Sayt test holatida ishlamoqda!
14 Aprel, 2026   |   25 Shavvol, 1447
search icon
Avvalgi sayt
ЎЗ РУ EN AR

Toshkent shahri
Tong
04:22
Quyosh
05:46
Peshin
12:28
Asr
17:05
Shom
19:06
Xufton
20:22
Bismillah
14 Aprel, 2026, 25 Shavvol, 1447
Avvalgi sayt
#search
 YouTube

Bir hadisda o‘nta foyda...

30.01.2018   21597   3 min.
Bir hadisda o‘nta foyda...

Anas ibn Molik roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi. Rasululloh  sollallohu alayhi vasallam  qabr oldida yig‘layotgan bir ayolni ko‘rib: “Allohdan qo‘rq va sabr qil”, dedilar. Shunda ayol: “Nari tur, chunki senga mendagi musibat yetmagandir va uni bilmaysan ham”, dedi. Sahobalar unga: “Bu kishi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdirlar”, deb aytdilar.

U ayol Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning    darvozalariga keldi. Lekin u zot huzurlarida qo‘riqchilarni topmadi. Ayol: “Yo Rasululloh sizni tanimabman”, dedi. Shunda Rasululloh  sollallohu alayhi vasallam: “Haqiqiy sabr avvalgi zarba paytdagisidir”, dedilar (Imom Buxoriy, Imom Muslim rivoyati).

Imom Muslimning rivoyatida: “U ayol go‘dak bolasiga yig‘layotgan edi”, deb keltirilgan.

Ushbu hadisdan olinadigan foydalar:

  • Musibat yetganda sabrsiz bo‘lish, taqvosizlikka olib keladi.
  • Islomda madh qilingan sabr – musibatning avvalida kilinganidir. Boshida besabrlik qilib, keyin ilojsizlikdan qilingan sabr – sabr emas...

Chunki kunlar o‘tgan sayin inson ovunib tinchlanishi tabiiy hol. Bunday vaqtda qilingan sabrdan esa foyda yo‘q.

Ulamolar musibatga chiroyli sabr qilishning uchta sharti borligini zikr qiladilar. Ixlos. Musibatni avvalida qilingan sabr. Jazavaga tushib, Allohga shikoyat qilmaslik.

  • Shariat ahkomlariga nomuvofiq holatga shohid bo‘lgan kishi, amru ma’ruf, nahiy munkar (yaxshilikka chaqirib, yomonlikdan qaytarish) qilishi lozimligi.
  • Inson o‘ziga yetgan musibatga, chiroyli sabr qilish, Allohning qazoi–qadariga rozi bo‘lish, niyati va sobitqadamligini yaxshi qilib, ajr savobga erishadi. Shuning uchun Rasululloh sollallohu alayhi vasallam hadisda zikr qilingan ayolni taqvoga (Allohning amriga bo‘ysunish, qaytargan narsalaridan tiyilish) va sabr qilishga amr qildilar.
  • Musibatdan azob chekayotgan kishini avf etish va uning uzrini qabul qilish. Boisi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamga “Nari tur, chunki senga mendagi musibat yetmagandir va uni bilmaysan ham”, degan ayolning oldidan ketganliklari...
  • Nasihat qiluvchi, nasihat va mav’iza qilinganda, o‘ziga yetgan ozorlarni ko‘tarishi va sabr qilishi lozim. Chunki Rasululloh sollallohu alayhi vasallam haligi ayolning yoqimsiz muomalasini ko‘tardilar. Aslida, bu gaplari uchun unga muomalasiga yarasha, qo‘pol muomala munosib edi.
  • Hokim, qozi kabi xalq ishlariga mas’ul shaxslar, eshiklari oldiga kishilarni kirishini man qiladigan qoravullarni qo‘yib olmasligi.

Chunki ayol Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning huzurlariga kelganda eshiklari oldida qoravulni ko‘rmadi.

  • Hokim va musulmonlarning ishlaridan biror ish zimmasiga yuklatilgan shaxslar, e’tiborlarini tortgan har bir narsani, shaxsan o‘zlari borib ko‘rishi, yaxshilikka buyurishi, yomonlikdan qaytarishi, xatosini kechirishi, hojat istaklarini bajo keltirishi, kamchiliklarini to‘ldirishi, uzrlarini qabul etishi lozim.
  • Hokim va musulmonlarning ishlariga mas’ul shaxslar xalqdan ajralib turadigan holatda bo‘lmasliklari lozim. Chunki ayol kishining Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni tanimaganining sababi ul zoti bobarakotning oddiy odamlardan ajralib turadigan alohida belgi, alomatlari yo‘q edi.
  • Ushbu xadisi sharifdan, ayollar ham erkaklar kabi qabrlarni ziyorat qilishlari joizligi ma’lum bo‘ladi. Chunki bu ish mumkin bo‘lmaganda, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam haligi ayolni yig‘lashdan qaytarganlaridek, kabrni ziyorat qilishdan ham qaytargan bo‘lar edilar.

