko‘rinishida bo‘lib, “yo” harfi harakatli va tashdidli) lafzini zikr qilganda, buning ma’nosi “Hali o‘lmagan, ammo yaqinda o‘ladigan tirik kimsa” degani bo‘ladi. Ushbu so‘zdagi “yo” harfi harakatli bo‘lganidek, u inson ham harakatdadir, tirikdir. Bunga misol:

إِنَّكَ مَيِّتٌ وَإِنَّهُم مَّيِّتُونَ

“Albatta, sen ham o‘lguvchisan, ular ham o‘lguvchidirlar” (Allohdan boshqa har bir tirik jon o‘ladi. Hamma ham o‘ladi. O‘lmaydigan hech kim yo‘q. Faqat Alloh taoloning O‘zigina qoladi.) (Zumar surasi, 30-oyat).

Ammo مَيْتَ (“mayta” ko‘rinishida bo‘lib, “yo” harfi sukunli) lafzini zikr qilganda, buning ma’nosi “Ruhi ajragan, o‘lgan, vafot etgan” degani bo‘ladi. So‘zdagi “yo” harfi sukunli, harakatsiz bo‘lganidek, u kimsa yoki jonzot ham harakatsizdir, o‘lgandir. Bunga misol:

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ

“Sizlarga o‘limtik...harom qilindi” (Moida surasi, 3-oyat).

Qur’on lug‘atidagi bu ajoyiblikni, harf harakatining voqelikka munosibligini ko‘ring!

 

 

Shayx Solih Turkiyning “Min rovai’il Qur’an”

nomli maqolasidan

Nozimjon IMINJONOV

tarjimasi

Qur'oni karim
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Chigirtkalar va Qiyomat manzarasi

06.01.2026   3857   2 min.
Chigirtkalar va Qiyomat manzarasi

Ba’zida dunyoning turli mintaqalarida chigirtkalar ko‘payib, shahar va qishloqlarni, ekin maydonlarini qoplaydi. Sonini aniqlab bo‘lmaydigan darajada ko‘p bo‘lgan chigirtkalar galasi odamlar ongida turli fikrlarni paydo qiladi.

Chigirtkalar Alloh taolo tomonidan yuborilgan “alamli azob” yoki Qiyomat alomati” emasmi degan fikrlar ham bo‘ladi. Tabiatning bunday hodisasi tarixda ko‘plab kuzatilgan bo‘lsa-da, bugungi avlod uchun yangilik bo‘lishi mumkin. Ma’lumki, avvalgi qavmlarning ba’zilari “chigirtka balosi” bilan jazolangan.

Alloh taolo Qur’oni karimda chigirtkalar haqida shunday marhamat qiladi:

“...Qabrlardan ko‘zlari qo‘rqinchga to‘lgan holda, xuddi yoyilgan chigirtkaga o‘xshab chiqib kelurlar.” (Qamar surasi, 7-oyat).

Bundan tashqari, ularning harakat yo‘nalishi keyingi oyatda bayon qilingan:

“Chaqiruvchiga qarab bo‘yinlarini cho‘zib, shoshilib borurlar...” (Qamar surasi, 8-oyat).

Qiyomat kunidagi qayta tirilishni tushuntirish uchun Alloh taolo tomonidan chigirtka misolining keltirilishi bejiz emas. Zero, bu hasharotlar yerdan ko‘tarilganda so‘ng ulkan galalarga aylana boshlaydilar. Birgina chigirtka to‘dasi 1200 kvadrat kilometr maydonga yoyilish xususiyatiga ega. Shundan so‘ng, ular yagona bir yo‘nalishni tanlab, birgalikda ucha boshlaydilar.

Ularning ulkan jamoasi butun osmonni qoplab olishga qodir. Bu holat Qiyomat kunidagi manzarani eslatadi. O‘sha kuni vafot etgan behisob insonlar xuddi shu kabi yer ostidan chiqib keladilar va muayyan bir yo‘nalish bo‘ylab gala-gala bo‘lib yuguradilar.

Xulosa qilib aytganda, bu voqeani Qiyomatning ko‘rinishlaridan bir lahza deb tafakkur qilish mumkin.

Mo‘minlar uchun Qiyomat qoim bo‘lmasdan avval o‘z amallarini qayta taroziga tortib ko‘rish uchun Alloh taolodan berilgan bir ibratdir. Garchi chigirtka bir hashorat bo‘lsa-da, aqlli odamlarni tafakkurga chorlaydi.

Toshkent islom instituti

katta o‘qituvchisi Po‘latxon Kattayev

Maqolalar