Sayt test holatida ishlamoqda!
12 Noyabr, 2026   |   2 Jumadul soni, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:46
Quyosh
07:07
Peshin
12:12
Asr
15:25
Shom
17:10
Xufton
18:26
Bismillah
12 Noyabr, 2026, 2 Jumadul soni, 1448

Ibratli dunyo

10.02.2017   20279   2 min.
Ibratli dunyo

Yuz bergan kuchli to‘fondan bir boy kishining barcha mol-dunyosi suvga g‘arq bo‘libdi. Butun boyligi birpasda yo‘q bo‘lganiga chidamagan boy ko‘chalarda faryodu-fig‘on chekib yig‘lab ketayotsa, qarshisidan bir odam chiqib qolibdi:

- Kap-katta odamga yig‘lash nimasi? - deya savol beribdi ajablanib.

- Men yig‘lamay kim yig‘lasin? - debdi u. - Bir zumda hamma mol-mulkimdan ayrilib, faqir-qashshoq bo‘lib qoldim-ku!..

- Ko‘p g‘am chekma, - deya ovutishga tushibdi yo‘lovchi kishi. - Umr yo‘ldoshing bormi?

- Bor, - debdi boy biroz hayron bo‘lib.

- Uning aqlu-hushi, farosati bormi? Boy bir zum o‘ylanib qolibdi va:

- Ha, bu jihatdan baxtiyorman! Farosatli, soliha, har doim kayfiyatimga qarab yashaydigan jufti halolim bor, - debdi boy.

- U holda nega yig‘laysan, ey g‘ofil banda?! Bu dunyoda mato uchun ham ko‘z-yosh to‘kadimi, odam? Saboq uchun bir gap aytay senga, men shunday bir xotinga uylanganmanki, erning qadr-qimmatiga yetmaydi. Sen falokatning nimaligini bilmas ekansan. Agar sen ham aqli kalta, tili uzun, jag‘i tinmas bir xotinga uylangan bo‘lganingda, o‘shanda bilarding haqiqiy falokat nimaligini! Do‘konlaring suvga g‘arq bo‘lgan bo‘lsa, sen sog‘ ekansan-ku, hammasini topasan. Faqat yoningda ko‘nglingdagidek ayoling senga madadkor bo‘lsa, ma’naviy quvvat berib tursa tezda o‘zingni o‘nglab olasan, - debdi, yo‘lovchi.

Xalqimizda "Yaxshi xotin yarim davlat" degan gap bejiz aytilmagan. Darhaqiqat, soliha, oqila ayol faqat jufti halolining emas, butun jamiyatning gultoji hisoblanadi. Chunki, tarbiyasi go‘zal ayol avvalo, ota-onalarini e’zozlaydi, turmush o‘rtog‘ini ardoqlaydi, asosiysi, farzandlariga chiroyli tarbiya berib, jamiyatga komil insonlarni voyaga yetkazib beradi.

TII talabasi

Tojiddinov Abdussomad

Boshqa maqolalar

Alloh mo‘minlarni tavakkul qilishga buyurdi

06.02.2026   11408   2 min.
Alloh mo‘minlarni tavakkul qilishga buyurdi

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Mo‘minlar tavakkul qilishga ommatan amr qilinishlari o‘tgan Rasullarning tillari orqali keldi. Masalan, ularni qavmlariga ushbu shaklda javob berishlarini ko‘rishimiz mumkin:

﴿قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ إِنْ نَحْنُ إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَمُنُّ عَلَى مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ وَمَا كَانَ لَنَا أَنْ نَأْتِيَكُمْ بِسُلْطَانٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ﴾

“Payg‘ambarlari ularga: «Biz sizga o‘xshash bashardan o‘zga hech narsa emasmiz. Lekin Alloh O‘z bandalaridan kimni xohlasa, o‘shanga (Payg‘ambarlik) in’om qilur. Biz o‘zimizcha sizga biror hujjat keltira olmaymiz, illo Allohning izni ila. Mo‘minlar faqat Allohgagina tavakkul qilsinlar”[1].

Yoki bo‘lmasa Muso alayhissalomning as'hoblaridan bo‘lgan ikki kishining qavmlariga Muqaddas yerga kirishda jabr qiluvchilarning jabridan qo‘rqmasliklarini aytgan so‘zlarida ko‘rish mumkin:

﴿قَالَ رَجُلَانِ مِنَ الَّذِينَ يَخَافُونَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمَا ادْخُلُوا عَلَيْهِمُ الْبَابَ فَإِذَا دَخَلْتُمُوهُ فَإِنَّكُمْ غَالِبُونَ وَعَلَى اللَّهِ فَتَوَكَّلُوا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ﴾

«Ulardan (Allohdan) qo‘rqadiganlardan bo‘lgan va Alloh ularga ne’mat ato etgan ikki kishi: “Ularning ustiga eshikdan kirib boringlar. Agar unga kirsangiz, albatta, g‘olib bo‘lasizlar. Agar mo‘min bo‘lsangiz, Allohga tavakkul qilingiz”, dedilar»[2].

Iymon mustahkam bo‘lishi uchun tavakkul qilish shart qilindi. Yuqoridagi oyatlar bizdan oldingilarga aytilgan deyilmaydi. Bunda bizga ibrat ham, namuna ham yo‘q deyishlik hato hisoblanadi. Bu fikr Qur’onda kelgan oyatga xilofdir. Shariatimiz tavakkul qilishni bekor etmadi balki, ta’kidlashni ziyoda qildi. Alloh taolo tavakkulni sodiq mo‘minlarning sifatlaridan sanadi:

﴿إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِينَ إِذَا ذُكِرَ اللَّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَإِذَا تُلِيَتْ عَلَيْهِمْ آَيَاتُهُ زَادَتْهُمْ إِيمَانًا وَعَلَى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُونَ﴾

“Albatta, Alloh zikr qilinsa, qalblari titraguvchi, oyatlari tilovat etilsa, iymonlarini ziyoda qilguvchi va Robbilariga tavakkul qilguvchilargina mo‘minlardir”[3].


Yusuf Qarazoviy rahimahullohning
"Tavakkul" kitoblaridan


[1] Ibrohim surasi, 11-oyat.
[2] Moida surasi, 23-oyat.
[3] Anfol surasi, 2-oyat.