 

Toshkent tumani “Xolmuhammad ota” jome masjidi imom-xatibi Avazxo‘ja BAXROMOV

manbalar asosida tayyorladi  

O‘MI Matbuot xizmati

Hadisi sharif
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi

08.04.2026   8553   3 min.
Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi

Samarqand viloyatidagi Hadis ilmi maktabi talabalari, ustoz-o‘qituvchilar hamda Misrdagi Al-Azhar universiteti professori Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan bunyod etilgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazini nafaqat tashqi ko‘lami, balki mazmuni jihatidan ham nihoyatda muhim ekanini e’tirof etishdi. 
 

Mehmonlar markazga qadam qo‘yishi bilanoq dastavval uning ikkinchi qavatida joylashgan zamonaviy jihozlangan auditoriyalar va zamonaviy kutubxona bilan tanishdilar. Bu yerda yaratilgan sharoitlar markaz faqat muzey emas, balki ilm ahli — tadqiqotchilar, olimlar va yoshlar uchun ham keng imkoniyatlar yaratilganini yaqqol ko‘rsatdi. Bu esa yurtimizda ilm ahliga qaratilayotgan yuksak e’tiborning amaliy ifodasi sifatida alohida ahamiyat kasb etadi.

 


Hadis ilmi maktabi talabalari va ustozlari uchun markaz bosh ilmiy xodimi Zohidulla Munavvarov tomonidan dars jarayoni tashkil etildi. Unda markazning ilmiy konsepsiyasi va tuzilishi batafsil tushuntirilib, islomgacha bo‘lgan davrdan boshlab, islomning dastlabki bosqichlari, Birinchi va Ikkinchi Renessans hamda bugungi Uchinchi Renessans poydevorigacha bo‘lgan tarixiy jarayonlar izchil yoritib berildi.

 

 

 


Mazkur ilmiy tushuntirishlardan so‘ng mehmonlar Markazning muzey qismi — ekspozitsiyalar bilan yaqindan tanishdilar. 


Abdurashid Madrahimov, Hadis ilmi maktabi o‘qituvchisi:

– Markazning tashqi ko‘rinishi bizda juda katta taassurot qoldirdi. U o‘zining mahobati bilan islom tamaddunining haqiqiy qiyofasini aks ettiradi. Prezidentimiz ta’kidlaganidek, bu maskan butun bir sivilizatsiyaning timsoli ekanini shu zahotiyoq his qilish mumkin. Ichkariga kirganimizda esa taassurotlarimiz yanada kuchaydi — bunday go‘zallik va mukammallikni, ochig‘i, ilgari na tasavvur qilganmiz, na ko‘rganmiz.


Yunus Xo‘jamov, Hadis ilmi maktabi talabasi:

– Bu yerga kirib guvoh bo‘lyapmizki, Prezidentimiz Shavkat Mirziyoyevning tashabbuslari va sa’y-harakatlari tufayli mana shunday ulug‘vor madaniyat, ma’rifat, ilm maskani barpo etildi. Ushbu Markazni aylangan kishi O‘zbekiston diyorida bo‘lib o‘tgan va hozirgacha davom etayotgan tarixni ikki-uch soat ichida bemalol tasavvur qila olish imkoniyatiga ega bo‘ladi. Masalan, maktab darsliklarida o‘qigan ma’lumotlarimni qaysidir ma’noda jonli ko‘rish imkoniyati paydo bo‘ldi va ko‘z oldimda tariximizni to‘laqonli shakllantira oldim. Bu yerdagi eksponatlarni ko‘rishlik — bizning o‘qiyotgan ilmlarimizning haqiqiy daholari kim ekanligini ko‘z o‘ngida tasavvur qilish imkoniyatini beradi.


Misrning Al-Azhar universiteti professori Saloh Isoning fikricha, buyuk mamlakatda islom sivilizatsiyasining yuksak darajada namoyon etilgan. 

– Ushbu Markazda islomning ilk sivilizatsiyasi va undan keyingi davrlarini aks ettiruvchi ko‘plab ko‘rgazmalar bilan tanishdik. Imom Buxoriy va Termiziyga bag‘ishlangan ekspozitsiyalarni ko‘rdik. Ularning hayoti, ilmiy merosi va kitoblarining nusxalari bilan tanishdik. Shundan so‘ng Qur’oni karim zali bilan tanishdik va islom sivilizatsiyasining yuksak darajada namoyon etilganiga guvoh bo‘ldik. Bu markaz Prezidentimiz tashabbusi bilan barpo etilgani juda go‘zal va muhim qadamdir va musulmonlarga o‘zlarining ilk sivilizatsiyasini, ilm-fanini va madaniyatini eslatadi. Chunki islom sivilizatsiyasi insonlarga yuksak ilm, yuksak tafakkur, yuksak madaniyat va go‘zal axloqni o‘rgatadi. 

 

O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi

Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi Hadis maktabi professor-o‘qituvchilari va talabalari uchun dars tashkil etildi
O'zbekiston yangiliklari
#logo