Shavvol oyida olti kun ro'za tutish sunnat (mustahab) bo'lib, farz emas. Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallam:
من صام رمضان ثمّ أتبعه ستا من شوّال كان كصيام الدهر
«Kimki Ramazon ro'zasini tutsa, so'ng unga Shavvoldan olti kun (nafl) qo'shsa, xuddi bir yillik ro'za kabi bo'ladi», dedilar (Imom Muslim rivoyati).
Ushbu hadisning mazmuni mutlaq kelgani uchun bu olti kunlik ro'zani Ramazon hayiti ertasiga boshlasa ham bo'ladi yoki bir necha kun o'tkazib keyin ro'za tutsa ham bo'ladi. Shavvol oyida olti kun ro'za tutsa, bo'ldi.
Ba'zi ulamolar xayrli ishlarni qilishga shoshilish lozimligi, musobaqa qilish afzalligini inobatga olib, hayit ertasiga Shavvolning ro'zasini tutishni boshlash kerak, deb hisoblaydilar. Odamlar ham shunga o'rganib qolishgan.
Ba'zi ulamolar esa, (Bu ulamolar orasida Imom Abu Yusuf va Imom Molik ham bor) odamlar bu ham Ramazon ro'zasi tarkibiga kiradi yoki tutmasa bo'lmas ekan, degan fosid xayollarga bormasliklari va asosiysi, nasroniylar kabi farz ro'zalarga o'z ixtiyorlari bilan ro'zalar qo'shib olganlariga o'xshamaslik uchun hayitdan bir necha kun o'tkazib tutishni ma'qul ko'radilar va hayit ertasiga boshlab, ulab tutishni karih ko'radilar. Bu «Sharhi Viqoya»da ham o'z ifodasini topgan. Shams ul-aimma al-Halvoiy shunga fatvo bergan. Demak, ehtiyotan hayitdan so'ng bir-ikki kun o'tkazib Shavvol ro'zasini tutishga kirishmoq ma'qul.
Shavvol oyida ro'za tutishga odatlanish vojib emas, balki afzal va ma'qul ishdir.
Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallam:
أحبّ العمل الى الله ما دام عليه صاحبه وان قلّ
«Allohga amallarning eng sevimlisi amal egasi, garchi u oz bo'lsa-da, doim bajarib yurganidur», dedilar.
Shavvol oyida ro'za tutish, shuningdek, Ramazondan boshqa oylarda ro'za tutish nafl ibodat bo'lgani uchun uni bajarmasa, qazo tutib o'tirmaydi. Chunki u ixtiyoriy ibodatdir.
Shavvolda ro'za tutmasa bo'lmaydi, albatta tutish kerak, deyish, shuningdek, tutmaganlarni malomat qilish, Shavvol ro'zasini tutganlik bilan faxrlanish yomon illat bo'lgani uchun hatto Imomi A'zam Shavvolda ro'za tutishni karih ko'rgan ekanlar. («Mavsu'at ul-fiqhiyya»).
islom.uz
24–29 avgust kunlari O‘zbekiston poytaxtida “Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh, yangi kashfiyotlar” mavzusida xalqaro mediaforum o‘tkaziladi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Tadbirning asosiy qismi O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida o‘tkaziladi. Unda xorijiy ommaviy axborot vositalari vakillari, xalqaro ekspertlar va media sohasi mutaxassislari jam bo‘ladi.
Forum dasturidan tantanali ochilish marosimi, yalpi majlislar, mavzuga oid media-ko‘rgazmalar, matbuot anjumanlari va ikki tomonlama uchrashuvlar o‘rin olgan. Sho‘ba yig‘ilishlari doirasida hujjatli kino va tarixiy xotira, nashriyot loyihalari, zamonaviy texnologiyalar, shuningdek, media sohasidagi xalqaro loyihalarni rivojlantirish masalalari muhokama qilinadi.
Bundan tashqari, O‘zbekiston talabalari uchun jahon media sanoatining yetakchi mutaxassislari ishtirokida mahorat darslari tashkil etiladi. Ishtirokchilar zamonaviy jurnalistika, media mahsulotlar yaratish va xalqaro axborot makonida samarali faoliyat yuritish borasida tajriba almashadi.
27 avgust kuni forum qatnashchilari uchun Samarqand shahriga sayohat uyushtiriladi. Dastur doirasida mehmonlar Imom Buxoriy majmuasini ziyorat qiladi va shaharning tarixiy-madaniy merosi bilan tanishadi. Shuningdek, Toshkent shahrida xorijiy OAV vakillari uchun maxsus media-tur o‘tkazilishi rejalashtirilgan.
Forum 28 avgust kuni yakuniy yalpi majlis va tantanali yopilish marosimi bilan o‘z ishini yakunlaydi. Xorijlik mehmonlar, O‘zbekiston davlat mustaqilligining 35 yilligiga bag‘ishlangan tadbirlarda ham ishtirok etadi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati