Sayt test holatida ishlamoqda!
10 Noyabr, 2026   |   30 Jumadul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:44
Quyosh
07:05
Peshin
12:12
Asr
15:27
Shom
17:11
Xufton
18:27
Bismillah
10 Noyabr, 2026, 30 Jumadul avval, 1448

Ibratli dunyo

10.02.2017   19862   2 min.
Ibratli dunyo

Yuz bergan kuchli to‘fondan bir boy kishining barcha mol-dunyosi suvga g‘arq bo‘libdi. Butun boyligi birpasda yo‘q bo‘lganiga chidamagan boy ko‘chalarda faryodu-fig‘on chekib yig‘lab ketayotsa, qarshisidan bir odam chiqib qolibdi:

- Kap-katta odamga yig‘lash nimasi? - deya savol beribdi ajablanib.

- Men yig‘lamay kim yig‘lasin? - debdi u. - Bir zumda hamma mol-mulkimdan ayrilib, faqir-qashshoq bo‘lib qoldim-ku!..

- Ko‘p g‘am chekma, - deya ovutishga tushibdi yo‘lovchi kishi. - Umr yo‘ldoshing bormi?

- Bor, - debdi boy biroz hayron bo‘lib.

- Uning aqlu-hushi, farosati bormi? Boy bir zum o‘ylanib qolibdi va:

- Ha, bu jihatdan baxtiyorman! Farosatli, soliha, har doim kayfiyatimga qarab yashaydigan jufti halolim bor, - debdi boy.

- U holda nega yig‘laysan, ey g‘ofil banda?! Bu dunyoda mato uchun ham ko‘z-yosh to‘kadimi, odam? Saboq uchun bir gap aytay senga, men shunday bir xotinga uylanganmanki, erning qadr-qimmatiga yetmaydi. Sen falokatning nimaligini bilmas ekansan. Agar sen ham aqli kalta, tili uzun, jag‘i tinmas bir xotinga uylangan bo‘lganingda, o‘shanda bilarding haqiqiy falokat nimaligini! Do‘konlaring suvga g‘arq bo‘lgan bo‘lsa, sen sog‘ ekansan-ku, hammasini topasan. Faqat yoningda ko‘nglingdagidek ayoling senga madadkor bo‘lsa, ma’naviy quvvat berib tursa tezda o‘zingni o‘nglab olasan, - debdi, yo‘lovchi.

Xalqimizda "Yaxshi xotin yarim davlat" degan gap bejiz aytilmagan. Darhaqiqat, soliha, oqila ayol faqat jufti halolining emas, butun jamiyatning gultoji hisoblanadi. Chunki, tarbiyasi go‘zal ayol avvalo, ota-onalarini e’zozlaydi, turmush o‘rtog‘ini ardoqlaydi, asosiysi, farzandlariga chiroyli tarbiya berib, jamiyatga komil insonlarni voyaga yetkazib beradi.

TII talabasi

Tojiddinov Abdussomad

Boshqa maqolalar
Maqolalar

MARHUM RUHIGA QUR’ON BAG‘ISHLASH MUMKINMI?

27.10.2026   50453   2 min.
MARHUM RUHIGA QUR’ON BAG‘ISHLASH MUMKINMI?

Da’vo: Qur’on xatmining savobi o‘liklarga yetib-boradimi yoki yo‘qmi?

Raddiya: Qur’ondan xatm qilinib uning savobini o‘liklarga bag‘ishlansa, bu savob marhumlarga borib yetadi. Marhumlarimiz haqqiga mag‘firat so‘rab duo qilib turishimiz lozim.

Usmon ibn Affonning roziyallohu anhu rivoyat qilgan hadisda bunday deyiladi: “Nabiy sollallohu alayhi vasallam marhum dafn etilgandan so‘ng uning tepasida turib: “Birodaringizga mag‘firat so‘ranglar va unga Allohdan sabot tilanglar, zero, u hozir so‘ralmoqda”, dedilar (Imom Termiziy rivoyati).

Abdulloh ibn Abbos roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda bunday deyiladi: “Sa’d ibn Uboda yo‘qligida onasi vafot etib qoldi. Shunda Nabiyning oldilariga kelib: “Yo Rasullloh sollallohu alayhi vasallam onam men yo‘g‘imda vafot etdi uning nomidan sadaqa qilsam, savobi yetadimi?” deb so‘radilar.

U zot alayhissalom: “Ha”, dedilar. “Bo‘lmasa, sizni guvoh qilamanki, mening ushbu bog‘im u kishi nomidan sadaqadir” (Imom Buxoriy rivoyati).

Xulosa qilib aytganda, marhumlarimiz haqiga qilinadigan xatmi Qur’on, duolar, sadaqalar savobi o‘tganlarimizga borib yetishida hech qanday shubha yo‘q.

Imom Sha’biy rahimahulloh aytadilar:

كَانَتِ الأَنْصَارُ إِذَا مَاتَ لَهُمُ الْمَيِّتُ يَأْتُونَ قَبْرَهُ فَيَقْرَؤُونَ عِنْدَهُ الْقُرْآنَ مرقاة المفاتيح

“Ansorlar orasida kimning mayyiti vafot etsa, uning qabriga borib, u yerda Qur’on o‘qir edilar”.

Bu amal sahobalar davrida mavjud bo‘lgan. Ibn Umar roziyallohu anhuning vasiyatlari:

إِذَا مَاتَ أَحَدُكُمْ فَلْيُسْرِعْ بِهِ إِلَى قَبْرِهِ وَلْيُقْرَأْ عِنْدَ رَأْسِهِ بِفَاتِحَةِ الْبَقَرَةِ وَعِنْدَ رِجْلَيْهِ بِخَاتِمَتِهَا.

“Agar sizlardan biri vafot etsa, uni tezda qabriga olib boringlar. Bosh tomonida Baqara surasining boshini, oyoq tomonida esa oxiri o‘qilsin” (Imom Tabaroniy, Imom Bayhaqiy rivoyati).

 

O‘tkirbek Sobirov

O‘zbekiston musulmonlari idorasi bo‘lim boshlig‘i,

Toshkent islom instituti o‘qituvchisi

MAQOLA