Shavvol oyida olti kun ro'za tutish sunnat (mustahab) bo'lib, farz emas. Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallam:
من صام رمضان ثمّ أتبعه ستا من شوّال كان كصيام الدهر
«Kimki Ramazon ro'zasini tutsa, so'ng unga Shavvoldan olti kun (nafl) qo'shsa, xuddi bir yillik ro'za kabi bo'ladi», dedilar (Imom Muslim rivoyati).
Ushbu hadisning mazmuni mutlaq kelgani uchun bu olti kunlik ro'zani Ramazon hayiti ertasiga boshlasa ham bo'ladi yoki bir necha kun o'tkazib keyin ro'za tutsa ham bo'ladi. Shavvol oyida olti kun ro'za tutsa, bo'ldi.
Ba'zi ulamolar xayrli ishlarni qilishga shoshilish lozimligi, musobaqa qilish afzalligini inobatga olib, hayit ertasiga Shavvolning ro'zasini tutishni boshlash kerak, deb hisoblaydilar. Odamlar ham shunga o'rganib qolishgan.
Ba'zi ulamolar esa, (Bu ulamolar orasida Imom Abu Yusuf va Imom Molik ham bor) odamlar bu ham Ramazon ro'zasi tarkibiga kiradi yoki tutmasa bo'lmas ekan, degan fosid xayollarga bormasliklari va asosiysi, nasroniylar kabi farz ro'zalarga o'z ixtiyorlari bilan ro'zalar qo'shib olganlariga o'xshamaslik uchun hayitdan bir necha kun o'tkazib tutishni ma'qul ko'radilar va hayit ertasiga boshlab, ulab tutishni karih ko'radilar. Bu «Sharhi Viqoya»da ham o'z ifodasini topgan. Shams ul-aimma al-Halvoiy shunga fatvo bergan. Demak, ehtiyotan hayitdan so'ng bir-ikki kun o'tkazib Shavvol ro'zasini tutishga kirishmoq ma'qul.
Shavvol oyida ro'za tutishga odatlanish vojib emas, balki afzal va ma'qul ishdir.
Payg'ambarimiz sollallohu alayhi vasallam:
أحبّ العمل الى الله ما دام عليه صاحبه وان قلّ
«Allohga amallarning eng sevimlisi amal egasi, garchi u oz bo'lsa-da, doim bajarib yurganidur», dedilar.
Shavvol oyida ro'za tutish, shuningdek, Ramazondan boshqa oylarda ro'za tutish nafl ibodat bo'lgani uchun uni bajarmasa, qazo tutib o'tirmaydi. Chunki u ixtiyoriy ibodatdir.
Shavvolda ro'za tutmasa bo'lmaydi, albatta tutish kerak, deyish, shuningdek, tutmaganlarni malomat qilish, Shavvol ro'zasini tutganlik bilan faxrlanish yomon illat bo'lgani uchun hatto Imomi A'zam Shavvolda ro'za tutishni karih ko'rgan ekanlar. («Mavsu'at ul-fiqhiyya»).
islom.uz
Malayziyaning “Berita RTM” telekanalida O‘zbekistonda ziyorat turizmi sohasida amalga oshirilayotgan islohotlarga bag‘ishlangan maxsus dastur namoyish etildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Mamlakatimiz mustaqilligining 35 yilligi arafasida efirga uzatilgan ushbu ko‘rsatuvda malayziyalik professorlar – Badrul Isa va Norfadilah Kamaruddin tomonidan ishlab chiqilgan “O‘zbekiston–Malayziya: kreativ turizm” nomli loyiha taqdim etildi.
Olimlar tashabbusi bilan yaratilgan mazkur loyiha mamlakatimizning Malayziyadagi elchixonasi, Turizm qo‘mitasi va Islom sivilizatsiyasi markazi hamkorligida amalga oshirildi.
Tashabbus O‘zbekistonning turizm imkoniyatlari haqida “Visual storytelling” formatida professional raqamli kontent yaratishni nazarda tutadi.
Loyihaga ko‘ra, 17–31 avgust kunlari Malayziya UiTM texnologiya universitetining professional fotograflari va dizaynerlaridan iborat ijodiy jamoa Toshkent, Samarqand, Buxoro va Xorazmda suratga olish ishlarini olib boradi.
Malayziyalik ijodkorlar yurtimiz haqida tayyorlagan foto va videomateriallar “Instagram”, “Facebook”, “TikTok”, “YouTube” kabi internet platformalarda joylashtirilishi rejalashtirilgan. Loyihada yurtimiz oliy o‘quv yurtlarining dizayn, san’at, turizm va mehmonxona biznesi yo‘nalishidagi talabalari ham ishtirok etadi. Bu akademik, turizm va ijodiy sohalarda tajriba almashishni tashkil etish imkonini beradi.
Dasturda fikr bildirgan Badrul Isa loyiha ASЕAN mamlakatlari va musulmon olamida O‘zbekistonni yanada kengroq tanitishga xizmat qilishini ta’kidladi. Uning fikricha, raqamli platformalar orqali mamlakatimiz tarixiy merosi, ziyorat turizmi va amalga oshirilayotgan so‘nggi o‘zgarishlari keng yoritiladi.
“Biz boy tarixiy meros, yuksak madaniyat va mehmondo‘st xalqqa ega bo‘lgan O‘zbekistonni ASЕAN mintaqasi aholisi tomonidan qayta kashf etilishini istaymiz”, – dedi professor.
Shuningdek, u O‘zbekiston xalqini mustaqillikning 35 yilligi bilan tabriklab, loyiha natijalari ushbu sanaga munosib sovg‘a bo‘lishini qayd etdi.
Ushbu tashabbus O‘zbekistonning ziyorat turizmini ommalashtirish va ASЕAN mamlakatlaridan ko‘proq sayyohlarni jalb qilishga xizmat qilishi kutilmoqda.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati